allel bo‘lmagan genlarning o‘zaro ta’sirida belgilarning rivojlanishi

DOCX 2,1 МБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1508091859_69324.docx allel bo‘lmagan genlarning o‘zaro ta’sirida belgilarning rivojlanishi reja: · komplementar irsiylanish · modifikator genlarning ta’siri. mendel, morganlarning irsiyat qonunlariga ko‘ra bir belgi bir gen ta’sirida rivojlanadi. bunday holat bilan sizlar monod u ragay, diduragay va genlarning birikkan holda irsiylanishi mav zularida tanishdingiz. qayd qilingan dalillarga asoslanib har bir organizm genotipi bir-biridan mustaqil bo‘lgan genlar majmua- sidan iborat degan xulosaga kelish yaramaydi. chunki har bir organizm genotipi yaxlit sistema bo‘lib, unda genlar bilan belgilar orasidagi munosabat turlicha ko‘rinishda namoyon bo‘ladi. 1. bir gen bir belgiga, ikkinchi gen ikkinchi belgini rivoj- lanishiga ta’sir ko‘rsatadi. 2. ikki yoki uch gen birgalikda bir belgini rivojlanishigata’sir qiladi. 3. bir gen ayni vaqtning o‘zida bir qancha belgilarning ri voj lanishiga ta’sir qilishi mumkin. ikki yoki undan ortiq genlarning bir belgini rivojlanishiga ko‘rsatgan ta’siri uch tipga ajraladi. bular: 1. komplementar irsiylanish. 2. epistatik irsiylanish. 3. polimer irsiylanish. komplementar irsiylanish komplementar degan atama – lotinchi complement – …

erkak, urg‘ochilari bir-birlari bilan chatishtirilsa, hosil bo‘lgan ikkinchi avlodda 75% to‘tilar sariq, 25% to‘tilarning pati rangi oq bo‘ladi. har ikki tajriba tafsilotini tahlil qilib, xoldor to‘tilarda pat rangi bittadan gen ta’sirida rivojlanadi degan xulosaga kelish mumkin. ammo mazkur xulosa havorang patli to‘tilar bilan sariq patli to‘tilarni chatishtirishda o‘z tasdig‘ini topmaydi. chunki keyingi chatishtirishdan olingan bi- rinchi avlod to‘tilarining pati yashil rangda bo‘ladi. ularning erkak va urg‘ochilarini chatishtirib olingan ikkinchi avlodda esa, xuddi diduragay chatishtirishga o‘xshash 4 ta fenotipik sinf, ya’ni 9 ta yashil, 3 ta havorang, 3 ta sariq, 1 ta oq patli to‘tilar rivojlanadi (10-rasm). olingan natijaga asoslanib yashil patli to‘til arning pat rangi ikkita gen ta’sirida rivojlanadi degan xulosaga kelish mumkin. mazkur xulosani to‘g‘ri yoki noto‘g‘ri ekanlig ini tekshirish uchun ikki xil taxminni ilgari suramiz. birinchi taxmin havorang pat ikkita dominant, oq pat ikkita re- tsessiv gen ta’sirida rivojlanadi deb o‘ylasak, u holda duragaylarning ikkinchi avlodida xuddi diduragaylardagi …

chatishtirganda patning havorang va sariq rang belgisi dominant, oq rang belgisi retsessiv ekanligi, uchinchi- aabbaabb aabb 9 a-b 3 aab 3 a-bb 1 aabb p f 1 f 2 10-rasm. to‘tilarda komplementar holda irsiylanish. abb – havorang; aab – sariq; a-b – yashil; aabb – oq. dan domi nant belgili to‘tilar retsessiv belgili to‘tilar bilan chatishtirilganda ikkinchi avlod duragaylar 3:1 nisbatda xilmaxillik berishi aniqlandi. dominant belgili ikki xil havorang va sariq patli to‘tilarni chatishtirish va f1 f2 duragaylarni tahlil qi- lish yo‘li bilan yashil patli to‘tilarni olish mumkinligi pennet kataklaridagi fenotipik, genotipik sinflarni tahlil qilganda ko‘zga yaqqol tashlanadi. fen havorang sariq p gen aabb aabb gam ab ab f1 fen yashil yashil gen aabb x aabb f 2 ab ab ab ab yashil ab yashil yashil yashil aabb aabb aabb aabb ab yashil havorang yashil havorang aabb aabb aabb aabb ab yashil yashil sariq sariq aabb aabb aabb aabb ab …

‘lmagan b ustidan dominantlik qiladi. dominantlik qiluvc hi gen ingibitor i deb ataladi. u dominant (i) va retsessiv (i) holatda bo‘ladi. retsessiv ingibitor faqat gomozigota holatda dominant gen ta’sirini bo‘g‘ishi mumkin. dominant ingibitor esa ham gomozigota, ham geterozigota holatda belgiga ta’sir etuvchi allel bo‘lmagan gen faoliyatini bo‘g‘adi. natijada belgi f1 fenotipida namoyon bo‘lmaydi. epistazga misol qilib genot ipi har xil, lekin fenotipi o‘xshash bo‘lgan oq piyozboshlarni chatishtirishda olingan natijalarni keltiramiz. p fen oq piyozbosh oq piyozbosh fen iiaa x iiaa gam ia ia f1 fen oq piyozbosh oq piyozbosh gen iiaa iiaa f 2 ia ia ia ia oq ia oq oq oq iiaa iiaa iiaa iiaa ia oq oq oq oq iiaa iiaa iiaa iiaa ia oq oq rangli rangli iiaa iiaa iiaa iiaa ia oq rangli oq oq iiaa iiaa iiaa iiaa o + o → pennet kataklaridagi natijalarni ko‘rsatishicha, o‘simlik genotipida dominant ingibitor bo‘lsa, uning belgiga ta’sir …

mplementar va epistazdan tubdan farq qiladi. agar komplementar irsiylanishda belgi asosiy, to‘ldiruvchi gen allellari ta’sirida paydo bo‘lsa, epistazda belgiga bir allel gen bevosita, ikkinchi allel bo‘lmagan gen bilvosita ta’sir qilsa, polimeriyada bir-biriga allel bo‘lmagan genlar bir yo‘nalishda belgiga ta’sir ko‘rsatib uni rivojlantiradilar. polimeriyaga misol qilib bug‘doyda don rangini irsiylanishini ko‘rsatish joiz. bug‘doyning qizil va oq donli navlari chatishtirilsa, f1 avlodda donning qizil rangi dominantlik qiladi. birinchi avlod duragay o‘simliklar o‘zaro → ↓ p f 1 gametalar 12-rasm. bug‘doy doni rangining irsiylanishi (kumulyativ polimeriya). chatishtirilgan taqdirda, ulardan hosil bo‘lgan ikkinchi avlod duragaylarda 15/16 qizil, 1/16 oq donli bo‘ladi (12-rasm). polimer irsiylanish kumulyativ va nokumulyativ polim e riyaga ajratiladi. kumulyativ polimeriya miqdor belgilarni, nokumulyativ polimeriya esa sifat belgilarining irsiylanishini namoyon etadi. yuqoridagi qizil va oq bug‘doy chatishtirishdan olingan natijalar kumulyativ polimeriyaga misoldir. kumulyativ polimeriya irsiylanishda duragaylarning birinchi va ikkinchi avlodida belgilarning rivojlanish darajasi dominant genlar soniga bog‘liq bo‘ladi. shunga ko‘ra duragay genotipda …

Хотите читать дальше?

Скачайте полный файл бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "allel bo‘lmagan genlarning o‘zaro ta’sirida belgilarning rivojlanishi"

1508091859_69324.docx allel bo‘lmagan genlarning o‘zaro ta’sirida belgilarning rivojlanishi reja: · komplementar irsiylanish · modifikator genlarning ta’siri. mendel, morganlarning irsiyat qonunlariga ko‘ra bir belgi bir gen ta’sirida rivojlanadi. bunday holat bilan sizlar monod u ragay, diduragay va genlarning birikkan holda irsiylanishi mav zularida tanishdingiz. qayd qilingan dalillarga asoslanib har bir organizm genotipi bir-biridan mustaqil bo‘lgan genlar majmua- sidan iborat degan xulosaga kelish yaramaydi. chunki har bir organizm genotipi yaxlit sistema bo‘lib, unda genlar bilan belgilar orasidagi munosabat turlicha ko‘rinishda namoyon bo‘ladi. 1. bir gen bir belgiga, ikkinchi gen ikkinchi belgini rivoj- lanishiga ta’sir ko‘rsatadi. 2. ikki yoki uch gen birgalikda bir belgini rivojl...

Формат DOCX, 2,1 МБ. Чтобы скачать "allel bo‘lmagan genlarning o‘zaro ta’sirida belgilarning rivojlanishi", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: allel bo‘lmagan genlarning o‘za… DOCX Бесплатная загрузка Telegram