микроорганизмларга ташқи муҳит омилларининг таъсири

DOC 69.5 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1483897630_67299.doc микроорганизмларга ташқи муҳит омилларининг таъсири режа: 1. микроорганизмларга ташқи муҳит омиллари таъсири. 2. микроорганизмларнинг ҳароратга боғлиқ равишда ўсиши. 1. микроорганизмларга ташқи муҳит омиллари таъсири. ташқи муҳитнинг микроорганизмларга таъсир қилувчи барча факторларини учта гуруҳга бўлиш мумкин: 1. физик факторлар (температура, қуритиш, нур энергияси, эритмалар концентрацияси); 2. кимёвий факторлар (муҳит реакцияси, ҳар хил моддаларни таъсири ва бошқалар); 3. биологик факторлар (микроблар рақобати, яни антагонизми, симбиози, антибиотиклар ва бошқалар). микроорганизмлар ва намлик ҳар бир тирик организм хает фаолияти уни ўраб турга муҳитнинг ташқи омиллари билан чамбарчас богланганидир. бундан турли хил микроорганизмлар ҳам мустасно эмас. ташқи шароит қанчалик қулай бўлса микроорганизмлар ҳаёт манбаи эканлигини биламиз. микроорганизмлар шам томчи суюқ ҳолатдаги сув билан ҳаётдир ва кўпайиши имконига эгадир. микроорганизмлар ўсиш ривожланишига сувда эриган моддалар концентрацияси ҳам кучли таъсир этади. агар эриган модда кам бўлса эритмани гипотоник кўп бўлса эритмани гипертоник эритма дейилади. агар эритма концентрацияси йраси концентрациясидан юқори бўлса, микроб ҳужайраси суви ташқи эритмага …

трациясида ҳам ҳаёт кечира оладиган микроорганизмлар бўлиб буларни галофиллар яъни тузсеварлар дейилади. тузланган балиқ устида ривожланган галофиллар балиқ бузилишига олиб келади ва қизил рангга бўялади. бироқ спора ҳосил қилувчи микроорганизмлар. баъзи бир бактериялар стафилакоклар поратив бактериялари силтаёқчаси сувсизликка анча чидамли бўладилар. микроорганизмларга ҳароратни таъсири. ҳарорат. микроорганизмлар тана ҳароратини тартибга солиб турли қобилиятга эга эмаслар. шунинг учун улар мавжудлиги муҳит ҳарорати билан белгиланади. температурага муносабатга кўра микроорганизмлар: психрофил (совуқсевар)мин. т-ра –10 с; опт т-ра +10 с; макс т-ра +30 с; термофил (иссиксевар) мин. т-ра. +30с; опт т-ра 50-60 с; мак. т-ра 70-80 с ва мезофил мин. тр-ра 0қ100 с опт.тр-ра 25-300 с мак т-ра 40-45 с оралигида булади. кўпчилик микроорганизмлар паст температурада фаолияти секинлашади. ўсиш ва кўпайиш тўхтайди. юқори температурада микроблар тез ўлади. спора ҳосил қилмайдиган кўпчилик бактериялар 60-70 с да 10-30 минутда, 80-100 с 1-3 минутда ўладилар. бациллаларнинг спорасини ўлдириш учун 100 с иссиқликда бир неча соат қайнатиш талаб этилади. …

носабати бир хилда эмас. кислородга мухтож микроорганизмлар облигат аэроб, кислородга эхтиёж сезмайдиганлар анаэроб микроорганизмлар дейилади. анаэроб ҳам хар хил бўлади. облигат анаэроб микробларга кислород захарли таъсир қилади, аэротолерант анаэробларга кислород захарли таъсир қилмайди. облигат анаэробда оксидловчи бўлмаганлиги учун ҳам кислород уларни захарлайди. қолган микроорганизмларда шу ферментлар мавжуд (супероксидисмутаза каталаза) кислородлик ва кислородсиз муҳитда ҳам ҳаёт кечира оладиган микроорганизмлар ҳам мавжуд, буларни факультатив анаэроб микоорганимзлар дейилади. қуёш нурини радиациясининг микробларга таъсири. микроорганизмларга қуёш нури радиацияси ҳам таъсир қилади. фотосинтетик бактериялар учун қуёш нури зарур омил ҳисобланади. бошқа микроорганизмлардан кўпчилиги қуёш нури таъсирида ҳалокатга учрайди. масалан: қуйидаги касаллик қўзгатувчи бактерияларни қаттиқ озуқа муҳитда ўстирилиб 10 соатдан 70 соатгача ёруглик таъсир қилдирилганда батамом кўриб кетганлигини в.и.паладин аниқлаган. қуёшнинг ҳаворанг, бинафша, айниқса ультрабинафша нурлари фақат бактерияларни эмас, ҳатто спораларни ҳам ўлдиради. шунинг учун хоналарга ёрглик яхши тушадиган бўлса, у ерда касаллик тугдирувчи бактериялар кам бўлади. микроорганизмларга электромагнит ва радио-тўлкинлари, рентген ва радиоактив нурлар, ультратовуш …

яларга етказиб берса, аэроб бактериялар муҳитдаги кислородни янада жадал ўзлаштириб, клостридиумга анаэроб шароит яратади. микроорганизмлар билан ўсимликлар ўртасидаги симбиоз алоҳида аҳамиятга эгадир. дуккакли ўсимликлар илдизида туганак бактериялари мавжуддир. бу бактериялар атмосферадан эркин азотни ўзлаштириб ўсимликка етказиб беради, ўсимлик эса уларга органик модда беради. сув ўти билан замбуруг биргаликда яшашидан ҳосил бўлган лишайниклар ҳаёти ҳам ўзаро ҳамкорликда, симбиоздан иборат ҳолатдир. қорамоллар ичагида яшовчи баъзи бактериялар клетчаткани парчалаб овқат хазм қилишига ёрдам беради, ўзи эса шу ҳайвонда яшайди. метабиоз. ҳаёт кечириши ҳам симбиозга яқин, аммо бунда битта микрооргаизм иккинчиси учун зарур махсулот тайерлаб беради. иккинчиси унга ҳея нарса бермаслиги мумкин. масалан: кўпчилик чиритувчи бактериялар мураккаб оқсилларни оддий бирикмаларгача парчалайдилар. ҳосил бўлган бирикмалар ҳисобига бошқа микроорганизмлар ҳаёт фаолияти давом этади. антибиоз муносабатида микроорганизмлар бир-бирига салбий таъсир кўрсатади. масалан: сут кислотаси бижгишни амалга оширувчи бактериялар, бошқа кўпгина чиритувчи бактериялар учун зарарли бўлган сут кислотасини ишлаб чиқаради ва улар ҳаёт фаолиятини бўгиб қўяди. кўпгина замбуруглар …

а олмас эдилар. микроблар олий даражали организмларга нисбатан температура шароитларига анча мослаша олади. юқори ва паст температуралар микроорганизмларга хар хил таъсир этади, бу организмлар юқори температураларга анча сезгирроқ бўлади. температуранинг максимумдан кўтарилиб кетиши микробларнинг ҳалок бўлишига олиб келади, чунки ҳужайралардаги оқсиллар ивиб, ферментлар шикастланади. ҳар хил материал ва нарсаларни стериллаш, яни юқумсизлантириш юқори температулар таъсиридан фойдаланишга асосланган. спора ҳосил қилувчи вирус ва бактериялар паст температураларга айниқса чидамли. кўпгина патоген бактериялар: гонококклар, менингококклар, оқиш спирохета, рикетсиялар паст температурага камроқ чидамли. қуритиш. микробларнинг ҳаёт фаолияти учун сув зарур, чун-ки озиқ моддалар бактерия ҳужайрасига фақат эриган ҳолда ўтади. микроорганизмлар кўпайиб бораётган субстратнинг намлиги 30% дан кам бўлса, кўпгина микробларнинг ривожланиши тўхтайди, лекин бунда уларнинг кўплари халок бўлмасдан, узоқ вақтгача сақланиб қолади. қуритишнинг микроорганизмларга ёмон таъсир қилишидан маҳсулотларни консервалашда фойдаланилади. нур энергияси. яшил ва қирмизи қизил олтингугурт бактерияларини айтмаганда, офтоб нурлари микроорганизмларга ҳалокатли таъсир этади. тик офтоб нурлари кўпчилик микробларни бир неча соат мобайнида …

Want to read more?

Download the full file for free via Telegram.

Download full file

About "микроорганизмларга ташқи муҳит омилларининг таъсири"

1483897630_67299.doc микроорганизмларга ташқи муҳит омилларининг таъсири режа: 1. микроорганизмларга ташқи муҳит омиллари таъсири. 2. микроорганизмларнинг ҳароратга боғлиқ равишда ўсиши. 1. микроорганизмларга ташқи муҳит омиллари таъсири. ташқи муҳитнинг микроорганизмларга таъсир қилувчи барча факторларини учта гуруҳга бўлиш мумкин: 1. физик факторлар (температура, қуритиш, нур энергияси, эритмалар концентрацияси); 2. кимёвий факторлар (муҳит реакцияси, ҳар хил моддаларни таъсири ва бошқалар); 3. биологик факторлар (микроблар рақобати, яни антагонизми, симбиози, антибиотиклар ва бошқалар). микроорганизмлар ва намлик ҳар бир тирик организм хает фаолияти уни ўраб турга муҳитнинг ташқи омиллари билан чамбарчас богланганидир. бундан турли хил микроорганизмлар ҳам мустасно эмас. ташқи шароит қа...

DOC format, 69.5 KB. To download "микроорганизмларга ташқи муҳит омилларининг таъсири", click the Telegram button on the left.

Tags: микроорганизмларга ташқи муҳит … DOC Free download Telegram