қадимги спарта ва афина мактабларида таълим тарбия

PPTX 16 pages 1.0 MB Free download

16 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 1.0 MB

File type PPTX

Pages 16

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 16

мирзо улуғбек номидаги ўзбекистон миллий университети ижтимоий фанлар факултети миллий ғоя, манавият асослари ва ҳуқуқ таълими йўналиши 3-курс сиртқи таълим талабаси турғунов шахобиддин бахтиёржон ўғлининг умумий педагогика ва психалогия фанидан мирзо улуғбек номидаги ўзбекистон миллий университети ижтимоий фанлар факултети миллий ғоя, манавият асослари ва ҳуқуқ таълими йўналиши 3-курс сиртқи таълим талабаси _____________________ўғлининг умумий педагогика ва психалогия фанидан мустақил иши тошкент-2025 мавзу: қадимги спарта ва афина мактабларида таълим тарбия режа: 1. 2. 3. қадимги спарта ва афина мактабларида таълим тарбия шакли қадимги спарта ва афина мактабларида таълим тарбиянинг фарқли жихатлари қадимги спарта ва афина мактабларида таълим тарбия хақида алломаларнинг фикрлари бизга маълумки, қулдорлик формацияси даврида қадимий шарқ мамлакатлари орасида, айниқса юнонистонда маданият, тарбия, мактаб ва дастлабки педагогик фикрлар бошқа мамлакатларга нисбатан жуда эрта ривоясланган. юнонистон унчалик катта бўлмаган қулдорлик давлатларидан иборат бўлган. унинг катта шахарларидан бири лакония (пойтахти спарта) ва аттика (пойтахти афина) бўлиб, бу шахарлар маданият маркази хисобланган. бу икки …

2 / 16

давлат рахбарлари махсус сухбатлар ўтказиб, шу йўл билан уларга ахлоқий ва сиёсий тарбия берар эдилар. масалан: ватан душманлари билан курашда ота-боболар кўрсатган мардлиги ва жасурлиги, қахрамонлар хақида сухбатлар уюштиришар, шунингдек болаларни савол-жавоб жараёнида аниқ, қисқа ва лўнда қилиб жавоб беришга ўргатиб борилар эди. спартада 18-20 ёшга етгандан кейин махсус «эфеблар» (эфеблар қадимги юнонистонда балоғатга етган ўспиринлар) гурухига ўказилган. бу гурухда болаларга харбий таълим берилган ва улар харбий хизматни ўтаганлар. спартада қизлар тарбиясига хам алохида эътибор қаратилган. ўғил болалар билан кизлар бирга қўшиб ўқитилган. улар хам харбий ва жисмоний тарбия малакалари билан қуроллантириб борилган. бундан максад эркаклар урушга кетган вақтларида кизлар, аёллар шахарни, уй-жойини қўриқлаш, қуролланиб қўриқчилик вазифасини ўташи, қулларни итоат саклашини таъминлаши кўзда тутилган, улар хатто жангда хам катнашганлар. қадимий грециянинг иккинчи шахарларидан бири афинада эса хаёт, тартиб, интизом, мактаб тизими, ундаги таълим-тарбия спартаникидан бутунлай фарқ қилар эди. афинадаги иктисодий хаёт спартадаги сингари чекланиб кўйилган эмас эди. қуллар хусусий мулк …

3 / 16

й бўлиб, хақ тўланар эди, шунинг учун фуқароларнинг болалари бу мактабларда таълим ололмас эдилар. бу мактабларда «дитаскол» деб аталган ўқитувчилар машғулот олиб борар эдилар. (мен ўқитаман деган маънодаги «дидаско» сўзидан, кейинроқ «дидактика» таълим назарияси келиб чиққан). ўғил болаларни мактабга қуллар етаклаб боришган. бундай қуллар «педагог» деб аталган. афинадаги грамматист мактабида ўқиш, ёзиш ва хисоблаш ўргатилган. ўқишда харфларни хияокалаб ўқитиш усули, сўнг қўшиб ўқиш усулидан фойдаланганлар. ёзувни ўргатишда мум сурилган ялтироқ тахтачалардан фойдаланганлар. ўлар ингичка чўп ёрдамида, ёзганлар. сонлар бармоқлар, сопол тошлар, саноқ тахтаси ёрдами билан хисобланган. кифарист - мактабида ўғил болаларга адабий билим берилар, эстетик мазмундаги декломациялар ўргатилар («илиада ва одиссея»дан парчалар ўқитилар) эди. «эфеб» мактабида 18-20 ёшга кадар тахсил олганлар. бу мактабда ҳарбий ҳизматга тайёрланар ва ўзларини сиёсий билимларини оширишни давом эттирар эдилар. бу мактабда истехкомлар қуришни, ҳарбий аслаҳаларни ишлата билишни, гарнизонларда хизмат қилишни, денгизчилик ўргатилган. бундан ташқари «демос» (халқ) мактаби хам мавжуд эди. афинада қулдорлик жамияти ичида табақаланишнинг …

4 / 16

дан кутилган мақсад, буюмлар табиатини ўрганиш бўлмай, балки кишининг билим олиши, ахлоқни камол топтириши бўлмоғи лозим эди. суқрот файласуф бўлиши билан бирга ажойиб нотиқ ҳам эди. у кенг майдонларда сўзга чиқиб, ахлоққа доир масалалар юзасидан суҳбатлар ўтказар, тингловчиларни савол-жавоб йўли билан ҳақиқатни топишларига ундар эди. суҳбатнинг бу усули «суқрот усули» деб аталган. у педагогика оламига ана шундай савол-жавоб методини яъни «эвристик» суҳбат методини янги (савол бериш ва саволни тўлдириш) методини олиб кирди. у тарбияда ахлоқий, эстетик, жисмоний тарбия мезонини ишлаб чиқди. лекин суқротнинг ахлоқий қарашларида тенгсизликни яққол сезиш мумкин. унинг фикрича ахлоқ фақат имтиёзли «мумтоз» ларгагина хос, «мумтоз» кишилар ҳақиқий ахлоқнинг ягона эгалари бўлганликлари учун ҳокимият ҳам уларнинг қўлларида бўлмоғи керак дейди. платон эр.ав. (424-347) йилларда яшаган. у суқротнинг шогирди бўлиб «объектив идеализм» назариясининг асосчисидир. у танадан ташқарида мавжуд бўлган нарсалар ҳақидаги назарияни илгари суради. платон арестократиянинг абадий ҳукмронлиги ҳақидаги назарияни илгари суради. унинг фикрича идеал аристократик давлат 3 хил …

5 / 16

абларида тахсил олиб, уларга ўқиш, ёзиш, хисоб, мусиқа ва ашула дарслари ўргатилади. 12-16 ёшгача бўлган болалар жисмоний машқларни ўргатадиган «палестра» мактабида, 18 ёшга қадар дунёвий фанларни ўқитадиган мактабларда, 18-20 ёшгача эса «эфеб» мактабларида тахсил олиб ҳарбий таълим ўргатилади. унинг фикрича, «эфеб» мактабини тугатгандан сўнг қобилиятли ва иқтидори бўлган йигитлар фалсафа илмини ўргатадиган учинчи босқич олий таълимни ўтайдилар. у инсонни ёшлик йилларини 3 даврга, яъни: 0-7 ёшгача; 7 - 14 ёшгача; 14-21 ёшгача бўлган даврларга бўлади. у оилавий тарбияга доир бир канча тавсиялар беради. унинг фикрича,болалар 7 ёшгача оилада тарбияланади, гўдакнинг ёшига мос келадиган овқатлар билан боқиш, турли харакатли машклар орқали уни чиниқтириб бориш керак дейди. ўғил болалар 7 ёшдан бошлаб давлат мактабларида ўқишлари лозим деб уқтиради. у жисмоний, ахлоқий ва ақлий тарбия бир-бири билан узвий боғланган деб хисоблайди. у болаларга бошланғич таълим бериш вақтида жисмоний машқлар қилиш билан бир қаторда ўқиш, ёзиш, грамматика, расм ва мусиқани ўргатиш керак деб таъкидлайди. …

Want to read more?

Download all 16 pages for free via Telegram.

Download full file

About "қадимги спарта ва афина мактабларида таълим тарбия"

мирзо улуғбек номидаги ўзбекистон миллий университети ижтимоий фанлар факултети миллий ғоя, манавият асослари ва ҳуқуқ таълими йўналиши 3-курс сиртқи таълим талабаси турғунов шахобиддин бахтиёржон ўғлининг умумий педагогика ва психалогия фанидан мирзо улуғбек номидаги ўзбекистон миллий университети ижтимоий фанлар факултети миллий ғоя, манавият асослари ва ҳуқуқ таълими йўналиши 3-курс сиртқи таълим талабаси _____________________ўғлининг умумий педагогика ва психалогия фанидан мустақил иши тошкент-2025 мавзу: қадимги спарта ва афина мактабларида таълим тарбия режа: 1. 2. 3. қадимги спарта ва афина мактабларида таълим тарбия шакли қадимги спарта ва афина мактабларида таълим тарбиянинг фарқли жихатлари қадимги спарта ва афина мактабларида таълим тарбия хақида алломаларнинг фикрлари бизга маъ...

This file contains 16 pages in PPTX format (1.0 MB). To download "қадимги спарта ва афина мактабларида таълим тарбия", click the Telegram button on the left.

Tags: қадимги спарта ва афина мактабл… PPTX 16 pages Free download Telegram