сўроқ қилишнинг умумий асослари ва қоидалари

DOCX 38 pages 1.3 MB Free download

38 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 1.3 MB

File type DOCX

Pages 38

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 38

сўроқ қилишнинг умумий асослари ва қоидалари мундарижа: кириш………………………………………..………………………...………..3 i боб. сўроқ қилишнинг умумий асослари ва қоидалари 1.1. сўроқ тушунчаси ва кўрсатувларнинг психологик асослари…………....5 1.2. сўроқ ўтказишга тайёргарлик кўриш ва жабрланувчи ва гувоҳларни сўроқ қилиш тактикаси………………………………………………………..…13 ii боб. сўроқ қилишда шахслар билан процессуал ишлаш ва методлари 2.1. гумон қилинувчи ва айбланувчиларни сўроқ қилиш усуллари ва йузлаштириб сўроқ қилиш тартиби………………………………...………...…19 2.2. сўроқ натижаларини процессуал расмийлаштириш ва вояга етмаган шахсларни сўроқ қилиш…………………………………………………………29 хулоса………………………………………………………...………………35 фойдаланилган адабиётлар……………………………………......37 кириш курс ишининг долзарблиги. мамлакатимизда суд-ҳуқуқ тизимининг демократик асосларини янада чуқурлаштириш, миллий қонунчилик асосларини шакллантириш, жиноятчиликка қарши курашнинг замон талаблари даражасида олиб борилишини таъминлаш, ҳуқуқни муҳофаза қилувчи органлар фаолиятининг самарадорлигини ошириш давлат сиёсатининг устувор йўналишларидан бири сифатида белгиланиб, бу борада инсон ҳуқуқ ва еркинликлари ҳамда ҳимоясини таъминлаш муҳим омил сифатида еътироф етилди. бунинг яққол тасдиғи сифатида ўзбекистон республикаси президентининг 2020 йил 10 августдаги "суд-тергов фаолиятида шахснинг ҳуқуқ ва еркинликларини ҳимоя қилиш кафолатларини янада кучайтириш чора-тадбирлари тўғрисида"ги[footnoteref:1] фармони мисолида …

2 / 38

ш чора-тадбирлари тугрисида"ги пф-6041-сон фармони // url: https://www.lex.uz] курс ишининг ўрганилиш даражаси. сўроқ қилиш — бу маълумотларни йиғиш, тушуниш ва таҳлил қилиш жараёнида муҳим аҳамиятга ега бўлган методологик воситадир. у тадқиқотлар, интервюлар, сўровномалар ва бошқа методлар орқали амалга оширилади. ушбу курс ишида сўроқ қилишнинг умумий асослари ва қоидалари ўрганилади. сўроқ қилиш жараёни маълумотларни тўплашдан бошланади. бу жараёнда аниқ ва мақсадга мувофиқ саволлар тузиш муҳимдир. сўровлар турли услубларда амалга оширилиши мумкин: ёпиқ саволлар (жавоблар танланган вариантлардан иборат) ва очиқ саволлар (жавоб берувчи ўз фикрини еркин ифода етиши мумкин). саволларнинг маъноси ва контексти тушунилиши керак. саволларни қандай тузиш, уларнинг аниқ ва равшан бўлиши муҳимдир. курс ишининг мақсади: сўроқ тушунчаси ва кўрсатувларнинг психологик асосларини, сўроқ ўтказишга тайёргарлик кўриш ва жабрланувчи ва гувоҳларни сўроқ қилиш тактикаси ўрганиш ва таҳлил қилиш тадқиқотнинг асосий мақсадидир. курс ишининг вазифалари: · сўроқ тушунчаси ва кўрсатувларнинг психологик асослари; · сўроқ ўтказишга тайёргарлик кўриш ва жабрланувчи ва гувоҳларни сўроқ қилиш …

3 / 38

ган мансабдор шахслар иш учун аҳамиятли бўлган маълумотларни қўлга киритади. ушбу тергов ҳаракатини ўтказишда нафақат ҳуқуқшуносликда маълум бўлган усуллардан фойдаланиш, балки суриштирувчи ва терговчидан яхши психолог бўлишни ҳам талаб етади. сўроқ қилиш тергов ҳаракати мавжуд далилларни текшириш ва янгиларини олишнинг жуда самарали воситаси бўлиб ҳисобланади. сўроқ қилиш тергов ҳаракатини ўтказиш асослари ва тартиби ўзбекистон республикаси жиноят-процессуал кодексининг 10, 11 ва 12-бобларида белгилаб қўйилган.[footnoteref:2] сўроқ қилиш ушбу қоидаларга риоя қилинмаган ҳолда ўтказилиши унинг процессуал аҳамиятини йўқолиши ҳамда олинган далилларнинг номақбул бўлишига олиб келади. қонун чиқарувчи сўроқ қилиш тергов ҳаракатини ўтказиш асослари ва тартибини келтириб ўтган бўлсада, лекин ушбу тергов ҳаракатини ўтказиш усуллари жиноят-процессуал қонунида тўлиқ ўз аксини топмаган. [2: узбекистон республикаси жиноят-процессуал кодекси // url: https://www.lex.uz/docs/111460#253838] сўроқ терговчи билан жиноий воқеа ҳақида маълумот берувчи шахс ўртасидаги ўзаро мулоқотдир. қонун талабига кўра, терговчи сўроқ қилинувчидан кўрсатув олиш орқали маълумот тўплайди. маълумки, сўроқ вақтида олинган кўрсатувлар жиноят иши бўйича далил манбаининг бир кўриниши …

4 / 38

бир хил бўлиб, уларнинг ҳолатлари ўхшашлиги сабабли бир усулда сўроқ қилинади. лекин ушбу процессуал шахсларнинг ҳолатларини баъзи томонлари еътиборга олиниб уларни сўроқ қилишда турли услубни қўллаш мумкин. жумладан, гумон қилинувчига нисбатан жиноят иши юзасидан ҳали аниқ ва асосли исботлар бўлмаганлиги учун уни фақат гумон қилинган шахс сифатида сўроқ қилинади. айбланувчи еса терговчининг унга нисбатан тўпланган далиллари асосида айбланувчи сифатида сўроқ қилинади ва тактик услублар мана шу ҳолатларга асосан қўлланилади. гувоҳ билан жабрланувчининг процессуал ҳолати деярли бир хил, ҳуқуқ ва бурчлари ҳам ўхшаш. лекин айрим ҳолатлар мавжудки, гувоҳ билан жабрланувчи орасида баъзи бир фарқ ҳам бордир. жумладан, жабрланувчи жиноят оқибатидан бевосита моддий, маънавий ва жисмоний зарар кўради, шунинг учун тергов натижасидан бир мунча манфаатдор. сўроқ жараёнида жабрланувчи кўрсатув беришда воқеани тўғри ва обектив ёритишига унинг шахсий адовати ва психологияси, яъни руҳий ҳолати таъсир етиши мумкин. гувоҳда еса бу хусусиятлар бўлмаганлиги учун одатда холис кўрсатув беради. сўроқ қилинувчи шахслар кўрсатувларининг шаклланиши мураккаб …

5 / 38

илда таъсир етиши мумкин. жиноятчи ўзини ва шу билан бирга иштирокчиларнинг воқеа содир бўлган жойда бўлган шахсларнинг ҳаракатларига боғлиқ ҳолда конкрет ҳолатларни умумий психологик қонуният асосида идрок қилади ва есда сақлаб қолади. ҳодисанинг бир зумда бўлиб ўтиши, ешитиш ва кўришнинг ноқулайлиги ва камчилиги, хотиранинг ўзига хослиги ва шунга ўхшаш обектив ва субектив омиллар, жиноят ҳолатини ким идрок қилишидан (гувоҳми ёки айбланувчими) қатъи назар, ўз таъсирини кўрсатади. шунинг учун гувоҳ ва жабрланувчигина емас, балки гумон қилинган ва айбланувчини сўроқ қилишда ҳам кўрсатувнинг шаклланишидаги умумий психологик қонуниятни еътиборга олмоқ лозим. инсонда ҳодиса ёки воқеани идрок қилиш вақтидан то судда шу тўғрида гувоҳлик бергунга қадар бўладиган руҳий ўзгаришларни уч босқичга бўлиш қабул қилинган. руҳий процессларнинг барқарор бўлиши, вақт бўйича фарқ қилиши, мазмуни, кечиш жадаллиги бунга асос қилиб олинган. булар кўрсатувнинг шаклланиш босқичлари дейилади. кўпгина ҳолларда жиноятларни тез ва тўла очиш, жиноят содир етган шахсларни аниқлаш ва уларни жавобгарликка тортишга нафақат далилларнинг етишмаслиги, балки …

Want to read more?

Download all 38 pages for free via Telegram.

Download full file

About "сўроқ қилишнинг умумий асослари ва қоидалари"

сўроқ қилишнинг умумий асослари ва қоидалари мундарижа: кириш………………………………………..………………………...………..3 i боб. сўроқ қилишнинг умумий асослари ва қоидалари 1.1. сўроқ тушунчаси ва кўрсатувларнинг психологик асослари…………....5 1.2. сўроқ ўтказишга тайёргарлик кўриш ва жабрланувчи ва гувоҳларни сўроқ қилиш тактикаси………………………………………………………..…13 ii боб. сўроқ қилишда шахслар билан процессуал ишлаш ва методлари 2.1. гумон қилинувчи ва айбланувчиларни сўроқ қилиш усуллари ва йузлаштириб сўроқ қилиш тартиби………………………………...………...…19 2.2. сўроқ натижаларини процессуал расмийлаштириш ва вояга етмаган шахсларни сўроқ қилиш…………………………………………………………29 хулоса………………………………………………………...………………35 фойдаланилган адабиётлар……………………………………......37 кириш курс ишининг долзарблиги. мамлакатимизда суд-ҳуқуқ тизимининг демократик ас...

This file contains 38 pages in DOCX format (1.3 MB). To download "сўроқ қилишнинг умумий асослари ва қоидалари", click the Telegram button on the left.

Tags: сўроқ қилишнинг умумий асослари… DOCX 38 pages Free download Telegram