суғурта
Предварительный просмотр (5 стр.)
Прокрутите вниз 👇
![susiyati to`g`risida batafsil berilgan: q.: finansovoye pravo. darslik// n.i.ximicheva tahriri ostida – m., 1996, - 380-b.] суғурта молия тизимининг мустақил елементи бўлиб, у ҳам молияларга хос бўлган функсияларни бажаради. уларга, қайд етилганидек, пул жамғармаларини яратиш, тақсимлаш ва улардан фойдаланиш ҳамда молиявий назорат функсиялари киради. шу билан бирга, суғурта соҳасидаги ушбу функсиялар муайян ўзига хос хусусиятларга ҳам ега бўлиб, уларни ҳисобга олган ҳолда, суғуртанинг тиклаш (ҳимоялаш), огоҳлантириш ва назорат қилиш функсиялари ажратилади. баъзан адабиётларда суғуртанинг молиявий ресурларни йуналтириш ва улардан муайян тадбирларни молиялаш учун фойдаланиш йули билан ишлаб чиқариш кучларини ўстиришга ёрдам кўрсатишдек функсияси ҳам кўриб чиқилади. суғуртанинг тиклаш функсияси унинг бошқа функсияларига нисбатан асосий бўлиб ҳисобланади, чунки у суғурта ҳодисаси юз берган ҳолда, моддий зарарни қоплаш учун мўлжалланган. суғуртанинг айни мана шу функсиясини бажариш жараёнида суғурта ҳодисаси юз бериши натижасида юридик ва жисмоний шахсларнинг йуқотишларини тўлиқ ёки қисман қоплаш (тиклаш) амалга оширилади. суғурта огоҳлантириш функсиясининг моҳияти шундан иборатки, суғурта жамғармаларининг …](/media/previews/pages/preview_uksaNig.webp "суғурта - Страница 2")
![хос бўлган ўзига хос хусусиятлар уни ўз хусусияти бўйича молиявий муносабатларнинг бир турдаги доирасини тартибга солувчи махсус молиявий-ҳуқуқий институтга ажратиш учун асос бўлади. суғурта муносабатларини ташкил етиш ва ҳуқуқий тартибга солиш асослари ўзбекистон республикасининг “суғурта фаолияти тўғрисида” 2002 йил 5 апрелдаги қонунида белгилаб берилган[footnoteref:2]. унда суғуртанинг ҳуқуқий тушунчаси берилган. хусусан, белгилаб қўйилганки, суғурта – муайян воқеа (суғурта ҳодисаси) юз берган тақдирда, суғуртачилар томонидан тўланадиган суғурта мукофотлари ҳисобидан шакллантириладиган пул жамғармалари ҳисобидан суғурта шартномасига мувофиқ равишда суғурта тўлови (суғурта пули)ни тўлаш йули билан юридик ва жисмоний шахсларнинг манфаатларини ҳимоялашдир. [2: o`r qt, 2002 yil, №10, 69 -m.] суғурта соҳасида юзага келадиган ижтимоий муносабатлар анчагина мураккаб хусусиятга ега бўлиб, ҳуқуқнинг бир неча тармоқлари, хусусан, фуқаролик ва молия ҳуқуқи билан тартибга солинади. фуқаролик ҳуқуқи нормалари суғурта соҳасидаги муносабатларнинг бутун бир мажмуини тартибга солади. масалан, ўзбекистон республикаси фуқаролик кодекси суғуртага бағишланган алоҳида бобни ўз ичига олган бўлиб, 48 моддадан иборат. улар суғуртанинг ҳар хил …](/media/previews/pages/preview_NpyGjjK.webp "суғурта - Страница 3")
![озирги вақтда суғуртани тартибга солишда давлат ёндашувида туб ўзгаришлар юз берди, суғурта ташкилотлари иш-фаолиятининг янги шарт-шароитлари яратилди, суғурта бозорини янада еркинлаштириш ва ривожлантириш масалалари бўйича муҳим меъёрий ҳужжатлар қабул қилинди. масалан, ўзбекистон республикасининг “суғурта тўғрисида” 1993 йил 6 майдаги қонуни ўрнига “суғурта фаолияти тўғрисида”ги янги қонун қабул қилинди[footnoteref:3]. [3: oka, 1993, №5, 217-m; 1994, №11-12, 285-m; o`r oma, 1998, t. 31, 15-m.] ўзбекистон республикаси президентининг “суғурта бозорини янада еркинлаштириш ва ривожлантириш чора-тадбирлари тўғрисида” 2002 йил 31 январдаги уп-30022 фармони билан суғурта хизматлари соҳасида иқтисодий ислоҳотларни чуқурлаштириш, республика суғурта бозорини ривожлантиришнинг иқтисодий рағбатларини кучайтириш, аҳолининг суғурта ташкилотларига бўлган ишончини ошириш учун шарт-шароитлар яратилди. суғурта фаолияти тўғрисидаги мазкур фармон ва қонун нормаларини амалга ошириш механизми ўзбекистон республикаси вазирлар маҳкамасининг “суғурта хизматлари бозорини янада ривожлантириш чора-тадбирлари тўғрисида” 2002 йил 27 январдаги 413-сонли қарорида белгилаб берилган. хусусан, ушбу қарор билан суғурта фаолиятини тартибга солиш ва назорат қилишни амалга оширадиган махсус ваколатли давлат органи (ўзбекистон …](/media/previews/pages/preview_2ZLNIaa.webp "суғурта - Страница 4")
![рувчи фоизларни ўз ичига олган, даврий равишда тўланадиган суғурта суммаларидан иборат, (аннуитетлар); - умумий суғурта (шахсий суғурта, мулкни суғурталаш, жавобгарликни суғурталаш ва суғуртанинг ҳаётни суғурталашга кирмайдиган тармоқларга кирувчи бошқа турлари). суғурта хатарлари ёки уларнинг гуруҳлари умумий хусусиятларига мувофиқ равишда ҳамда улар билан боғлиқ мажбуриятларга боғлиқ ҳолда суғурта тармоқлари суғурта турлари (синфлари)га бўлиниб, улар ўзбекистон республикаси вазирлар маҳкамаси томонидан белгиланади. суғурта фаолияти классификатори[footnoteref:4] бўйича ҳаётни суғурталаш тармоғига 4 та, умумий суғурта тармоғига еса, суғуртанинг 17 та синфи киритилган бўлиб, улардан ҳар бири бўйича суғуртанинг аниқ бир тури ҳамда уларни олиб бориш шартлари бўйича мазмуни ва талаблари белгилаб берилган. масалан, ҳаётни суғурталаш тармоғига суғуртанинг ҳаётни суғурталаш, никоҳ ва туғилиш, соғлиқни суғурталаш ва ҳ.к. киради. умумий суғурта тармоғига бахциз ҳодисалардан суғурталаш, умумий фуқаролик жавобгарлиги, авиация ва денгиз суғуртаси, мулкни зарардан суғурталаш, кредитлар, йер усти транспорт воситалари, автофуқаролик жавобгарлигини суғурталаш ва б. киради. [4: q.: o`zbekiston respublikasi vazirlar mahkamasining “sug`urta xizmatlari bozorini yanada rivojlantirish …](/media/previews/pages/preview_3dRLb5V.webp "суғурта - Страница 5")
О "суғурта"
10-мавзу. суғурта режа: 1.суғурта тушунчаси, асосий хусусиятлари ва функсиялари 2. суғурта тармоқлари ва турлари (синфлари). мажбурий суғурта 3. суғурта фаолиятининг ҳуқуқий асослари 4. суғурта фаолиятини тартибга солиш ва назорат қилиш 1.суғурта тушунчаси, асосий хусусиятлари ва функсиялари суғурта давлат молия тизимининг муҳим елементларидан бири бўлиб, алоҳида иқтисодий муносабатлар тизимини ташкил етади. ушбу муносабатларнинг асосий мазмуни муайян ҳодиса (суғурта ҳодисаси), масалан, табиий офат, фавқулодда ҳодиса ва ҳ.к. юз берган вақтда кўзда тутилмаган харажатларни қоплаш учун зарур бўлган пул маблағларининг махсус суғурта жамғармаларини яратишдан иборатдир. алоҳида иқтисодий муносабатлар тизими сифатида суғуртага муайян хусусиятлар хосдир. биринчидан, бу – яратилаётган суғурта жамға...
Этот файл содержит 11 стр. в формате DOCX (27,1 КБ). Чтобы скачать "суғурта", нажмите кнопку Telegram слева.
DOCX
DOC
DOC
DOC
DOCX
DOCX
PPTX
PPT
DOC
PPT
DOC
DOC