statistik kuzatish uslubiyati

PPTX 19 pages 108.2 KB Free download

19 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 108.2 KB

File type PPTX

Pages 19

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 19

презентация powerpoint mavzu: statistik kuzatish uslubiyati reja statistik kuzatish mohiyati va turlari statistik kuzatishning shakllari, turlari va usullari statistik kuzatishning dasturiy-uslubiy va tashkiliy masalalari statistik kuzatish ma’lumotlarini qabul qilish va uni nazorati statistika ijtimoiy – iqtisodiy hodisa va jarayonlarni o‘rganadi. ijtimoiy voqea – hodisalarga aholining soni, uning xarakati, sog‘ligi, ta’lim olishi, turmush darajasi bilan bog‘liq jarayonlar kiradi. iqtisodiy voqea – hodisalarga mahsulot ishlab chiqarish, xizmat ko‘rsatish (sanoat, qishloq xo‘jaligi, qurilish, transport, savdo, sog‘liqni saqlash va shu kabi tarmoqlarda sodir bo‘layotgan jarayonlar), tayyor mahsulotlarni taqsimlash, ayirboshlash va iste’mol qilish bilan bog‘liq jarayonlar kiradi. ijtimoiy – iqtisodiy voqea – hodisalar holati va harakati ma’lum ko‘rsatkichlarda ifodalanadi. statistik ko‘rsatkichlar ijtimoiy – iqtisodiy voqea – hodisalarning miqdoriy tomonlarini ularning sifat mohiyati bilan uzviy bog‘liqlikda ifodalaydi. voqea – hodisalarning miqdoriy tomoni deganda, ularning soni, hajmi, o‘lchami, qiymati kabi miqdorlar tushuniladi. sifat esa voqea – hodisalarning ichki qiyofasi, mohiyatidan kelib chiqadi. statistikada ko‘rsatkichlar miqdoriy va sifat …

2 / 19

ularni biror belgilari bo‘yicha tasniflash lozim bo‘ladi. statistik ko‘rsatkichlar voqea – hodisalar to‘plamini qamrab olishiga qarab, makroiqtisodiy va mikroiqtisodiy ko‘rsatkichlarga guruhlanadi. mikroiqtisodiy ko‘rsatkichlar faoliyat yurutuvchi sub’ektlarda (firma, korxona ularning bo‘limlari, birlashmalar, koorporatsiyalar va shu kabilar) sodir bo‘layotgan jarayonlarni ifodalaydi. makroiqtisodiy ko‘rsatkichlar mamlakat yoki uning hududlaridagi ijtimoiy – iqtisodiy jarayonlar holati va xarakatini ifodalaydi. angren ko‘mir konida qazilgan ko‘mir, biror fermer xo‘jaligida terilgan paxta, biror korxonada ishlayotgan xodimlar soni va shu kabilar mikroiqtisodiy ko‘rsatkichlardir. mamlakat miqyosida qazib olingan ko‘mir, viloyat yoki mamlakat miqyosida tayyorlangan paxta, ishlayotgan xodimlar soni va shu kabilar makroiqtisodiy ko‘rsatkichlardir. statistik ko‘rsatkichlar miqdori raqamlar bilan ifodalanadi. miqdorlar mohiyatiga ko‘ra mutloq, nisbiy va o‘rtacha miqdorlarga bo‘lishi mumkin. ularning mohiyati keyingi savol va mavzularda yoritiladi. statistik ko‘rsatkichlar olish usuliga qarab birlamchi va ikkilamchi (hosilaviy) ko‘rsatkichlarga guruhlanadi. birlamchi ko‘rsatkichlar hodisa va jarayonlarni kuzatishdan olingan, hamda ular asosida jamg‘arilgan ko‘rsatkichlardir. ikkilamchi (hosilaviy) ko‘rsatkichlar birlamchi ko‘rsatkichlar asosida 94 matematik amallarni qo‘llab topilgan, hosil …

3 / 19

rayonlar tegishli ko‘rsatkichlarda ifodalanadi. bu ko‘rsatkichlar turli xil miqdorlarda, ma’lumotlarda berilib, hujjatlarda qayd qilinadi. statistik kuzatish natijasida miqdorlar yig‘ilib, tegishli ko‘rsatkichlar bo‘yicha guruhlanib, o‘rganiladi. miqdorlarda ifodalangan iqtisodiy va ijtimoiy ko‘rsatkichlarni umumlashtirib, tegishli xulosalar chiqarish statistikaning asosiy vazifasidir. xodisa va jarayonlar dastlab mutloq miqdorlarda qayd qilinadi, so‘ngra esa ular asosida nisbiy va o‘rtacha miqdorlar hisoblab topiladi. demak mutloq miqdorlar har qanday statistik ko‘rsatkichlarning dastlabki (boshlang‘ich) shaklidir. miqdorlar qo‘shish, ayirish, o‘lchash kabi amallarni bajarish bilan aniqlanadi. aholining umumiy soni, shu jumladan erkaklar va ayollar soni, korxonalarda xodimlar soni, ishlab chiqarilgan stanoklar soni - “bir”, ”ikki”, “uch” kabi sonlarda qayd qilinadi. ularning to‘plamlari ming kishi, ming dona kabi son ko‘rsatkichlarda ifodalanadi. qurilgan yo‘llar uzunligi, daryolarning uzunligi, bosib o‘tilgan yo‘l - metr, kilometr kabi uzunlik o‘lchovi birliklari bilan ifodalanadi. murakkab xodisalarni ifodalovchi ko‘rsatkichlar kompleks o‘lchov birliklarida ifodalanadi. bunday hodisalar ikki va undan ortiq o‘lchov birliklarining o‘zaro birikmasi bilan tavsiflanadi. masalan: tashilgan yuk - tonna/ …

4 / 19

faoliyatlari haqida m a’lumotlami pulsiz va so‘ralgan vaqtda yetkazib berishga majburdirlar. 2. boshlang‘ich statistik ma’lumotlarni to‘plash. ro‘yxatdan o‘tgan barcha tashkilot, korxona, tadbirkorlar topshiradigan statistik hisobotlar orqali to‘planadi. 1. statistika organlar to‘plagan m a’lumot. statistika organlari uv xo‘jaligini o‘rganish uchun maxsus tanlab kuzatishlar o‘tkazishadi, aholi 34 ro‘yxati va boshqa maxsus kuzatishlar yordamida to‘plangan ma’lumot. statistik kuzatish tashkil etilishiga qarab: statistik hisobot va maxsus uyushtirilgan statistik kuzatishlarga boiinadi (2.1-rasm) hisobot (buxgalteriya va statistik hisobotlarga bo‘linadi) statistik kuzatishning asosiy shakli bo‘lib,ubarchakorxonavatashkilotlarfaoliyati haqidagi boshlang‘ich ma’lumotlarni to‘plash uchun imkoniyat yaratadi. uning ma’lumot manbai buxgalteriya va operativ hisob hujjatlarida qayd etilgan boshlang‘ich yozuvlardir. joriy statistika butunlay va to‘laligicha hisobot ma’lumotlariga asoslanadi. hisobot ma’lumotlari, qaysi darajada bo‘lmasin (korxona, tuman, viloyat va respublika), operativ boshqarishda va belgilangan rejalarning bajarilish darajasini o ‘rganishda juda katta ahamiyatga ega. ammo statistik hisobot qanchalik yaxshi yo'lga qo‘yilmasin, qanchalik tez va aniq ma’lumotlarni yetkazib bermasin, uning 35 m a’lumotlari amaliy menejment uchun, ilmiy …

5 / 19

qea va hodisalaming sodir bo‘lishini qayd qilish vaqtiga qarab uch turga-uzluksiz, fursatli va bir y o ia kuzatishga ajratish mumkin. uzluksiz kuzatish deganda hodisalar ro‘y berishi bilanoq qayd qilinadigan kuzatish tushuniladi. masalan, bola tug‘ilishi, nikohdan o‘tish kabi voqea (hodisa)lar sodir bo‘lishi bilanoq, ya’ni o ‘sha kunning o‘zidayoq qayd etiladi 3 statistik kuzatishning dasturiy-uslubiy va tashkiliy masalalari statistik kuzatishni tashkil qilish va uni o‘tkazishda qo'pol xatolarga yo‘l qo‘yilsa, statistik kuzatish natijalarining samaradorligi pasayadi. shuning uchun ham bu murakkab ishni boshlashdan oldin har tomonlama muhokama va ekspertiza qilingan kuzatish rejasini tuzish zarur. statistik kuzatish rejasi dasturiy-uslubiy va tashkiliy masalalarni o ‘z ichiga oladi. statistik kuzatishning dasturiy-uslubiy masalalari quyidagilardan tashkil topadi: kuzatish maqsadi va vazifalari; kuzatish dasturi; kuzatish obyekti va birligi; kuzatish formulyari va yo‘riqnoma. har bir ishni bajarishdan oldin uni nima uchun bajarayapmiz o ‘zi, maqsad nima, degan savollarga javob bo‘lishi kerak. bu tamoyil statistik kuzatishga ham to iiq tegishli. demak, aniq …

Want to read more?

Download all 19 pages for free via Telegram.

Download full file

About "statistik kuzatish uslubiyati"

презентация powerpoint mavzu: statistik kuzatish uslubiyati reja statistik kuzatish mohiyati va turlari statistik kuzatishning shakllari, turlari va usullari statistik kuzatishning dasturiy-uslubiy va tashkiliy masalalari statistik kuzatish ma’lumotlarini qabul qilish va uni nazorati statistika ijtimoiy – iqtisodiy hodisa va jarayonlarni o‘rganadi. ijtimoiy voqea – hodisalarga aholining soni, uning xarakati, sog‘ligi, ta’lim olishi, turmush darajasi bilan bog‘liq jarayonlar kiradi. iqtisodiy voqea – hodisalarga mahsulot ishlab chiqarish, xizmat ko‘rsatish (sanoat, qishloq xo‘jaligi, qurilish, transport, savdo, sog‘liqni saqlash va shu kabi tarmoqlarda sodir bo‘layotgan jarayonlar), tayyor mahsulotlarni taqsimlash, ayirboshlash va iste’mol qilish bilan bog‘liq jarayonlar kiradi. ijtimoiy – ...

This file contains 19 pages in PPTX format (108.2 KB). To download "statistik kuzatish uslubiyati", click the Telegram button on the left.

Tags: statistik kuzatish uslubiyati PPTX 19 pages Free download Telegram