қўшма гап

DOC 54,0 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1405924976_57075.doc қўшма гап қўшма гап режа: i. қўшма гап ҳақида тушунча. ii. қўшма гапга тариф. iii. қўшма гапнинг содда гапдан фарқи iv. қўшма гап компонентларининг алоҳида олинган содда гаплардан фарқи. v. қўшма гапга доир таҳлил намунаси. vi. қўшма гап таснифи. тилда қўшма гап моделининг мавжудлиги ҳам содда гап каби нутқнинг табиий талабидир. фикр ифодалаш, нутқ тузиш учун гапнинг содда шакли қандай зарур бўлса, қўшма гап шакли ҳам шундай зарурдир. бироқ бу нутқий бирликларнинг ҳар иккаласи коммуникатив функция ифодалашдан қатoий назар,мазмун ва тузилиши жиҳатидан фарқли ҳодисалардир. қўшма гап тузиш учун, биринчидан, камида иккита содда гап бўлиши, иккинчидан, бу содда гаплар мазмунан муносабатга киришган бўлиши керак. ҳамал кирди – амал кирди (мақол) сен келмасанг бўлмайди баҳор. (ҳ.о) демак, қўшма гаплар мазмунан мос келмайдиган ҳар қандай гапларнинг ёнма-ён қўйилишидан юзага келмайди. ҳаво қирқ даража иссиқ, қўйлар совуқдан қирилмоқда. бу йил ёмғир мўл ёққанлиги учун, экинлар қуриб кетди, деб бўлмайди, албатта. учинчидан, қўшма гаплар …

ик конструкциялар қўшма гап дейилади. қўшма гап таркиби қанчалик ёйиқ – мураккаб бўлмасин, унда компонентларнинг тугалланганлигини кўрсатадиган якунловчи интонация мавжуд бўлади: уруғ ер остида ётса, ҳеч ким у билан қизиқмайди, у қачон тупроқни ёриб, ерни зумрад каби безаса, унинг нима эканлиги маoлум бўлади, сўнгра парвариш қилиб, уни ўстирадилар. (қ.д) ii. қўшма гап содда гап билан ташқи – гаплик формаси, ички коммуникатив функция ифодалаш, тугалланган интонацияга эгалиги каби умумлаштирувчи хусусиятларга эга бўлишига қарамай, унда қуйидаги фарқловчи белгилар ҳам мавжуд: 1. структурал белги. қўшма гап бирдан ортиқ предикатив қўшилмалардан (содда гаплардан ) тузилади. содда гапда битта грамматик марказ мавжуд – у битта предикатив қўшилмадан ташкил топади. масалан, қарасам, қарамайсан; қарамасам, қарайсан гапи тўртта предикатив марказ борлигидан, мураккаб қўшма гап ҳисобланади. чўллар чаман сочдилар, ташлаб андуҳларини, жаранглатиб очдилар олтин сандиқларини (т.т.) гапи, битта предикатив марказ борлигидан, содда гап ҳисобланади. 2. қўшма гапнинг материали – уни ташкил этувчи компонентлар – гаплар; содда гапнинг материали …

алланган фикр ифодалаши; в) интонация жиҳатидан ярим мустақилликка эгалиги билан гапга тенг ҳисобланса-да, улар алоҳида олинган содда гаплар эмас. қўшма гаплар таркибидаги содда гаплар шунинг учун ҳам алоҳида олинган содда гаплардай мустақил эмаски, улар қўшма гап доирасида бошқа гаплар билан боғланган ҳолда ҳаракат қилади. бунда бир гап мазмуннинг реаллашиши бошқа гапдаги воқеликнинг юзага келишини тақозо қилади. демак, қўшма гап таркибидаги содда гапларнинг мазмуни, грамматик ҳамда интонацион хусусиятларини шу бутунликнинг умумий мазмуни белгилайд.масалан, пахта очилди. терим бошланди (иккита алоҳида, мустақил содда гап); паҳта очилди, терим бошланди; пахта очилди-терим бошланди! қўшилмаларида эса пахта очилди гапи кейинги гап билан муносабатга киришганлигидан,олдинги мустақиллигини йўқотган ва нисбий тугалланган интонацияга эга бўлиб қолган. 5. мен ақл билан ҳаёни энг яқин ва ажралмас дўст деб биламан, бири йўқолса, иккинчисини ҳам топиб бўлмайди. (к.д.) 1. қўшма гап. 2. учта предикатив қўшилмадан ташкил топган. 3. ҳар қайси гапнинг ўз эга ва кесими бор фақат учинчи гапда эга йўқ-шахссиз гап …

Хотите читать дальше?

Скачайте полный файл бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "қўшма гап"

1405924976_57075.doc қўшма гап қўшма гап режа: i. қўшма гап ҳақида тушунча. ii. қўшма гапга тариф. iii. қўшма гапнинг содда гапдан фарқи iv. қўшма гап компонентларининг алоҳида олинган содда гаплардан фарқи. v. қўшма гапга доир таҳлил намунаси. vi. қўшма гап таснифи. тилда қўшма гап моделининг мавжудлиги ҳам содда гап каби нутқнинг табиий талабидир. фикр ифодалаш, нутқ тузиш учун гапнинг содда шакли қандай зарур бўлса, қўшма гап шакли ҳам шундай зарурдир. бироқ бу нутқий бирликларнинг ҳар иккаласи коммуникатив функция ифодалашдан қатoий назар,мазмун ва тузилиши жиҳатидан фарқли ҳодисалардир. қўшма гап тузиш учун, биринчидан, камида иккита содда гап бўлиши, иккинчидан, бу содда гаплар мазмунан муносабатга киришган бўлиши керак. ҳамал кирди – амал кирди (мақол) сен келмасанг бўлмайди баҳор. ...

Формат DOC, 54,0 КБ. Чтобы скачать "қўшма гап", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: қўшма гап DOC Бесплатная загрузка Telegram