yozuv haqida ma‘lumot

DOC 45,5 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1405850471_56826.doc yozuv haqida maâlumot reja: 1. yozuv va uning paydo boâlishi. 2. yozuvning taraqqiyot bosqichlari. 3. orfografiya va uning tamoyillari 4. maxsus yozuv turi. 1.til dastlabki qarashda barqaror, oâzgarmas fonetik, leksik va grammatik tizimni tashkil etadi. masalan bizga fikr almashish quroli boâlib xizmat qilayotgan oâzbek tili, bobolarimizga ham, ota-onalarimizga xam birday xizmat qilib kelgan. bobo va nabira oâzaro gaplashayotganlarida na birinchi va na keyingi avlod til nuqtai nazaridan xech qiyinchilik sezmaydi. ular doimo bir-birini tushunishadi. lekin shu bilan birga, til kotib qolgan narsa emas. tilga chuqurroq. yondoshilsa, bunga ishonch xosil qilinadi. til xar qachon oâzgaruvchan xodisadir. tildagi sodir bulayotgan oâzgarishlar shunday sekinlik biâlan boâladiki, buni bir avlodning yashash davrida ajratib olish va uni qayd qilish odatda amri maxoldir. uch-toârt avloddan keyin esa, tilning leksik, grammatik qatlamlardigi siljishlar koâzga tashlana boshlaydi. bunday siljishlarni biz bir narsa tufayli-u ham boâlsa, yozuv orqali bilib olishimiz mumkin (gap yozuv paydo boâlgaidan soânggi davr xaqida …

âldi, u madaniyat va tilning taraqqiyotiga ijobiy xissa qoâshdi. yozuv voqea va xodisalarni abadiylashtirish xamda voqea va xodissalarni uzoq, masofaga yetkazish imkonini berdi. yozuvning kelib chiqishi va taraqiyoti jamiyag taraqqiyoti bilan, uning madaniyatini yuqori saviyaga kutarish, shuningdek. siyosiy-xuquqiy, estetik va shu kabi fikrlarni qayd qilish xamda keyingi davrlarda qoldirishga bulgan extiyoji eng buyuk madaniy kashfiyotlar dan biri boâlib, kishilik jamiyatining xar tomonlama taraqqdiyotda juda katta roli va oâziga xos axamiyati bor. p.yozuv taraqqiyoti quyidagi bosqichlarni oâz ichiga oladi: piktografik, idiografik va fonografik. piktografik, yozuv. koâpchilik olimlarning fikricha, har qanday yozuvning asosida musavvirlik yotadi. atrof-tevarakdagi narsalarni suratda aks ettirish xamma xalqlarga xosdir. shuning uchun xozirgi zamon yozuvi bulmagan paytda odamlar baâzi xodisa va voqealarni uzoq, masofaga yetkazish niyatida yoki zamonda abadiylashtirishni, jonli va jonsiz narsalarning rasmini chizish yuli bilan amalga oshirgan. bunday yozuv piktogrfik yozuv deb nom olgan. bu atama ikki soâzdan iborat bulib, birinchi yarmi ,lotincha pictus (chizilgan) va ikkinchi …

, talqin qilishga yoâl qoâyadi, ikkinchidan mavhum tushunchalarni aks ettirish imkoni yoâq darajasidadir. ideografik yozuv. tushunchalar mavhum tafakkurning rivojlanishi natijasida piktografik (grekcha idea tushuncha va grapho yozaman degan soâzlardan tashkil topgan) yozuv paydo boâldi. baâzi olimlar yozuvning bu turini logografik (grekcha 1ogos csp df grapho yozaman degan suzlardan tashkil topgan) yozuv deb atashadi, chunki bundai yozuvda undagi simvollar faqat bizni oârab turgan muxitdagi narsalarni aks ettirmagan tildagi soâzlarni ham aks ettiradi. tildagi har bir soâz oâz simvoliga ega boâladi. 'ideografik yozuvning piktograâfik yozuvdan farqi shundaki, piktogramma bevosita predmeti aks ettiradi, logogramma esa soâzning maânosini izohlaydi. demak. logoâgramma bevosita predmet shakli boâlmay, u soâz maânosini aks ettiruvchi shartli belgidir. qadimgi arablar â«yuz mingâ» sonini itbaliqning shakli orqali izoxlashgan. xitoyliklar esa, â«yaxshiâ» soâzini ayol bilan bola simvoli orqali koârsatishgan. logografik yozuvning piktografik yozuvdan afzalligi quyidagi hollarda kurish mumkin. 1. logografik (ideografik) yozuv xabar qilinishi lozim boâlgan matnni ancha mufassal aks ettira oladi; …

gan. oâzbek yozuvlari tarixida amalda ishlanib kelgan asosiy yozuv sistemasini fonografik, yaâni tovush yozuvi, xarfiy yozuv yoki alfavit tashkil etilgan. oâzbek xalqi oârta osiyoning boshqa xalqlari oromiy, yunon, karoshta, sugd, xorazm, kushon, eftalit,suriya, xind, urxun(runiy), paxlaviy, arab, yozuvlari kabi bir qancha yozuvlardan foydalangan. iii. xozirgi oâzbek adabiy tili (yozuv) quyidagi tamoyillarga suyanadi: fonetik printsip. soâz tartibida nutq tovushlarining yozuvda maxsus grafik shakl orqali eshitilishiga qarab, sistemaga solib berilishi fonetik printsipi deb yuritiladi; bog-ga-boqqa, tog-ga-toqqa). morfologik printsip. soâz oâzagiga qoâshiluvchi morfemalarning yozuvda toâliq yoki qisman bir sistema asosida aks ettirilishi yoki ularning variantlaridan birini tanlab olib yozilishi asosida bir xilliqqa erishish morfologik printsip deyiladi: keldim, bordim. tarixiy traditsion printsip. soâzlarning xozirgi talaffuz normasiga mos kelmaydigan, qadimdan oâzlashib qolgan formada yozilishi orfo-grafiyaning tarixiy-traditsion printsipini tashkil etadi. boshqacha aytganda, tarixiy-traditsion printsiga asosan soâzlar xozirgi xolatiga koâra emas, balki anâana toâsiga kirib qolgan qoidaga koâra yoziladi: kabutar, masjit, imoi. iv. yuqorida keltirgan yozuvlardan tashqari …

Хотите читать дальше?

Скачайте полный файл бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "yozuv haqida ma‘lumot"

1405850471_56826.doc yozuv haqida maâlumot reja: 1. yozuv va uning paydo boâlishi. 2. yozuvning taraqqiyot bosqichlari. 3. orfografiya va uning tamoyillari 4. maxsus yozuv turi. 1.til dastlabki qarashda barqaror, oâzgarmas fonetik, leksik va grammatik tizimni tashkil etadi. masalan bizga fikr almashish quroli boâlib xizmat qilayotgan oâzbek tili, bobolarimizga ham, ota-onalarimizga xam birday xizmat qilib kelgan. bobo va nabira oâzaro gaplashayotganlarida na birinchi va na keyingi avlod til nuqtai nazaridan xech qiyinchilik sezmaydi. ular doimo bir-birini tushunishadi. lekin shu bilan birga, til kotib qolgan narsa emas. tilga chuqurroq. yondoshilsa, bunga ishonch xosil qilinadi. til xar qachon oâzgaruvchan xodisadir. tildagi sodir bulayotgan oâzgarishlar shunday sekinlik bi...

Формат DOC, 45,5 КБ. Чтобы скачать "yozuv haqida ma‘lumot", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: yozuv haqida ma‘lumot DOC Бесплатная загрузка Telegram