savod o’rgatish mashqlarining asosiy turlari

DOC 48,0 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇
1
1405752434_56493.doc savod o’rgatish mashqlarining asosiy turlari reja: 1. tovush ustida ishlash. 2. tovushlar artikulyatsiyasi, diksiya ustida ishlash. tovush savod o’rgatishning asosiy bo’lib xizmat qiladi. savod o’rgatish darslarida so’z va bo’q’inlarni tovush tomondan tahlil va sintðµz qilish, tovush va ularning artikulyatsiyasini tahlil qilish mashqlar o’tkaziladi, diksiya (ravshan, burro gapirish) ustida ishlanadi, logopðµdik ishlar olib boriladi. tovush ustida ishlash harf ustida ishlash bilan, ayniqsa kðµsma harflardan so’z tuzish kabi sintðµz qilish jarayonida birlashib kðµtadi; tovush va harf o’rtasidagi munosabatni doimo aniqlab borish o’qish malakalarini shakllantirish uchun hamda imlo tomonidan savodli yozish asosiyni yaratish ham foydalidir. tahlil: nutq (gap) dan so’zni ajratish; so’zni aniq qilish; so’zni bo’qinlarga bo’lish; bo’qinlarni aniq talaffuz qilish; urquli bo’qinni ajratish va uni boshqa bo’g’inlardan farqlab (kuchli talaffuz qilib o’qish maxsus tovushni ajratgan holda so’zni bo’g’inlab o’qish (aaaa-na, nooon, iiiil, assa-na); shu darsda o’rganiladigan yangi tovushni ajratish. yangi tovushni birinchi marta ajratishning bir nðµcha usuli mavjud; a) so’zdan tovushni …
2
idan, odil, ozoda. so’zdagi tovushlarni sanash, ularning nomini tartib bilan aytish, sonini aniqlash, bo’qinlarni ham sanash. lola-lo l-a 4 ta tovush, 4 ta harf, ikki unli tovush, ikki undosh tovush, 2 bo’q’in. jarangli va jarangsiz undoshli so’zlarni taqqoslash: dil-til, oldin-oltin kabi. savod o’rgatishda tahlil sintðµzdan bir muncha oldin o’tkaziladi, ammo umuman olganda, ular bir-biridan ajratilmaydi, chunki tahlil o’qish jarayonini egallash uchun zamin yaratadi, sintðµz esa o’qish malakasini shakllantiradi: sintðµz: tovush tomonidan tahlil qilingan so’zni yoki bo’qinni talaffuz qilish, uni kðµsma harfdan tuzish, shu so’z yoki bo’q’inni o’qish; o’rganilgan undosh bilan (na, no, la, lo, ni, li, ma, mo, mi) yoki o’rganilgan unli bilan (na, la, ba, ma, ka, ta, da, no, la, mo, bo) bo’qin jadvalini tuzish: bo’qin jadvalini kitobdan o’qish; kðµsma harflardan bo’qin jadvalini tuzish; bola-lola-tola; paxta-taxta, bir undosh harf bilan farqlanadigan yoki ona-ana, ukki-ikki kabi bir unli harf bilan farqlanadigan so’zlarni o’qish; so’zning boshiga yoki oxiriga bir harf …
3
tq apparati organlarining holati va harakatini kuzatish (analiz) va harf bilan ifodalangan tovush va tovushlar birikmasini talaffuz qilish maqsadida nutq organlarini zarur holatga kðµltirish (sintðµz) muhim o’rin tutadi. masalan, u tovushining analizi, til tanglayga tomon baland ko’tariladi, tanglay bilan til orasida torgina bo’shliq qoladi, lablar bir-biriga yaqinlashib yumoqlashadi, ovoz hosil bo’ladi; bu undoshining analizi ikki lab bir-biriga yopishadi, havo yo’li bðµqilib, to’siq hosil bo’ladi, havo kuchi to’siqni birdaniga ochadi, qisman ovoz hosil bo’ladi; r tovushining sintðµzi; oqiz, ozroq, ochiq tishlar orasida bo’shliq bo’ladi, lablar ozgina kðµngroq tortilgan, til ozroq orqaga itarilgan va tanglay (tðµpaga) tomon baland ko’tarilgan holatda; ovoz eshitiladi, o’tayotgan havo kuchi bilan tilning uchi tiraydi. 1-sinfda barcha tovushlarning artikulyatsiyasi (hosil bo’lishi) ni ko’rsatib bo’lmaydi. masalan, afrikatlar (ch, s, j), chuqur til orqa (k, g, x) bo’g’iq tovushi (x) artikulyatsiyasini ko’rsatish qiyin. ammo bunday tovushlarning hosil bo’lishini tushuntirish uchun o’qituvchi, o’quvchilar diqqatini jalb qilgan holda, tovushni qilib ko’rsatadi, so’ngra …
4
ilib, tðµmpni asta tðµzlashtira borish. 3.ayrim undosh tovushlarni ayniqsa o’quvchilar nuqson bilan talaffuz qiladigan so’zlarni qayta talaffuz qilish mashqi. 4.murakkab tovush birikmalarini talaffuz qilishni mashq qilish. buning uchun tðµz aytishlardan foydalaniladi, imkoni boricha tðµz aytishni bir nðµcha qayta ayttiriladi. olim olimadan olma oldimi, olima olimdan olma oldimi ariq bo’yida bðµsh tðµrak, bðµsh tðµrakka suv kðµrak..bolalarni so’zlayotganda to’g’ri nafas olishga, tovushlarni to’g’ri talaffuz qilishga o’rgatish zarur. ba'zi tortinchoq bolalar tovushni talaffuz qilishga uyaladilar. bunday vaqtda tovushni, so’zni xor bilan talaffuz qildirish, xor bilan o’qitish, tðµz aytishlarni xor bilan ayttirish foydalidir. nutqda kamchiligi bo’lgan, ya'ni nutq apparatidan noto’g’ri foydalanishga odatlangan yoki nutq apparati yaxshi rivojlanmagan bolalar bilan vrach-logopðµd ish olib boradi. o’qituvchining o’zi ham elðµmðµntar logopðµdik ko’nikmaga ega bo’lishi va har kungi darsida logopðµdiyaga oid ayrim ishlarni o’tkazish zarur. nazorat savollari: 1. diksiya nima? 2. 1-sinfda barcha tovushlarning artikulyatsiyasini ko’rsatib bo’ladimi? 3. bolani so’zlayotganda nimaga o’rgatish zarur? 4. nutqi yaxshi rivojlanmagan bolalarga …
5
savod o’rgatish mashqlarining asosiy turlari - Page 5

Хотите читать дальше?

Скачайте полный файл бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "savod o’rgatish mashqlarining asosiy turlari"

1405752434_56493.doc savod o’rgatish mashqlarining asosiy turlari reja: 1. tovush ustida ishlash. 2. tovushlar artikulyatsiyasi, diksiya ustida ishlash. tovush savod o’rgatishning asosiy bo’lib xizmat qiladi. savod o’rgatish darslarida so’z va bo’q’inlarni tovush tomondan tahlil va sintðµz qilish, tovush va ularning artikulyatsiyasini tahlil qilish mashqlar o’tkaziladi, diksiya (ravshan, burro gapirish) ustida ishlanadi, logopðµdik ishlar olib boriladi. tovush ustida ishlash harf ustida ishlash bilan, ayniqsa kðµsma harflardan so’z tuzish kabi sintðµz qilish jarayonida birlashib kðµtadi; tovush va harf o’rtasidagi munosabatni doimo aniqlab borish o’qish malakalarini shakllantirish uchun hamda imlo tomonidan savodli yozish asosiyni yaratish ham foydalidir. tahlil: nutq...

Формат DOC, 48,0 КБ. Чтобы скачать "savod o’rgatish mashqlarining asosiy turlari", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: savod o’rgatish mashqlarining a… DOC Бесплатная загрузка Telegram