Orqaga

sezgi organlari

DOC 2,9 MB Bepul yuklash

Sahifa ko'rinishi (5 sahifa)

Pastga aylantiring 👇
1
1701239249.doc sezgi organlari reja: 1. analizatorlar haqida tushuncha 2. ko’rish analizatori. ko’zning tuzilishi. 3. ko’rish o’kirligi va ko’rish maydoni, ko’rishning 4. buzilishi va ko’rish gigiyenasi. 5. muvozanat, teri va kinestatik analizatorlar. 6. visseral, hid sezish va ta’m bilish analizatorlari analizatorlar haqida tushuncha odamning markaziy nerv sistemasiga to’xtovsiz axborotlar oqimi kelib turadi. bu axborotlar bosh miyaga ikki manbaadan keladi: 1. organizmning organlari va to’qimalaridan keladigan axborotlar. 2. tashqi muhitdan organizmga sezgi a’zolari orqali keladigan axborotlar. organizmda bu axborotlarni qabul qilib oladigan, uni miyaga o’tkazib beradigan va miyada bu axborotni qayta ishlab, shu axborotga muvofiq javob reaksiyasi hosil qiladigan tuzilma mavjud. bu tuzilmani i.p.pavlov analizatorlar deb atagan (112-rasm). har qanday analizator 3 qismdan iborat: 1. periferik – qabul qiluvchi qism – retseptorlar. 2. impulsni o’tkazuvchi nerv yo’llari. 3. miyadagi nerv markazlari. analizatorlarning periferik qismi, ya’ni retseptorlar (retsepsiya – sezish) ta’sirini qabul qilib oladilar. retseptorlarning asosiy xossasi muhitning har qanday ta’sirini nerv impulsiga …
2
qabul qilib oladilar. bularga ovqat hazm qilish, nafas olish, yurak-qon tomir, siydik – tanosil organlarida, bezlarda va mushak-paylarda joylashgan retseptorlar kiradi. intraretseptorlar o’z navbatida 2 guruhga bo’linadi: a) visseroretseptorlar – bu retseptorlar, ichki a’zolarda joylashgan. b) kinestatik yoki proprioretseptorlar. bular harakat retseptorlari bo’lib, ular mushaklarda, paylarda va bo’g’imlarda joylashgan. barcha retseptorlar kelib chiqishi va tuzilishiga qarab 3 tipga bo’linadi: 1. neyrosensor hujayralardan iborat bo’lgan retseptorlar. bularga ko’rish va hid bilish analizatorlarining retseptorlari kiradi. bu retseptorlar sezuvchi nerv hujayrasidan iborat bo’lib, ularning dendritlari ta’sirni qabul qilib oladi, neyritlari esa ta’sirni analizatorning oraliq qismiga uzatib beradi. 2. epiteliosensor hujayralardan iborat bo’lgan retseptorlar. bunga ta’m bilish, eshitish va muvozanat analizatorlarining retseptorlari kiradi. ularda ta’sir, sezuvchi-epiteliosensor hujayralar tomonidan qabul qilinadi. bu retseptorlar ta’sirni sezuvchi neyronlarga o’tkazadi. 3. erkin va kapsulaga o’ralgan nerv oxirlari. bularga ichki a’zolarda va terida joylashgan nerv oxirlari kiradi. [image: image1.jpg] 112-rasm. analizatorning tuzilish chizmasi. 1 – katta yarim sharlar po’stlog’idagi …
3
loqda ma’lum bir sohani egallaydi. po’stloqning peshona, tepa va chakka qismidagi maxsus sohalar assotsiativ zona deyiladi. bu zonalar barcha analizatorlarning markazlarining o’zaro ta’sirini ta’minlaydi va yaxlit obrazlarni hosil qilishda ishtirok etadi. ko’rish analizatori. ko’zning tuzilishi. ko’rish analizatori – ko’z soqqasi (retseptor) ko’rish nervi va oraliq miyadagi po’stloq osti va po’stloqning ensa qismida joylashgan po’stloq markazlaridan iborat. ko’rish analizatorlarining boshqa analizatorlardan farqi shundaki, u faqat buyumlarni bilibgina qolmay, balki ularning rangi, shakli, o’lchamlari, fazoda joylashgan o’rni hamda uning harakatlarini aniqlashga imkon beradi. odam tashqi muhitdan oladigan axborotlarning 95 % dan ortig’ini ko’z orqali qabul qiladi. ko’zning tuzilishi. ko’z ko’rish analizatorining periferik qismini tashkil etadi (113-rasm). ko’z deyarli shar shaklida bo’lgani uchun ko’z olmasi deyiladi. ko’z olmasi kalla skeletining 1 juft ko’z chuqurchasida – ko’z kosasida joylashgan. ko’z chuqurchasining tubida teshik bo’lib, u orqali ko’z olmasiga nervlar va tomirlar kiradi. [image: image2.jpg] 113-rasm. ko’zning tashqi ko’rinishi. 1 – kipriklar; 2 – qovoqlar; …
4
4. ko’zni harakatlantiruvchi mushaklar. ular 6 ta bo’lib, bir uchi bilan ko’z olmasiga, ikkinchi uchi bilan ko’z kosasining devoriga birikkan. ko’z olmasining tuzilishi. ko’z olmasi ketma-ket joylashgan 3 qavat pardadan iborat: (114-rasm) 1. tashqi oqsil parda – sklera 2. o’rta tomirli parda 3. ichki to’r parda - retina [image: image3.jpg] 114-rasm. ko’z olmasining tuzilishi. 1 – mushak; 2 – gavharning boylamlari; 3 – muguz (shox) parda; 4 – oldingi kamera; 5 – gavhar; 6 – rangdor parda; 7 – ko’rish nervi; 8 – ko’r dog’; 9 – sariq dog’; 10 – to’r parda; 11 – pigment qavat; 12 – tomirli parda; 13 – oqsil parda; 14 – shishasimon tana. oqsil parda zich tolali biriktiruvchi to’qimadan tuzilgan, uning tarkibida kollagen tolalar ko’p bo’ladi. shuning uchun oqsil parda zich va mustahkam bo’lib, ko’z olmasining shaklini belgilaydi. ko’zning old tomonida oqsil parda muguz pardaga o’tadi. muguz parda ko’p qavatli muguzlanmaydigan epiteliy to’qimasidan iborat …
5
klardan iborat. bu mushaklar simpatik va parasimpatik nervlar bilan ta’minlangan. ko’z qorachig’i buyumlarga yaqindan qaraganda qorachiq torayadi. uzoq muddat qorachiqning shu holatda bo’lishi vaqtinchalik ko’z ichki bosimining ortishiga va ko’zning charchashiga sabab bo’ladi. uzoqqa qaraganda, aksincha, qorachiq kengayadi, natijada ko’z ichki bosimi kamayadi, ko’z dam oladi (shuning uchun ham uzoq muddat kitob o’qigandan so’ng ma’lum vaqt uzoqqa qarab turish lozim). ko’z olmasining ichki qismida ko’z gavhari, shishasimon tana, kiprikli tana va kiprikli boylamlar bo’ladi. gavhar. ko’z gavhari ikki tomonlama qavariq linzani eslatadi. gavhar qorachiqning orqasida kiprikli boylamlarga osilgan holda joylashgan. kiprikli boylamlar gavharning ikki chekkasida tomirli pardada joylashgan kiprikli tanaga tutashadi. kiprikli tananing asosiy qismini silliq mushak tolalari tashkil etadi. bu mushaklarning qisqarib, bo’shashishi, gavharning shaklini o’zgartiradi. gavhar ko’zning dioptrik va akkomadatsion apparatiga kiradi. uning nur singdirish ko’rsatkichi 1,42 ga teng. gavhar shaklining o’zgarishi ko’zni uzoqni va yaqinni ko’rishga moslashtiradi. gavharning qavariqligining ortishi natijasida fokus masofasi qisqaradi va yaqindagi buyumlarning …

Ko'proq o'qimoqchimisiz?

Faylni Telegram orqali bepul yuklab oling.

To'liq faylni yuklab olish

"sezgi organlari" haqida

1701239249.doc sezgi organlari reja: 1. analizatorlar haqida tushuncha 2. ko’rish analizatori. ko’zning tuzilishi. 3. ko’rish o’kirligi va ko’rish maydoni, ko’rishning 4. buzilishi va ko’rish gigiyenasi. 5. muvozanat, teri va kinestatik analizatorlar. 6. visseral, hid sezish va ta’m bilish analizatorlari analizatorlar haqida tushuncha odamning markaziy nerv sistemasiga to’xtovsiz axborotlar oqimi kelib turadi. bu axborotlar bosh miyaga ikki manbaadan keladi: 1. organizmning organlari va to’qimalaridan keladigan axborotlar. 2. tashqi muhitdan organizmga sezgi a’zolari orqali keladigan axborotlar. organizmda bu axborotlarni qabul qilib oladigan, uni miyaga o’tkazib beradigan va miyada bu axborotni qayta ishlab, shu axborotga muvofiq javob reaksiyasi hosil qiladigan tu...

DOC format, 2,9 MB. "sezgi organlari"ni yuklab olish uchun chap tomondagi Telegram tugmasini bosing.

Teglar: sezgi organlari DOC Bepul yuklash Telegram

O'xshash fayllar

Bularni ham yoqtirishi mumkin

Hammasini ko'rsatish
sezgi organlari — PPTX PPTX
sezgi organlari
18 sahifa 3,3 MB
sezgi organlari — DOCX DOCX
sezgi organlari
22 sahifa 2,9 MB
sezgi organlari — PPTX PPTX
sezgi organlari
10 sahifa 446,6 KB
sezgi organlari — PPTX PPTX
sezgi organlari
— 480,1 KB
baliqlarning sezgi organlari — PPTX PPTX
baliqlarning sezgi organlari
13 sahifa 1,1 MB
sezgi organlari dars taqdimoti — PPTX PPTX
sezgi organlari dars taqdimoti
24 sahifa 5,1 MB
sezgi organlari haqida ta'limot — DOCX DOCX
sezgi organlari haqida ta'limot
13 sahifa 33,6 KB
sezgi organlari va uning qonuniyatlari — PPTX PPTX
sezgi organlari va uning qonuniyatlari
15 sahifa 453,1 KB
sezgi organlari yordamida mevalarni o‘rganamiz — PPTX PPTX
sezgi organlari yordamida mevalarni o‘rganamiz
11 sahifa 1,5 MB
qushlarning ichki tuzilishi va sezgi organlari — PPTX PPTX
qushlarning ichki tuzilishi va sezgi organlari
19 sahifa 5,0 MB
qushlarning ichki tuzilishi va sezgi organlari — DOCX DOCX
qushlarning ichki tuzilishi va sezgi organlari
18 sahifa 10,2 MB
"sezgi organlari. koʻrish analizatoʻrlari" dars ishlanmasi — DOCX DOCX
"sezgi organlari. koʻrish analizatoʻrlari" dars ishlanmasi
19 sahifa 4,5 MB