ovqat hazm qilish sistemasining fiziologiyasi

PPTX 1,2 МБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1724488411.pptx /docprops/thumbnail.jpeg ovqat hazm qilish sistemasining fiziologiyasi ovqat hazm qilish sistemasining fiziologiyasi darsning maqsadi: ovqat hazm qilish sistemasi funktsiyasining tasnifi. hazm fermentlarining ahamiyati. hazm yo’li funktsiyalarini o’rganishda i.p.pavlovning ta’limoti, ovqatni og’iz bo’shlig’ida parchalanishi va hazm bo’lishi. hazm bezlarining ahamiyati, me’dani tuzilishi va ovqatni hazm bo’lishi, me’dani harakati dars rejasi ovqat hazm qilishning axamiyati. ferment aktivligi. ovqatni og’izda hazm bo’lishi. so’lak bezlarining qo’zg’alish mexanizmi. hazm bo’lish funktsiyalarini o’rganishda i.p.pavlov ishlari. me’dada ovqat hazmi meьdaning evakuator funktsiyasi. meьdaning motor funktsiyasi. ichaklarda ovkatni hazm bo’lishi. jigar va oshqozon osti bezining faoliyati. oziqa moddalarining so’rilishi mohiyati. me’da sekretsiyasini boshqarilishi. tayanch tushunchalar: fermentlar, ozika mahsulotlari. yog’, oqsil, uglevod, ptialin, mutsin, amilaza, oshqozon osti bezi, sekretor, motor, sekretor funktsiyasi; seroz, proteaza, lipaza fermenti, fistula, maltoza, globulin, kreatinin, mochevina, simpatiq parasimpatik nervlar, pilorus, kardia, vorsinka, brunner bezi, peyer blyashkasi, liberkyun bezlari, bilirubin pigmenti ovqat hazm qilish a’zolarining tuzilishi ovqat hazm qilish sistemasi, hazm qilish organlaridan va xazm …

rug‘simon so‘rg‘ichlar - tilning uchi va yonlarida joylashgan bo‘lib, ta’m bilishda xizmat qiladi. 3. halqa bilan o‘ralgan (tarnovsimon) so‘rg‘ichlar-7–12 ta bo‘lib, tilning ildizi va tana chegarasida, ko‘r teshikning ikki yonboshida rimcha “v” raqami shaklida joylashgan. ularda ta’m bilish so‘g‘onlari juda ko‘p. 4. varaqsimon yoki bargsimon so‘rg‘ichlar- kitob varaqlari kabi tilning yonlarida joylashib, ta’m bilishda qatnashadi. so’rilish funktsiyasi - me’da, ingichka ichak yo’g’on ichak shilliq pardasi ozuqa moddalarini so’rib, qonga va limfaga o’tkazadi motor funktsiyasi - hazm apparatining muskullarini harakatlantirishidir. sekretor funktsiyasi - ba’zi hujayralar hazm shiralarini: so’lak me’da shirasi, me’da osti bezining shirasi, o’t safroni ishlab beradi. og’iz atrofi so’lak bezlari quloq oldi bezi yuz terisi ostida, tashqi quloq pastida va orqa tomondagi pastki jag‘ suyagi chuqurchasigacha boradi. bez alohida-alohida bo‘lakchalardan iborat bo‘lib, ularning naychalari markaziy nayga qo‘shiladi. bezning og‘irligi 25–30 g, fibroz parda bilan o‘ralgan. bez naychasi chaynov muskulidan ko‘ndalang o‘tib, lunj muskuli orqali og‘iz bo‘shlig‘ining dahliziga, yuqori jag‘ning …

xalqum va qizilo’ngach tuzilishi ovqatlanishni ahamiyati birinchidan plastik ikkinchidan energiya manbai hisoblanadi. ovqat moddalariga oqsil, yog’, karbon suvlar kiradi. bulardan tashqari suv, tuz, vitaminlar kiradi. ovqat moddalari (oqsil, karbonsuv va yog’lar) mexanik va ximik ta’sirotlar natijasida eziladi, maydalanadi va suvda eriydigan holga kelgandan so’ng qonga va limfaga so’riladi va organizmga sarf etiladi. yutish. ovqat moddasi og’iz bo’shlig’ida mexanik va ximik ravishda parchalanib so’lak bilan aralashadi va yutishga tayorlangan luqma odam ixtiyori bilan til ildiziga tomon yo’naltiriladi. luqma til ildiziga borib yumshoq tanglayga tegishi bilan ovqat halqumga o’tadi. bu vaqtda yumshoq tanglay ko’tarilib burun bo’shlig’iga kirish yo’li(hoana)ni berkitadi. hiqildoq esa yuqoriga ko’tarilib, unga kirish yo’li hiqildoq usti tog’ayi yordamida berkitiladi. natijada ovqat luqmasi halqumga o’tadi va yuqoridan pastga, qizilo’ngachga qarab yo’naladi. ovqat luqmasi halqumdan qizilo’ngachga yo’nalib halqum devori muskullarining yuqoridan pastga qisqarishi va ovqat moddasining og’irligi va so’lak bilan o’ralib namlanishiga imkon beradi. qizilo’ngach muskullari esa to’lqinsimon ( yuqoridan pastga qarab) …

aoliyat ko'rsatuvchi amilaza va maltazalardir. amilaza polisaxaridlarni (kraxmal, glikogen) disaxarid maltozagacha parchalaydi. maltaza maltozani glyukozagacha parchalaydi. so‘lakning tarkibida oz miqdorda uchraydigan boshqa fermentlar ham bor: gidrolazalar, oksireduktazalar, transferezalar, proteazalar, kislotali va ishqoriy fosfatazalar. so‘lak tarkibida bakteriotsid ta’sirga ega biogan oqsil tabiatli modda lizotsim (muromidaza) mavjud. oziq moddalar og’iz bo‘shlig‘ida oz, o‘rtacha 15 sekund vaqt davomida turadilar, shuning uchun ham bu yerda kraxmal to’la parchalanib ulgurmaydi. lekin og’iz bo‘shlig‘idagi hazm ishga tushiruvchi ta’sir qilishi orqali oziq moddalarni oshqozon-ichak yo’lining keyingi qismlarida parchalanishida katta ahamiyat kasb etadi. so‘lak bir necha vazifalarni bajaradi hazmga oid vazifalari – oziq moddalarni namlaydi, shilimshiq (mutsin) moddalar qismlarini biriktirib ovqat luqmasini hosil qiladi, yutilishini osonlashtiradi, tarkibidagi fermentlar ta’sirida oziq moddalar gidrolizi boshlanadi. ekskretor vazifasi – modda almashinuvida hosil bo’lgan ba’zi metabolitlar so‘lak tarkibida chiqariladi, bo’larga siydik kislotasi, mochevinalar kiradi. shuningdek, ayrim dorivor moddalar (xinin, strixnin) va organizmga tashqaridan tushgan moddalarning ayrimlari (simob tuzlari, alkogol) so‘lak tarkibida ajraladi. …

mentlari gidrolazalar guruhiga ya'ni h2 va oh- ionlarini biriktirib olgan fermentlarga kiradi, ya'ni suv eritmalaridagi moddalarni hazmlovchilardir ular, uglevodlar, kraxmalni parchalovchi amilolitik yoki amilazalar. proteinlar, oqsillarni parchalovchi proteolitik yoki proteazalar, lipidlar, yog'larni parchalovchi lipolitik yoki lipazalarga farqlanadi. hazm sharoitlaridagi fermentlar 3 gruppaga bo’linadi: proteaza fermenti oqsil mayda molekulalarni aminokislotalarga parchalaydi lipaza fermenti - yoglarni glitserin va yog kislotalarga parchalaydi. amilaza fermenti -karbonsuvlari glyukozaga parchalaydi. i.p.pavlov o'z oldiga normal sharoitda ovqat hazmi jarayonlarining kechishida asab tizimining rolini ochishini maqsad qilib qo'ydi, nihoyat surunkali tajribalarni bajarish imkonini beruvchi yangi jarrohlik usullarini ishlab chiqdi. u hayvonlarning hazmlash kanalida juda ko'plab yangi operasiyalarni tavsiya etdiki, ulardan keyin ko'p yillar mobaynida operasiyadan keyin hayvonlarni a'lo darajadagi sog'ligi ta'minlangan holda, hazm tizimining turli bo'limlarini sekretorlik va harakat funksiyalarini o'rganish mumkin. u kishi tomonidan hazm bezlarini yo'llarini bitmaydigan teshiklarini tashqariga chiqarish bo'yicha operasiya qilish yoki fistulalar qo'yish; so'lak bezlariga (1895), me'da osti beziga (1879) va o't yo'iiga …

Хотите читать дальше?

Скачайте полный файл бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "ovqat hazm qilish sistemasining fiziologiyasi"

1724488411.pptx /docprops/thumbnail.jpeg ovqat hazm qilish sistemasining fiziologiyasi ovqat hazm qilish sistemasining fiziologiyasi darsning maqsadi: ovqat hazm qilish sistemasi funktsiyasining tasnifi. hazm fermentlarining ahamiyati. hazm yo’li funktsiyalarini o’rganishda i.p.pavlovning ta’limoti, ovqatni og’iz bo’shlig’ida parchalanishi va hazm bo’lishi. hazm bezlarining ahamiyati, me’dani tuzilishi va ovqatni hazm bo’lishi, me’dani harakati dars rejasi ovqat hazm qilishning axamiyati. ferment aktivligi. ovqatni og’izda hazm bo’lishi. so’lak bezlarining qo’zg’alish mexanizmi. hazm bo’lish funktsiyalarini o’rganishda i.p.pavlov ishlari. me’dada ovqat hazmi meьdaning evakuator funktsiyasi. meьdaning motor funktsiyasi. ichaklarda ovkatni hazm bo’lishi. jigar va oshqozon osti bezining faoli...

Формат PPTX, 1,2 МБ. Чтобы скачать "ovqat hazm qilish sistemasining fiziologiyasi", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: ovqat hazm qilish sistemasining… PPTX Бесплатная загрузка Telegram