юлдуз тўдаларини тадқиқ этиш

DOC 552.5 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

тўдаларини тадқиқ этиш.doc юлдуз тўдаларини тадқиқ этиш юлдуз тўдаларини тадқиқ этиш режа: кириш. 1 – боб. юлдуз тўдалари ҳақида умумий маълумотлар. 1.1. юлдуз тўдаси ҳақида тушунчалар 1.2. шарсимон юлдуз тўдалари. 1.3. тарқоқ юлдуз тўдалар 2 – боб. юлдуз тўдаларини тадқиқ этиш усуллари 2.1. юлдуз тўдаларини таснифлаштириш. 2.2. юлдуз тўдасигача бўлган масофани топиш усуллари. 2.2.1. тарқоқ юлдуз тўдасигача бўлган масофани топиш усуллари. хулоса юлдуз тўдалари ҳақида умумий маълумотлар шарсимон юлдуз тўдалари. шарсимон юлдуз тўдалари (шют) - аввал бошданоқ ўзига хос ташқи кўринишига кўра галактика объектларининг алоҳида туркуми сифатида ажратилган. (1.2.1-расм). шют юлдузлари қарийиб сферик (аниқроғи, кам сиқилган, сфероидал) ҳажмни эгаллайди, шу сабабли юлдузларнинг фазовий концентрацияси унинг тўдалашув марказидан периферияси(ташқи чети)га томон кескин камаяди. юлдуз тўдалари шютга ташқи кўринишига кўра эмас, балки юлдуз таркибига, яъни уларнинг гершпрунг- рессел диаграммаси бўйича характерли кўриниши, шу билан боғлиқ шют туркумига тарқоқ юлдуз тўдаларидан кўриниши билан деярли фарқ қилиб бўлмайдиган баъзи объектлар киритилган. энг юлдузга “бой” …

уларнинг галактикадаги ўрнига оид маълумотларни аниқлаш учун зарур. 1.2.1.-расм. аждарҳо юлдуз туркумидаги м10 шарсимон юлдуз тўдаси шют нинг характерли диаметрлари -20-60пк (баъзи ҳолларда ундан каттароқ). яқин шарсимон юлдуз тўдаларигача бўлган ~10 кпк ўртача масофадаги шютнинг барча юлдузларини бир хил узоқликда деб ҳисоблаш мумкин; уларнинг кўринма ёрқинлигидан нур сочиш тафовутини аниқлаш мумкин. битта шют юлдузининг умумий пайдо бўлишидан юлдуз тўдаси юлдузлари тахминан бир хил ёш ва бир хил кимёвий таркибга эга деб ҳисоблаш мумкин. аксарият шют юлдуз атмосферасида оғир элементларни тутиши қуёшга қараганда кам (экстремал ҳолатларда 100 мартадан кўпроқ учрайди). юлдуз ёрқинлиги фарқи юлдуз оғирлиги тафовути билан боғлиқ бўлиши, шунингдек, уларнинг эволюцион йўлларидан ҳар хил ҳаракатланиши, шу билан бирга охирги ҳисоблашларда дастлабки оғирликдан фарқи аниқланади. гершпрунг-рессел диаграммасида м3 (1.2.2-расм) типик шютнинг бевосита асосий кетма-кетлигидан субкарлик (ўта митти) юлдузлар(4), субгигантлар (ўта улкан) кетма-кетлиги, яъни ўзининг асосий кетма-кетлик (ак) да бўлиш даврини якунлаган юлдузлар кетма-кетлиги (3) бошланади. ўта кеч эволюцион босқичларга қизил гигантлар …

нинг ёши ~10млрд йилга тенг. шютнинг массив юлдузлари кўринишидан аллақачон эволюция даврини ўтаган ва оқ карликлар(миттилар), нейтрон юлдузлар ёки қора тўйнуклар айлангани бўлиб шу билан бирга тўдаларгача масофа улканлиги сабабли улар оптик диапозонда кўринмайди. бироқ, бу юлдузларнинг шют да мавжудлигини бевосита маълумотлар бўйича аниқланади, улар тўда юлдузлари жами оғирлигига катта улуш қўшиш мумкин (ўнлаб фоизларда). баъзи шют да янги юлдузлар ва замонавий фаразларга кўра, зич икки каррали тизимлар билан эволюцион даврни ўтаган компонентлар бўлиб ҳисоланаётган эгизакларнинг u типидаги ўзгарувчан юлдузларининг чақнаши кузатилмоқда. 20 асрнинг 70- йилларида саккизта галактик шютда рентген нурланишлари манбалари топилган. шютда рентген нурланиш манбаларининг барча асосий типлари: доимий нурланувчи, муваққат (яъни, вақтинча пайдо бўлиб сўнгра йўқоладиган), бирдан чақнаб кетувчи(барстерлар) юлдузлар ҳам учрайди. 1979-йилда шютнинг рентген нурланиши манбалари м31 галактикаси(андромеда туманлиги) да ҳам топилган. рентген нурланиши манбаларини одатда тор икки карали юлдузлар билан, уларнинг вакилларидан бири бўлган оқ карликлар, нейтрон юлдузлари ёки моддаларни ўзига тортиб ютиб юборувчи қора …

анг булутлари шафақлари туфайли кўринмайди. (айниқса, галактика маркази йўналишида). ҳар бир галактик ҳосилалар каби шют эволюцияланади. уларнинг массаси юлдузлар “буғланиши” натижасида камайиши керак, шунингдек, бошқа юлдузлар билан яқинлашуви ҳисобига катта тезликка эришади. бироқ, ихчамлик, гравитацион барқарорлик кўпчилик шют ларини бизнинг давримизгача сақланиб қолишига имкон беради. шютларни тадқиқи этиш галактика эволюцияси дастлабки босқичларига ва шунингдек, кам массали (қуёшникидан кам) юлдузларнинг кечки эволюциясига янгича нур олиб кириши мумкин. 1.2.1-жадвал. ngc (new general catalog) каталоги бўйича баъзи шарсимон юлдуз тўдаларининг маълумотлари. ngc d r d α δ юлдуз туркумлари ва тўдаларининг жойлашув ўрни 5272 24 30000 200 13m39m,9 +28°39′ югурувчи итлар; тахминан α югурувчи итлар ва α волопас ўртасидаги оралиқда 6205 18 16300 85 16h39m,9 +36°33′ геркулес; η геркулеса дан 1/3 масофада ζ геркулесгача 6341 20 25400 150 17h15m,6 +43°12′ деярли ι геркулесбилан η геркулес ўртасидаги оралиқда 6218 17 14600 70 16h44m,6 –01°52′ аждар; ε аждардан β аждаргача бўлган 1/3 масофада 6656 30 …

$в экранидан тўдалар йўқолиб боради. галактикамизда тарқоқ юлдуз тўдалари тахминан mod(not(sum())) \# "0%" миқдордан кўп. етарлича яхши ўрганилганлари эса 400дан ортиқ (1.3.2-расм, 1.3.1-жадвал). бу объектлар ўртача олганда яқин объектлар ҳисобланади. қуёшга яқинроқ гиад тўдалари 46 пк масофада жойлашган. 1.3.2-расм. гершпрунг-ресселнинг қатор яхши ўрганилган тарқоқ юлдуз тўдалари таҳлилий диаграммаси (асосий кетма-кетлик турли тўдалари ва асосий кетма-кетлик гиадлар тўдалари ўрнини алмаштириш билан олинган) кўрсаткич билан қуёш кўрсатилган, tэ – эффектив температура, l - ёруғланганлик, - қуёш ёруғланганлиги одатда тют 100 тадан -1000 тагача юлдуз тутади, бироқ, 104 тага яқин юлдузга эга юлдуз тўдалари ҳам маълум. тўдаларнинг оғирлиги қуёшнинг 1000 та оғирлигига тенг, юлдузларниг концентрацияси эса < 1 пк-3 га тахминан майдон юлдузлардан бир тартиб юқори бўлади. тют нисбатан қуюқ ядро ва юлдуз ядролари билан солиштирганда сийрак юлдузли тождан иборат бўлади. ўртача ядро радиуси пк, тож радиуси эса 2-10 марта (тўда массасига боғлиқ) катта. тют фавқулодда турфа юлдуз таркиби билан характерланади. уларда мовий …$

Want to read more?

Download the full file for free via Telegram.

Download full file

About "юлдуз тўдаларини тадқиқ этиш"

тўдаларини тадқиқ этиш.doc юлдуз тўдаларини тадқиқ этиш юлдуз тўдаларини тадқиқ этиш режа: кириш. 1 – боб. юлдуз тўдалари ҳақида умумий маълумотлар. 1.1. юлдуз тўдаси ҳақида тушунчалар 1.2. шарсимон юлдуз тўдалари. 1.3. тарқоқ юлдуз тўдалар 2 – боб. юлдуз тўдаларини тадқиқ этиш усуллари 2.1. юлдуз тўдаларини таснифлаштириш. 2.2. юлдуз тўдасигача бўлган масофани топиш усуллари. 2.2.1. тарқоқ юлдуз тўдасигача бўлган масофани топиш усуллари. хулоса юлдуз тўдалари ҳақида умумий маълумотлар шарсимон юлдуз тўдалари. шарсимон юлдуз тўдалари (шют) - аввал бошданоқ ўзига хос ташқи кўринишига кўра галактика объектларининг алоҳида туркуми сифатида ажратилган. (1.2.1-расм). шют юлдузлари қарийиб сферик (аниқроғи, кам сиқилган, сфероидал) ҳажмни эгаллайди, шу сабабли юлдузларнинг фазовий концентрацияси...

DOC format, 552.5 KB. To download "юлдуз тўдаларини тадқиқ этиш", click the Telegram button on the left.

Tags: юлдуз тўдаларини тадқиқ этиш DOC Free download Telegram