qalamtasvir tarixi, uni o‘qitishning metodologik asoslari

DOC 54,5 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1453049649_63630.doc qalamtasvir tarixi, uni o‘qitishning metodologik asoslari qalamtasvir – barcha tasviriy san’at turlarining asosi hisoblanadi. rassom tasviriy san’at turining qaysi birida ijod qilishidan qat’iy nazar, qalamtasvirga asoslanadi. u o‘zining kuzatishlari, katta asar kompozitsiyalari ustidagi izlanishlarini avval qalamda dastlabki chizgilar bilan ifodalaydi. san’at asarlarini yaratishda esa, ushbu bajarilgan chizgilar rassomga yordamchi manba bo‘lib xizmat qiladi. rassom u yoki bu kartinasining yaratishni qalamdan boshlaydi. shudan keyingina ushbu san’at asari ranglar jilosi orqali tomoshabinga estetik huzur baxsh etadi. boshqacha qilib aytganda, qalamtasvirsiz hech bir rassom o‘z asarini yetuk holga keltira olmaydi. qalamtasvir boshqa san’at turlari orasida mustaqil ravishda tugallangan dastgohli san’at asari ham bo‘lishi mumkin. tush, sangina, pastel, sous, qalam bilan bajarilgan ko‘plab kartinalar jahonning turli san’at muzeyi va ko‘rgazmalaridan joy olgan. qalamtasvir mashyilotlari ko‘rib-kuzatib to‘o‘ri tasvirlash, borliqni idrok etish, qo‘l, on va sezgi orginlarini shakllantirishda nafaqat bo‘lajak rassomga, balki turli kasb sohasidagi kishilarga zarurdir. uyo‘onish davrining buyuk rassomi va olimi leonardo da …

atga ega. realistik tasvirlash san’ati, shuningdek yoshlarda borliqni haqqoniy obrazlarda ifoda etish mahoratlarini rivojlantiradi. rasm chizishni o‘rganish talabalarga atrofdagi jismlarning hajmini haqqoniy tasvirlash bilan birga, ularning estetik didlarini ham o‘stirishda katta ahamiyatga ega. rasm chizish asoslarini o‘rganish, narsaning o‘ziga qarab bosqichma-bosqich tarzda tasvirlash prinsipida qurilgandir. tabiatga muhabbat va kuzatuvchanlik, buyumlarni to‘o‘ri tasvirlash kabi fazilatlar har bir tasviriy san’at bilan shuyillanadigan talabalarga xos bo‘lmoo‘i kerak. bo‘lajak tasviriy san’at o‘qituvchisining yetuk malakaga ega bo‘lishda nafaqat amaliy bilimlarni chuqur o‘zlashtirgan bo‘lishi, balki tasvirlash san’ati sohasida nazariy tayyorgarligining puxtaligiga ham boo‘liq. bo‘lg‘usi pedagog-rassomlarni buyuk rassom va tasviriy san’at sohasida ko‘plab nazariy, amaliy bilimlarni meros qilib qoldirgan shaxslar hayoti va ijodiy faoliyatlari bilan tanishtirish, ularning asarlarini chuqur o‘rganish ham katta ahamiyatga ega. qalamtasvir mashyilotlari badiiy-grafika fakultetidagi mutaxassis o‘quv fanlarining asosi sifatida bo‘lajak tasviriy san’at o‘qituvchilariga quyidagi asosiy qonunlarni o‘rgatishni maqsad qilib qo‘yadi: tasviriy san’atda kompozitsiya asoslari. shakllarning chiziqli konstruktiv tuzilishi. buyumlarning o‘z-aro nisbatlari. tasviriy san’atda …

oqot qilish, so‘zlashish uchun zarur bo‘lgan. tarixdan ma’lumki, tasvirlarning aksariyati ovchilik bilan shuyillanib kelgan qadimgi odamlarning hayvonlarni qanday ov qilganliklariga asoslangan. ular hayvonlarning yurgan yo‘llarini kuzatib, qoya va o‘orlarda turli tasvir va belgilar qoldirganlar. vaqt o‘tishi bilan ularning tasvirlash qobiliyatlari rivojlanishi natijasida keyinchalik har xil ov manzaralari o‘ziga hos dastlabki kompozitsiya yechimiga ega tarzda aks eta boshlagan. zaravut-soy (surxondaryo) o‘oridan topilgan jahon e’tiboriga molik ushbu tasvirda odamlarning yevvoyi buqaga tosh va nayzalar otib, so‘ngra uni tikka qoyadan pastga tushirib yuborish sahnasi tasvirlangan. tasvirlarning juda sodda bo‘lishiga qaramasdan aytish mumkinki, ulardagi hayotiylik, naturaga nisbatan bo‘lgan kuzatuvchanlik holatlari kishini lol qoldiradi. ushbu tasvir qadimgi tosh asri (mezolit)ga tegishlidir. 1957 yili xo‘jakentda (toshkent viloyati, bo‘stonliq tumani) topilgan toshga o‘yib ishlangan buyi tasviri ham diqqatga sazovordir.uning o‘lchami buyining haqiqiy kattaligiga yaqin bo‘lib,1,9 metrni tashkil etadi. shu yerda topilgan yevvoyi buka rasmi ham tasvirlanishi jihatidan siluet shaklida bo‘lib, toshning bo‘rtiqligi (relefi) hisobga olinib ishlangan. bu …

rivojlana bordi. avvaliga piktografik (tasviriy), so‘ngra ideografik, ya’ni har bir belgi so‘z ma’nosini anglatuvchi shakl, undan keyin esa dastlabki harflardan iborat yozuvlar paydo bo‘la boshladi. odamlar tasvirlash borasidagi dastlabki malakalarni tabiatni bevosita kuzatish va unga tahlil qilish yo‘li orqali egallaganlar. tasvirlashga o‘rgatish paleolit davrida ham rivojlanmagan edi. faqatgina keyinchalik neolit davriga kelib dehqonchilik va hunarmandchilikning boshlano‘ich bosqichida insonning mehnat qilishi natijasidagina sa’natga bo‘lgan qiziqish yanada rivojlana bordi. rasm chizishga nisbatan ishtiyoq insonlarning kundalik hayotda ishlatiladigan buyumlarni bezash orqali rivojlandi. eng avvalo sopol idishlarga turli naqsh va tasvirlar tushirish paydo bo‘la boshladi. shu tariqa tasvirlar ishlashning dastlabki metodlari ham yuzaga keldi. endi shogird hunarmand-ustozining tasvirlarini qanday ishlashini kuzatib unda yo‘l-yo‘riqlar o‘rganar edi. chunki shogirdning ustoz ko‘rsatmalariga rioya qilishi keyinchalik shu hunarning davom ettrishda muhim o‘rin tutgan edi. shunday qilib tasvir bajarishni o‘rgatishning dastlabki usullari paydo bo‘ldi.lekin, ushbu dastlaki metodlar aniq ishlab chiqilgan, yo‘l-yo‘riqlar va tamoyillarga asoslanmagan edi. tasviriy san’atga o‘rgatish, hamda …

oglofik xususiyatga ega bo‘lganligidandir. chunki u yoki, bu fikrni bayon etish faqat tasvirlar orqali amalga oshirishni talab etardi. bolani maktabda o‘qitish tizimi juda qattiqqo‘llik bilan, hattoki majburlash darajasida olib borilardi. belgilangan maktab qonuniga amal qilinmagan o‘quvchi jazolanardi. qadimgi manbalarda yozilishicha, maktab qonun-qoidalariga bo‘ysunmagan shogird hivich bilan savalanib, so‘ngra uzoq vaqt qoronyi zulmatda saqlangan ekan. o‘sha davr maktab qonuni quyidagilarni talab etardi: «kundalik o‘qishda faol va atrofdagilarga muloyim bo‘l. hech qachon dangasa bo‘lma, yo‘qsa kaltaklanasan!». maktablarda rasm chizishga o‘rgatish dastlab qadimgi misrda paydo bo‘ldi. o‘qitish rassom-pedagoglar tomonidan aniq ishlab chiqilgan va tasdiklangan metod hamda qonunlar asosida olib borilardi. shuni ta’kidlash lozimki, misrliklar rasm chizish va uning nazariy qonunlariga asos solganlar. o‘sha davr maktablarida yoshlarga ta’lim berishning aniq ishlab chiqilgan didaktik tamoyillari bo‘lmagan.yeshlarga rasm chizishni o‘rgatish naturani kuzatish, tahlil etish, atrof tabiatdagi voqea va hodisalarni kuzatish orqali emas, balki oldindan ishlab chiqilgan andozalar olib borilgan. misrliklardan farqli o‘laroq qadimgi yunon rassomlari tasviriy …

Хотите читать дальше?

Скачайте полный файл бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "qalamtasvir tarixi, uni o‘qitishning metodologik asoslari"

1453049649_63630.doc qalamtasvir tarixi, uni o‘qitishning metodologik asoslari qalamtasvir – barcha tasviriy san’at turlarining asosi hisoblanadi. rassom tasviriy san’at turining qaysi birida ijod qilishidan qat’iy nazar, qalamtasvirga asoslanadi. u o‘zining kuzatishlari, katta asar kompozitsiyalari ustidagi izlanishlarini avval qalamda dastlabki chizgilar bilan ifodalaydi. san’at asarlarini yaratishda esa, ushbu bajarilgan chizgilar rassomga yordamchi manba bo‘lib xizmat qiladi. rassom u yoki bu kartinasining yaratishni qalamdan boshlaydi. shudan keyingina ushbu san’at asari ranglar jilosi orqali tomoshabinga estetik huzur baxsh etadi. boshqacha qilib aytganda, qalamtasvirsiz hech bir rassom o‘z asarini yetuk holga keltira olmaydi. qalamtasvir boshqa san’at turlari orasida mustaqil ravish...

Формат DOC, 54,5 КБ. Чтобы скачать "qalamtasvir tarixi, uni o‘qitishning metodologik asoslari", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: qalamtasvir tarixi, uni o‘qitis… DOC Бесплатная загрузка Telegram