amaliy bеzak san'ati

DOC 60,0 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1451622912_62823.doc amaliy bðµzak san'ati rðµja: 1.oâzbðµk xalq amaliy san'ati, uning tarixi. 2.oâzbðµk xalq amaliy san'ati turlari. 3.naqqoshlik san'ati va uning tarixi. 4.naqqoshlik san'ati maktablari va ularning namoyondalari. naqqoshlik san'atining rivojlanishi. oâzbðµk xalqining koâp asrlik tarixida xalq amaliy bðµzak san'ati madaniy mðµrosimizning asosiy qismini tashkil etadi. oâzbðµk diyorida vujudga kðµlib, gullab yashnagan amaliy san'at turlari bðµmisil va bðµtakrorligi bilan dunyoga mashhur. bu taraqqiyot bosqichi haqida fikr yuritar ekanmiz, oâzbðµk amaliy bðµzak san'atining kðµlib chiqishi insoniyatning ilk davri, ya'ni ibtidoiy jamoa davriga borib taqalishining guvoqi boâlamiz. oâlkamiz zaminidagi arxðµologik qazishlar natijasida topilgan yodgorliklarning guvoqlik bðµrishicha, insonning jismga badiiy ishlov bðµrish usulida buyum yaratish faoliyati tosh asridayoq boshlanib, asrlar osha qozirgacha davom etib kðµlmoqda. bizgacha ibtidoiy jamoa tuzumida ashyoviy dalillar - mðµqnat va ov qurollari, uy-anjom va bðµzak buyumlari, odamlar yashagan manzil qoldiqlari ðµtib kðµlgan. tuproq ostida qolib kðµtgan tarixiy yodgorliklar odam va qayvonlar jasadining qoldiqlari, qor va ðµrtoâla dðµvorlariga chizilgan surat va …

rsatdi va yordam bðµrdi. kulolchilik va boshqa buyumlarni naqsh bilan bðµzash kðµng tus oldi. parallðµl, spiralsimon va toâlqinsimon chiziqlar, aylanalar shu davrdagi koâpgina naqshlarning asosini tashkil etadi. gðµomðµtrik naqshlar asta-sðµkin sxðµmatik odam, qayvonlar va oâsimliklar dunyosidan olingan shakllar bilan boyitilib, mazmunan kðµngayib bordi. uning elðµmðµntlari koinot kuchlarining ramziy bðµlgilarini aks ettira bordi. masalan, rozðµtka-quyosh ramzi, toâlqinsimon chiziq- harakat, suv ramzi va qokazo. naqqoshlik san'ati endilikda dðµkorativ funktsiyani bajaribgina qolmay, balki shu bilan birga, kishilarning qoyaviy va falsafiy tushunchalarni ham ifodalay boshladi. bronza asrida oârta osiyoda kulolchilik yanada rivojlandi. kulolchilik dastgoqlarining yuzaga kðµlishi esa, yaratilgan buyumlarning yanada nafis va goâzal boâlishini ta'minladi. chustdan topilgan qizil fonga qora boâyoqlar bilan rasm va naqshlar ishlagan sopol buyumlar diqqatga sazovordir. tðµmir asrida ham dðµkoartiv-amaliy san'at ðµtakchi oârinni egallaydi. bðµzash ishlarida gðµomðµtrik naqshlardan tashhari, syujðµtli kompozitsiyalardan foydalanish aloqida rivojlangan. oârta osiyoning qadimgi davri san'ati va madaniyatini oârganishda ðµr ostidan, qabrlardan topilgan turli dðµkorativ amaliy san'at …

malaridan topilgan rasm, naqsh qoldiqlari buning yaqqol dalilidir. eramizdan avvalgi iv-vi asrlarda oârta osiyodagi badiiy qayot va madaniyatni tushunishda amudaryoning yuqori oqimi tomonidan topilgan "amudaryo boyligi" (oks boyligi) muqim oârinni egallaydi. qozirgi kunda londondagi britaniya muzðµyida saqlanayotgan bu yodgorliklar ichida oltindan yasalgan qaykallar, turli koâza, bilaguzuk, uzuk, muqr, tangalar, oltindan yasalgan arava va qurollar diqqatga sazovordir. buyuk sarkarda iskandar zulharnay (alðµksandr makðµdonskiy) eramizdan avvalgi iv asrlarda axmoniylar davlatini tor-mor etib, oârta osiyo ðµrlarining koâpgina qismini oâziga haratib oldi. faqat xorazm,farqona va sirdaryo boâyidagi koâchmanchi qabilalargina oâz mustaqilligini saqlab qoldi. amaliy san'atga bu qadar chuqur falsafiy yondoshish natijasida shartlilik, stilizatsiya - ramziylikka asoslangan badiiy bðµzak asarlari yaratish kuchaygan. ushbu tarixiy omil oâzbðµk milliy bðµzak san'atining gurkirab rivojlanishiga turtki boâlgan va qozirda jaqonga mashqur mðµ'morchilik yodgorliklarimiz ulardagi ganchkorlik, koshinkorlik, naqqoshlik, xattotlik, toshtaroshlik va boshqa turdagi san'atlarning ajoyib darajada uyqunligidan va mujassamligidan dalolatdir. xalq amaliy bðµzak san'ati kishilarning ma'naviy olamini boyitadi, badiiy didini …

shu sohalarda nom qozongan ustalarning xizmatlari butun jaqonga donqi kðµtgan. oârta qsiyo naqqoshlik san'ati qadimdan dunyoga mashqur. oâtmishda ota-bobolarimiz qurgan muqtasham binolar qozirgi kungacha maftunkor jilvasini yoâqotmagan. yuksak did bilan ishlangan naqshlar qozirgacha bizni qayratga solib kðµlmoqda. naqsh arabcha tasvir, gul dðµgan ma'noni bildirib, u qush, qayvonot, oâsimlik dunyosi, gðµomðµtrik va boshqa turli shakllarning ma'lum tartibda takrorlanishidan qosil qilingan bðµzakdir. islom talablariga buysunish oqibatida jonivorlar, parrandalar va odamlarni tasvirlash yoâqolib borib naqqoshlik rivoj topdi. arab yozuvi oâzlashtirildi. natijada naqshlar bilan unvonli yozuv (epigrafika) uslubi paydo boâldi. arab yozuvi naqshlar bilan birga chizildi. arab yozuvi ham bðµzak, ham duo-afsunlar vazifasini bajardi. naqqoshlik xalq-amaliy bðµzak san'atning bir turi sifatida qadimdan oâzbðµk madaniyatining muqim boâlagi qisoblanadi. koâp asrlar mobaynida uning badiiy an'analari vujudga kðµldi va rivojlandi. naqshlarda san'atning boshqa hamma turlaridan farqli ravishda avlodlarning chambarchas boqliqligini, milliy an'analarning davomiyligini koârish mumkin. naqqoshlik an'analari san'atning ana shu turini oârganish mðµtodlari sifatida ham bobodan otaga, …

asidan moqirlik bilan foydalanib yorqin ifodalikka erishadi. oâzbðµkistonning an'anaviy mðµ'morchiligida naqqoshlik asosan shiftlarni, jimjimador araqilarni, saroy ustunlarini, masjidlar, maktablar, boylarning uylari, yoqochdan yasalgan buyumlarni bðµzashda qoâllangan. nozik oâsimliksimon-gðµomðµtrik naqshdagi oâzaro singib kðµtgan novdalar, shoxlar va qashamatli tasvirlangan gullarning ritmik harakati, oâzbðµk ustalarining ishlaridagi islimi va girix naqshlarining klassik motivlari shiftlarning shakliga moslangan. naqsh koâproq intðµrðµrlarni va yopiq ayvon, pðµshayvonlarni bðµzashga xizmat qiladi. oâozirgi paytda naqshdan mðµ'morchilikda, uy jiqozlari, sovqalar, mayda yoqoch oâyinchoqlar, musiqa asboblari va turmushda kðµrakli buyumlarni bðµzashda foydalaniladi. badiiy naqqoshlik san'ati qozirgi kunda kðµng tus olmoqda. matbuot, radio, tðµlðµvidðµniðµ, kino orqali kishilar ana shu san'at namunalari va uning xalq ustalari bilan tanishmoqdalar. bu san'atkorlar orasida o.ðosimjonov, ð.raufov, a.boltaðµv, s.norqoâziðµv, a.azimov, a.isaðµv, b.abdullaðµv, t.toâxtaqoâjaðµv, j.xakimov, z.bositxonov, m.toâraðµv, t.aqmðµdov, k.karimov, a.ilqomov va boshqalar bor. xalq ustalarimizning, ulardan ta'lim olgan shogirdlarning ishlarini toshkðµntdagi amaliy san'at muzðµyida, koârgazma zallarida, badiiy salonlarda, shuningdðµk, turar-joy va jamoat binolarida, masalan, toshkðµnt davlat sirki, alishðµr navoiy …

Хотите читать дальше?

Скачайте полный файл бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "amaliy bеzak san'ati"

1451622912_62823.doc amaliy bðµzak san'ati rðµja: 1.oâzbðµk xalq amaliy san'ati, uning tarixi. 2.oâzbðµk xalq amaliy san'ati turlari. 3.naqqoshlik san'ati va uning tarixi. 4.naqqoshlik san'ati maktablari va ularning namoyondalari. naqqoshlik san'atining rivojlanishi. oâzbðµk xalqining koâp asrlik tarixida xalq amaliy bðµzak san'ati madaniy mðµrosimizning asosiy qismini tashkil etadi. oâzbðµk diyorida vujudga kðµlib, gullab yashnagan amaliy san'at turlari bðµmisil va bðµtakrorligi bilan dunyoga mashhur. bu taraqqiyot bosqichi haqida fikr yuritar ekanmiz, oâzbðµk amaliy bðµzak san'atining kðµlib chiqishi insoniyatning ilk davri, ya'ni ibtidoiy jamoa davriga borib taqalishining guvoqi boâlamiz. oâlkamiz zaminidagi arxðµologik qazishlar natijasida topilgan yodgorliklarning guvo...

Формат DOC, 60,0 КБ. Чтобы скачать "amaliy bеzak san'ati", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: amaliy bеzak san'ati DOC Бесплатная загрузка Telegram