мустакил накш композицияларини тузиш

DOC 55.5 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1
1355827453_41245.doc 1-маъруза www.arxiv.uz режа: 1. наккошлик санъатида композиция. 2. оддий накш композициясини тузиш. 3. накш атамалари, накшларни номлаш. халк амалий санъатининг кайси бир тури булмасин унинг заминида накш элементларидан тузилган композиция ётади. накш композициясининг безак элементлари эса табиатда учровчи гул, новда, барг, парранда ва хайвонот дунёсини тасвирлашда хосил килинади. хар бир воха ва шахарларнинг накш композициялари бир-биридан узаро ажралиб туради. хоразм, тошкент, фаргона наккошлик мактабларининг уз орнамент ва ранг коллоритлари мавжуд. мустакил накш тузиш жараёнида стилизация оркали накш элементларини узаро бириктирадилар. накш булакларининг вазифалари ва равон чизилишига эътибор берилади. гул, барг, новда, бофта ва куш бандлик накш элементлари тузилади. талабаларнинг фантазиялари, мавжуд накш элементларини маълум конун-коидаларга амал килган холда жойлаштиришда улар маълум билим ва малакага эга булишлари лозимлигини такозо этади. биргина “бодом”, “калампир” нусхалари шаклидан наккошлик, заргарлик, кулолчилик, каштачилик, зардузлик каби халк амалий санъатида турли-туман узига хос накш намуналарини яратиш мумкин. композиция тузиш йуллари ва уларнинг хомаки намуналарини тайёрлаш наккошлик, …
2
композициянинг асосий конуниятларига риоя килиш лозим. композицияда накш яратиш муайян коидасини симметрия, ассиметрия, мувозанат, деталларнинг улчови, шакли, ранги кабиларга риоя килиш ташкил этади ва бунга катьий амал килинади. накш композицияларини тузишда купрок куйидагиларга эьтибор берилади: · накш намуналаридаги чизиклар харакатининг стилистик бирлигига эришиш . · даврий такрорланиш. · симметрик жойлашув ва ранглар мутаносиблигини саклаш. мустакил накш тукиш жараёнида укувчилар стилизация оркали тузилган элементларини узаро бириктирадиган накш элементларининг вазифалари ва равон чизилишига эьтибор берилади. мустакил накш композициясини тузишда куйидагиларга эътибор бериш лозим: · чизилажак накш композициясини шакл, улчам ва таксимларини мулжалга олиш. · композициянинг якка ёки куш банддан иборат булишлиги назарда тутилган холда таноб (ясовчи) элементи шаклларини жойлаштириш. · композицияга новда, барг, гул ва бошка накш элементларини киритиб мукаммаллаштириш. · накш бандини бофта, шкуфта элементлари билан боглаб бойитиш. · композициянинг асосий шаклини умумлаштириб накшни номлаш. · композициянинг маъно ва максадини хисобга олган холда ранг тусларини аниклаш. йул, айлана, квадрат шакллари учун …
3
а нусха кучириш яхши самаралар беради. оддий накш композиция тузиш. бошлангич содда накш композицияларини тузиш одатда талабаларда бу борада айрим назарий ва амалий тушунчалар, иш тажрибалари хосил булганидан сунг мустакил топширик сифатида берилиши мумкин. дастлаб талабалар буюм ёки юза сиртини, унинг узига хос улчамларини диккат билан куздан кечириб, булажак накш композициясининг шакл ва элементларини “хаёлан” танлаб оладилар. албатта, бу накш элементлари талабалар томонидан качонлардир узлаштириб олинган ёки кузатилган накш булакларидан иборат булади. бунда талабаларнинг тасаввурлари, иш тажрибалари, фикр юритишлари канчалик яхши ривожланган булса, шунингдек, хотиралари захирасида канчалик куп накш элементлари мавжуд булса, улар ажойиб накш композицияларини тузишлари мумкин булади. тузилажак накш композициялари булаклар асосида тузилиб, унинг нусхаси махсус усулда керакли жойларга кучирилиб туширилади. бу усулдан фойдаланиш узок вактлар мобайнида наккошлар мехнатини анча енгиллаштириб келмокда. шу курсатмаларга мувофик шакл ясовчи режа- колип 4\1 нисбатда чизиб олинади. рамка чизиклари якка, куш ва бир неча кушимча чизиклардан иборат булиши мумкин. патнис куринишидаги бу …
4
и, мавжуд накш композицияси патнис куринишидаги накшлар турига хос булганлиги сабабли “патнис ислими” деб аталади. композиция режасини тузиш ва чизиш жараёнида шакл ва замин буйича таркалувчи ранглар ва элементларнинг узаро мутаносиблиги хисобга олиниши шарт. бунинг учун дастлаб накш композициясининг коралама нусхаси чизиб олинади. сунг, ана шу коралама асосида (лозим топилган такдирда айрим узгартиришлар киритиш оркали) хар бир булакка ишлов берилган холда унинг нусхаси керакли жойларга кучирилади ва яхлит накш тузилади. накш арабча тасвир, гул деган маънони англатади. у элементлари маълум тартибда такрорланадиган куш, хайвон, усимликлар, геометрик шакллар ва бошкаларнинг маълум тартибда такрорланишидан хосил килинган безакдир. накшлар мазмунига кура усимликсимон, геометрик накшларга, гулли гирих, рамзий ва бошка турларга булинади. усимликсимон накш табиатдаги барг, банд, дарахт, бута гунча ва бошка нарсаларни наккош томонидан стиллаштириб олинган шаклини маълум конуниятлар асосида такрорланишидан хосил килинган. геометрик накш турларидан бири гирих булиб, чигал, тугун маъносини англатади. хандасий накш - мураккаб накш тури. у геометрик накш турларидан …
5
медальон. накшларда композициянинг марказига чизиладиган накш тури. турунж хеч кандай накшга уланмай муаллак турадиган композиция булиб, унинг шакли асрлар давомида ривожланиб, бойитилган. намоён - форсча куриниш, манзара демакдир. намоён хеч нимага уланмайдиган мустакил композиция булиб, мураккаб накш турига киради. унинг усимликсимон, геометрик, гулли гирих, рамзий ва бошка турлари мавжуд. намоёнлар симметрик ва ассимметрик тузилишга эга булади.

Want to read more?

Download the full file for free via Telegram.

Download full file

About "мустакил накш композицияларини тузиш"

1355827453_41245.doc 1-маъруза www.arxiv.uz режа: 1. наккошлик санъатида композиция. 2. оддий накш композициясини тузиш. 3. накш атамалари, накшларни номлаш. халк амалий санъатининг кайси бир тури булмасин унинг заминида накш элементларидан тузилган композиция ётади. накш композициясининг безак элементлари эса табиатда учровчи гул, новда, барг, парранда ва хайвонот дунёсини тасвирлашда хосил килинади. хар бир воха ва шахарларнинг накш композициялари бир-биридан узаро ажралиб туради. хоразм, тошкент, фаргона наккошлик мактабларининг уз орнамент ва ранг коллоритлари мавжуд. мустакил накш тузиш жараёнида стилизация оркали накш элементларини узаро бириктирадилар. накш булакларининг вазифалари ва равон чизилишига эътибор берилади. гул, барг, новда, бофта ва куш бандлик накш элементлари тузилади...

DOC format, 55.5 KB. To download "мустакил накш композицияларини тузиш", click the Telegram button on the left.