накш ва унинг турлари

DOC 44,0 KB Bepul yuklash

Sahifa ko'rinishi (5 sahifa)

Pastga aylantiring 👇
1
1355827309_41244.doc 3-маъруза www.arxiv.uz режа: 1. накш хакида кискача маълумот 2. накшнииг турлари ва уларнинг узига хос томонлари. 3. наккошликда рамзлик, 4. накшни укиш алифбоси. накшлар буюмга, деворга ёки бирор жойни безамасин узига хос услубига, технологиясига ва мазмунига эга булади. накшнинг узи нима? унинг кандай турлари бор? накш тили деганда нимани тушинасиз? накш - арабча тасвир, гул деган маънони англатади. куш, хайвон, усимлик, геометрик ва бошка элементларни маълум тартибда такрорланишидан хосил килган безакдир. ганчкорлик, кандакорлик, каштадузликда, зардузлик, кулолчилик, заргарлик, гилам тукиш, ёгоч уймакорлик ва хоказоларда хар хил йуллар билан накшлар ишланади. масалан: уйиб, чизиб, чок ёрдамида зарб билан кадаб ва бошка усулларда накш солинади. ганч уймакорлигида ишлатиладиган накшлар мазмунига кура - усимликсимон, геометрик, гулли гирих, рамзий ва бошка турларга бўлинади. усимликсимон накш табиатдаги барг, банд, дарахт, бута, гунча ва бошка нарсаларни наккош томонидан стиллаштириб олинган шаклини маълум конуниятлар асосида такрорланишидан хосил килинган. геометрик накш турларидан бири гирих булиб, чигал, тугун маъносини …
2
лаганлар. наккош ота-боболаримиз инсон рухиятини жуда чукур ва хар тарафлама урганиб уйларини ажойиб накшу-нигорлар билан бойитганлар. накшланган уйда кишилар хотиржам, рухий осойишталик огушида булиши, узок умр куришини донишманд боболар асрлар давомида хаётий тажрибалар асосида илгаганлар. кекса усталаримиз айтишича, кадимда наккошлик санъати шунчалик ривожланган эканки, улар чизган ёки буяган накшлари оркали бир-бирлари билан унсиз овозда гаплаша олар эканлар. наккошлик санъати тилини билиш учун накшнинг хар бир унсури ва рангларининг рамзий алифбосини билмок керак. амур темур, алишер навоий, абу райхон беруний, абу али ибн сино, ал-хоразмий, низомий ганжавий, носир хисрав, камолиддин бехзод, маоний, фирдавсий, умар хайём, бобур каби жахонга машхур олим, шоир ва наккошлар биноларимизни кишилар хаёлини узига тортувчи, табиатнинг гузал манзараларига монанд накшлар билан безаганлар. кишиларнинг гузаллик билан якин дуст, биродар булишга ундаганлар. чунончи, самарканднинг эски шахар маркази, яъни регистонда савлат тукиб турган шердор мадрасига бир назар солайлик. унинг пештоклари, бахайбат гумбазлари ва чиройли миноралари, ранг-баранг сирли кошинлари хамда нафис, хашаматли, …
3
билан халкка унсиз овозда етказа билган. шердор мадрасасининг бош фасади жозибали чиккан булиб, унинг пештоги мутаносиб (симетрик) килиб рамзий накшлар билан безатилган, кизгиш зархал йулбарссимон шерлар нозик охуларга кувиб етиб ташлаётганини ва уларнинг ортидан кулиб турган одам киёфада куёш эса зархал ёгду билан хошияланган. уларнинг атрофларидан ислимий накшу нигоралар ишланган. тасвирда эпчил, кучли, енгилмас шер рамзий маънода ялангтуш баходирга ишора килинган, унинг мукояси килиб кучсизлик рамзи тарикасида оху тасвирланган. куёш эса уша давр ва хаёт рамзи тарикасида олинган. зангори рангли кошинлар оркали коинотни ва тинчликни нозиклик усимликсимон накшлар оркали богу бустонни, табиатни акс эттирган. хуш наккошликда рамз нима? - у арабча "ишора килмок" сузидан олинган, табиатан, вокеаликни хаётдаги кувонч ва ташвишларни дуст ва душманларни, яхшилик ва ёмонликни накш элементлари, жонли чизиклар, ранглар оркали тасвирлашдир. биз энди узбек миллий накш тили алифбоси билан таништириб чикамиз. улар куйидагилардан иборатдир: геометрик накш элементларининг рамзий маънолари: 1. тенг томонли учбурчак - тик турган холати …
4
р узоклиги. 18. анор - эзгулик, тукчилик, тукин-сочинлик. 19. ойгул - бахт икбол рамзи. 20. жингала – тукин сочинлик, бойлик рамзи. 21. олма – мухаббат рамзи. 22. новда - бойлик ва фаровонлик. 23. япрок - тукчилик, бахорги уйгониш, навруз. 24. исирик - ёмон куздан асраш рамзи. 25. атиргул – гузаллик рамзи. 26. куш ва хайвонлар рамзий маънолари: 27. шер - мардлик ва жасорат, кучлилик рамзи. 28. тулки - маккорлик. 29. чумоли - донолик, хоксорлик рамзи. 30. булбул – садокат. 31. хумо - бахт келтирувчи куш. 32. бойкуш - бахтсизлик. 33. балик - хушёрлик рамзи. 34. сичкон - уй хайвонларини купайиши рамзи. 35. эчки - жасурлик, мардлик. 36. ок кабутар - тинчлик. 37. оху – гузаллик, нозиклик. рангларнинг рамзий маънолари: 38. яшил ранг - она табиат рамзи. 39. кук ранг - мовий осмон. 40. кизил ранг - галаба, хурсандчилик. 41. сарик ранг – мукаддаслик. 42. кора ранг - мотам. 43. сарик …
5
накш ва унинг турлари - Page 5

Ko'proq o'qimoqchimisiz?

Faylni Telegram orqali bepul yuklab oling.

To'liq faylni yuklab olish

"накш ва унинг турлари" haqida

1355827309_41244.doc 3-маъруза www.arxiv.uz режа: 1. накш хакида кискача маълумот 2. накшнииг турлари ва уларнинг узига хос томонлари. 3. наккошликда рамзлик, 4. накшни укиш алифбоси. накшлар буюмга, деворга ёки бирор жойни безамасин узига хос услубига, технологиясига ва мазмунига эга булади. накшнинг узи нима? унинг кандай турлари бор? накш тили деганда нимани тушинасиз? накш - арабча тасвир, гул деган маънони англатади. куш, хайвон, усимлик, геометрик ва бошка элементларни маълум тартибда такрорланишидан хосил килган безакдир. ганчкорлик, кандакорлик, каштадузликда, зардузлик, кулолчилик, заргарлик, гилам тукиш, ёгоч уймакорлик ва хоказоларда хар хил йуллар билан накшлар ишланади. масалан: уйиб, чизиб, чок ёрдамида зарб билан кадаб ва бошка усулларда накш солинади. ганч уймакорлигида ишл...

DOC format, 44,0 KB. "накш ва унинг турлари"ni yuklab olish uchun chap tomondagi Telegram tugmasini bosing.

Teglar: накш ва унинг турлари DOC Bepul yuklash Telegram