пардоз бериш ва накш солиш

DOC 281,0 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇
1
1355752698_41236.doc бґлиб ганчкорлиі сиймин равоіи, www.arxiv.uz режа: 1. пардоз ва унинг турлари 2. занжира ва унинг турлари 3. оддий накш композициялар тузиш. 4. мухаббат шаклидаги накш композициясини тузиш ва уни уйиш 5. даврагул композицияси тузиш ва уни уйиш 6. накш намуналарини уйиш ва пардозлаш 7. намоён композициясини тузиш ва уни уйиш 8. буёк таиерлаш ва ундан фойдаланиш технологияси пардоз ва унинг турлари. хар кандай бинони безашдан аввал унинг тузилишига мос ганч уймакорлиги турини танлаш, куллаш уз узидан мухим ахамиятга эга. гичик хонага майда текис уймакор ва унга мос булган пардоз тури, катта мехмонхоналарга эса, йирик уйма ва узига хос ганч уймакорлиги кулланилади. ганч уймакорлиги, йирик, уйма, чукур уйма, ясси уйма, курма, замини кузгули уйма, заминли рангли уйма, чизма пардоз, панжарасимон уйма, занжира, хажмли уйма турларидан иборат. бундан ташкари, ганч уймакорли турлари заминли ва заминсиз уймакорга булинади. заминли уйма йирик уйма биноларнинг фасадлари (ташки томони)ни ва катта мехмонхоналарни безатишда кулланилади. уйма …
2
шахарларида xvi асрда жуда куп ва кенг кулланилган. уни айникса бухоро усталари яхши билганлар. кирма биноларнинг интерьер ва экстерьерда хам кенг кулланилган. кирма- уйилган жойларни рангли ганч коришмаси билан тулдиришдир. кирма икки турга булинади, биринчиси текис юзали кирма, иккинчиси рельефли кирма. текис юзали кирма - худди деворга график усулида бажарилган накшга ухшаб куринади. бу кирма замин маълумли чукурликда чака килиб чикилиб, гуллар оралики кайтади ранг аралашмали ганч билан тулдирилади. унинг юзасини шу тургандан (туя буйин) ва анадавада кириб чикилади. бунда рангли текис юзли гуллар хосил булади, буни текис юзали кирма дейилади. рельефли курмада эса юкоридан текис юзали кирмани давом эттириб, гул ва новдаларга уйиб, чока пардоз берилади. кирмани хам узига хос хислатлари булиб, у куп рангни хохламайди. уйма заминини кузгу ташкил этган ганч уймакорлигининг ойнавандлик турини хix асрда бухоролик уста ширин муродов яратган. у биринчи булиб бухоро хони ахадхоннинг “ситораи мохи-хосса (ёзги саройдаги “ок уй” ханаи сафед)ни безатди (1913-1914 йилларда) …
3
ча, хошия ишларида куп фойдаланиб тирналган жойининг чукурлиги 2-3 мм атрофида булади. панжарасимон уйма бинолардаги токча ва тунукаларни пардозлашда кулланилади. бу уйма уйманинг бошка турларидан фарк килиб уйилаётган ганч тахтанинг иккинчи томонидан тешиб, уйибузига хос пардоз тури берилади. панжарасимон уйма кадимдан кулланилиб келинаётган булиб, варахиа (хiii аср) биноларида шохи зинда композицияда (xix аср), мир араб, абдуллохон (xvi аср) мадрасаларида унинг ажойиб намуналарини куриш мумкин. панжарасимон уйма орнаментининг тузилиши усимликсимон, геометрик ва нишон тарзида булади. хозир замонавий бинолар, мукимий номли театр, халк амалий санъати музейи, мовий гумбаз кафеси, метро станциялари ва бошка жойларда панжарасимон ганч уймакорлигини куриш мумкин. ганч уймакорлигида асосий накш билан хошия накшни боглаб турадиган накш бу занжирадир. занжира намоён, токча эшик, дераза тахмонлари, изора (панел) ва бошка жойларнинг четига ишлатилади. у рамка вазифасини утайди. занжиранинг эни 2-8 см булади. унинг накши геометрик ва усимликсимон булиб геометрик занжира купрок кулланилади. занжира содда булишига карамай шаклларини уйганда соя холида узига …
4
тури бор. улар кирма пардоз, чизма пардоз, пах (ёйма) пардоз, чока (ёрма) пардоз, лула пардоз ва табака пардозларидир. шундан турт хили (пах пардоз, чока пардоз, ва табака пардозлар) рельфига пардоз беришда ишлатилади. улардан пах чока ва лула пардоз оддий пардозга, табака пардоз эса мураккаб пардозга киради. ( 76, 77, 78, 79 – расмлар). табака пардоз - табака арабча катлам, даража деган маънони англатади. у xix асрда бухоро усталари томонидан яратилган булиб, уйилаётган барг, гулни икки ёки уч катлам килиб уйишдан иборат пардоз техникаси. табака пардоз европача пардозга ухшаб кетади. табака пардоз пардоз турларининг ичида энг мураккаби булиб устадан юксак махоратни талаб этади. бу техникани яхши узлаштирган бухоролик усталар накш уймаларининг унча чукур булмаганлигига карамай, улардан орнаментнинг хажмини катталаштириб курсатувчи ажойиб жимжимадорликни талаб киладилар. бухоролик уста ширин муродов бу пардозни жуда куп куллаган. чока пардоз - (ёрма пардоз) накш бандининг киялигини уртага олиб узунасига уйилган пардоз тури. уни фаркона водийсининг усталари …
5
техникаси кундалдан кескин фарк килади. лула пардоз техникасида уйма фонини чукурлаштириш ва рельефни кесиб олиб ташлаш билан накш хосил килинса, кундалда эса фоннинг устига буртма хосил килинади. занжира ва унинг турлари ганч уймакорлиги касбини урганувчи хавасманд, ишни дастлаб оддий занжира уйишдан бошлайди. занжира ганч уймакорлигининг алифбоси хисобланади. занжирани уйишдан максад жаррохлик пичокини кулда тугри ушлаш ва кузда чамалаб тугри чизик, текисликларни текис, бир хилда уйишни урганишдир. занжира узи нима? занжира (русча — кайма), форсча — занжир, композицияда асосий накш билан рутани боглаб турадиган ингичка хошия накш. оддий шаклларни такрорланишидан хосил буладиган занжирсимон накш. заминсиз уйма булиб купинча хандасий булади. ганчкорликда ёгоч, тош, мармар ва металл уймакорлигида, наккошликда, каштадузликда, кулолчиликда куп таркалган. занжирани куйидаги турлари мавжуд. занжираи рафтор (рафторсимон занжира накш), ислимий занжира (усимликсимон накш элементларидан ташкил топган энсиз хошия накш), айланма занжира (айлана шаклидаги занжира тури), ари занжира (ари ини шаклига ухшатиб уйилган занжира тури), гул занжира (гул шаклида уйилган …

Хотите читать дальше?

Скачайте полный файл бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "пардоз бериш ва накш солиш"

1355752698_41236.doc бґлиб ганчкорлиі сиймин равоіи, www.arxiv.uz режа: 1. пардоз ва унинг турлари 2. занжира ва унинг турлари 3. оддий накш композициялар тузиш. 4. мухаббат шаклидаги накш композициясини тузиш ва уни уйиш 5. даврагул композицияси тузиш ва уни уйиш 6. накш намуналарини уйиш ва пардозлаш 7. намоён композициясини тузиш ва уни уйиш 8. буёк таиерлаш ва ундан фойдаланиш технологияси пардоз ва унинг турлари. хар кандай бинони безашдан аввал унинг тузилишига мос ганч уймакорлиги турини танлаш, куллаш уз узидан мухим ахамиятга эга. гичик хонага майда текис уймакор ва унга мос булган пардоз тури, катта мехмонхоналарга эса, йирик уйма ва узига хос ганч уймакорлиги кулланилади. ганч уймакорлиги, йирик, уйма, чукур уйма, ясси уйма, курма, замини кузгули уйма, заминли рангли уйма, чизма...

Формат DOC, 281,0 КБ. Чтобы скачать "пардоз бериш ва накш солиш", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: пардоз бериш ва накш солиш DOC Бесплатная загрузка Telegram