sovet davrida o’zbekistonda arxiv ishi

DOC 58.5 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1
1483551838_67232.doc sovet davrida o’zbekistonda arxiv ishi reja: 1. turkiston assrda arxiv ishi (1918-1924 yillar) 2. o’zbekiston ssr da arxiv ishining tashkil qilinishi (1925-1940 yillar) 3. ikkinchi jahon urushi yillari o’zbekiston arxivlarining ahvoli 4. 1946-1991 yillarda o’zbekistonda arxiv ishi 1917 yil oktyabr to’ntarishidan so’ng arxivlar faoliyati sohasida tub o’zgarishlar amalga oshirildi. rsfsr hukumati 1918 yil 1 iyunda “arxiv ishini qayta qurish va markazlashtirish to’g’risida” dekret qabul qildi. bu dekret asosida barcha tarqoq arxivlar markazlashtirildi. turkistondagi sobiq arxivlar tugatildi. arxiv hujjatlari turkiston assrning yagona davlat arxiv fondi (daf) ni tashkil etadi, deb e’lon qilindi. dafni boshqarish uchun turkiston respublikasi arxiv ishlari bosh boshqarmasi tashkil qilindi. davlat idoralari bu boshqarmaning ruxsatisiz o’z hujjatlarini yo’q qilish huquqiga ega emas, deb ko’rsatildi. nafaqat 1917 yilga qadar yaratilgan hujjatlar, balki sovet idoralarida tashkil bo’lgan hujjatlar ham dafning tarkibiy qismi deb e’lon qilindi. bu hujjatlarni nazorat qilib turish arxiv ishlari bosh boshqarmasiga topshirildi. boshqarma maorif xalq komissarligi …
2
vlariga 305 mingdan ortiq, 1922 yilda esa yana 200 mingga yaqin hujjat topshirildi. daf hujjatlari ekspertiza qilinib, doimiy saqlash uchun ajratib olingan hujjatlar tartibga solindi va ro’yxatlashtirildi. 1924 yilga kelib barcha saqlanayotgan arxiv materiallarining uchdan bir qismi tartibga solib bo’lingan edi. arxiv hujjatlarini tartibga solish, ulardan ilmiy va amaliy maqsadlarda foydalanish imkonini berdi. arxiv tashkilotlari hujjatlar ko’rgazmalarini tashkil etdilar, idoralarga ma’lumotnomalar berdilar, qiroatxonalar orqali hujjatlardan foydalanishni yo’lga qo’ydilar. 1924-1925 yillarda o’rta osiyoda milliy-davlat chegaralanishi o’tkazildi. natijada o’zbekiston ssr va boshqa ittifoqdosh hamda muxtor respublika va viloyatlar tashkil qilindi. turkiston assr ning yagona arxiv fondi yangi tuzilgan respublikalar o’rtasida quyidagi tartibda tuzildi. o’rta osiyo va ittifoqdosh ahamiyatga ega bo’lgan arxiv fondlari o’rta osiyo markaziy arxivida – toshkentda saqlanadigan bo’ldi. har bir respublikaga oid arxiv fondlari shu respublikalarga berildi. lekin o’rta osiyo markaziy arxivi tuzilmaganligi bois o’rta osiyo ahamiyatiga ega arxiv fondlari ham o’zbekistn arxiv boshqarmasiga berildi. shunday qilib, o’zbekiston arxiv fondida …
3
markaziy arxiv boshqarmasi” deb o’zgartirildi. o’zssr markaziy arxiv boshqarmasi (mab) huzurida o’zssr oktyabrp inqilobi markaziy davlat arxivi va o’zssr markaziy tarix arxivi tashkil qilindi. farg’ona va samarqand shaharlarida ularning bo’limlari tashkil etildi. yuqorida ko’rsatib o’tilgan qarorda idoralar davlat arxiviga faqat doimiy saqlanadigan hujjatlarnigina topshirishlari uqtirildi. vaqtincha (3-10 yil) saqlanadigan hujjatlarni idoralarning o’zlari maxsus komissiya tuzib yo’q qilishi ta’kidlandi. bu qoida davlat arxivlari ishini ancha yengillashtirdi. 1931 yil 20 maydagi hukumat qaroriga asosan ma’muriy jihatdan markaziy arxiv boshqarmasi o’zssr mikga bo’ysundirildi. mazkur qarorga binoan kasaba uyushmalari arxivlari mda tarkibiga kiritilgan edi. 1933 yilda o’zssr kasaba uyushmasi harakati markaziy arxivi tashkil qilindi. bu arxiv 1942 yilgacha faoliyat ko’rsatdi va yana o’zr mdaga qo’shib yuborildi. 1934 yil iyulda ssr mik qarori bilan o’zbekiston harbiy arxivi tashkil qilindi. 1945 yil oxirida bu arxiv tugatildi va uning fondlari moskvadagi sssr qizil armiya markaziy arxiviga olib ketildi. bu davrda shahar va rayon arxivlarini tashkil etishga kata …
4
ildi. bu ishlarning natijalari sanoatni rivojlantirish, yangi irrigasiya inshootlarini barpo qilish, sug’orish ishlarini yo’lga qo’yishda qo’llanildi. arxiv hujjatlaridan ilmiy-tarixiy tadqiqotlarda ham keng foydalanish yo’lga qo’yildi. 1929-1939 yillarda o’zssr markaziy arxiv boshqarmasining o’quv zalida 444 tarixchi ish olib bordi. ular 28768 ta hujjat bilan tanishib, ulardagi ma’lumotlardan o’z ilmiy ishlarida foydalandilar. arxivlar tashkilotlar va fuqarolarning talablariga binoan turli ma’lumotnomalar berar edilar. 1934-1938 yillarda 2100 ta ana shunday ma’lumotnomalar berildi. 30-yillarning oxirida an’anaviy qatag’onlarning kuchayishi arxivlar faoliyatiga salbiy ta’sir ko’rsatdi. arxivlar 1938 yilda ichki ishlar xalq komissarligi (nkvd) tasarrufiga o’tkazildi. natijada arxivlarning faoliyati mazkur jazolovchi organning manfaatlariga moslashtirildi. arxivlarning ijtimoiy ahamiyatga molik vazifalari esa ikkinchi o’ringa surib qo’yildi. shunday qilib, 20-30-yillarda o’zbekistonda organlarining keng tarmoq arxiv shoxobchalari vujudga keltirildi. arxiv muassasalarining faoliyati takomillashib bordi. lekin, totalitar tuzum sharoitida arxivlar faoliyatida talay kamchilik va muammolar mavjud edi. urush davrining qiyinchiliklariga qaramay 1941-1945 yillarda respublika hukumati arxiv ishini yaxshilash sohasida ancha ishlarni amalga oshirdi. …
5
lov biriligini tashkil etdi. qabul qilingan hujjatlar sonining kamayishi joylar yetishmasligi hamda tashkilotlarda ish yuritish hujjatlarining kamayishi bilan bog’liq edi. shuni ham ta’kidlab o’tish kerakki, urush davrida o’zbekistonga sobiq ittifoqning markaziy rayonlaridan 30 ta ittifoq muassasalari va korxonalari arxivlari evakuasiya qilindi. ular asosan mavjud arxivlar binolarida joylashtirildi. bu esa arxivlarda joylar yetishmasligiga olib keldi. davlat arxivlarining asosiy vazifalaridan biri tartibga solinmagan arxiv fondlarini tartibga solish edi. respublika davlat arxivlarida 1941 yilda 100 ming, 1944-1945 yillarda 136 ming saqlov birligidagi hujjatlar tartibga solindi. arxiv hujjatlaridan foydalanish sohasida ham bir qator ishlar qilindi. xalq xo’jaligida foydalanish maqsadida ko’p hujjatlar topilib, tegishli tashkilotlarga yuborildi. bu hujjatlardan foydalanish tashkilotlarga ancha iqtisodiy samara keltirdi. arxiv xodimlari tomonidan 1944-1945 yillarda 21 ta maqola e’lon qilindi, 9ta radioeshittirish, 4 ta ko’rgazma tashkil etildi, ko’plab ma’ruzalar o’qildi. arxivlar qiroatxonasida yuzlab tadqiqotchilar ilmiy ishlari uchun arxiv hujjatlaridan foydalandilar. shunday qilib, o’zbekiston arxivchilari urush yillarida fidokorlik bilan mehnat qildilar. ular …

Want to read more?

Download the full file for free via Telegram.

Download full file

About "sovet davrida o’zbekistonda arxiv ishi"

1483551838_67232.doc sovet davrida o’zbekistonda arxiv ishi reja: 1. turkiston assrda arxiv ishi (1918-1924 yillar) 2. o’zbekiston ssr da arxiv ishining tashkil qilinishi (1925-1940 yillar) 3. ikkinchi jahon urushi yillari o’zbekiston arxivlarining ahvoli 4. 1946-1991 yillarda o’zbekistonda arxiv ishi 1917 yil oktyabr to’ntarishidan so’ng arxivlar faoliyati sohasida tub o’zgarishlar amalga oshirildi. rsfsr hukumati 1918 yil 1 iyunda “arxiv ishini qayta qurish va markazlashtirish to’g’risida” dekret qabul qildi. bu dekret asosida barcha tarqoq arxivlar markazlashtirildi. turkistondagi sobiq arxivlar tugatildi. arxiv hujjatlari turkiston assrning yagona davlat arxiv fondi (daf) ni tashkil etadi, deb e’lon qilindi. dafni boshqarish uchun turkiston respublikasi arxiv ishlari bosh boshqarmasi t...

DOC format, 58.5 KB. To download "sovet davrida o’zbekistonda arxiv ishi", click the Telegram button on the left.

Tags: sovet davrida o’zbekistonda arx… DOC Free download Telegram