o`zbek xalq ertaklariga tarixiy yondashuv

DOC 5 стр. 61,5 КБ Бесплатная загрузка

5 стр.

FaylHub.uz

Скачать через Telegram

Размер 61,5 КБ

Тип файла DOC

Страницы 5

Обновлено Июн 2026

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1 / 5

1403149411_43516.doc www.arxiv.uz urug`chilik jamoasining yemirilishi sinflar va davlatlarning paydo bo`lishi reja : 1.ibtidoiy jamoa tuzumining yemirilishi. markaziy osiyo hududida ilk davlat uyushmalarining paydo bo`lishi. (katta xorazm, qadimgi baqtriya). 2.âavestoâ-vatanimiz tarixini o`rganuvchi muhim manba. adabiyotlar: 1.i.a.karimov tarixiy xotirasiz kelajak yo`q. t. 1998. 2.ya.g`.g`ulomov. xorazmning sug`orilish tarixi. t. 1959. 3.m.i.isomiddinov. sopolga bitilgan tarix. t., 1993. 4.h.hamidov. âshohnomaâning shuhrati. t., 1991. 5.u.jo`rayev,n.saidjonov. dunyo dinlari tarixi. t. 1996. 6.a.saâdullayev. qadimgi o`zbek ilk yozma manbalarda. t., 1996. 7.vatan tuyg`usi. t.. 1996. 8.abu rayhon beruniy. qadimgi ajdodlardan qolgan yodgorliklar. t.asarlar,1 jild. t., 1968. 9.abu nasr farobiy âfozil odamlar shahriâ t., 1993. 10.i.jabborov. ko`hna xarobalar siri. t. 1968. 11.o`zbekiston tarixi. universitet. 1997. miloddan avvalgi xii-ix asrlarda o`zbekiston hududida paydo bo`lgan qadimgi davlatlar va ular xalqlarining turmushi haqida biz yozma manbalar, moddiy madaniyat va sanâat yodgorliklarini shuningdek til, toponimika, folklor va etnografiya fanlar maâlumotlariga asoslangan holda fikr yuritamiz. yozma manbalardan toshga ,sopol taxtachalarga uyib qoldirilgan yozuvlari hamda xuddi …

2 / 5

rish usuli halokatining sabablari haqida qisqacha to`xtalib o`tadi. ibtidoiy jamoa tuzumining so`nggi bosqichida o`rta osiyoda sinfiy jamiyatning tugâilishi uchun shart-sharoit vujudga keldi. bronza davrida o`rta osiyo xalqlarining moddiy va maânaviy madaniyati bir muncha taraqqiy etdi, sunâiy sug`orish inshootlari vujudga keldi. sunâiy sug`orish inshoatlarining vujudga kelishi dehqonchilikning rivojlanishini taqazo qildi, pirovard natija chorvachilik dehqonchilikdan ajralib chiqdi. miloddan oldingi xii-ix asrlardan milodiy v asrgacha yoki miloddan burungi iv asrdan milodiy iv asrgacha hattoki miloddan oldingi iv asrdan milodiy iii asrgacha bo`lgan davr ko`rsatiladi (bu haqda s.tolstov o`zining â«qadimgi xorazm madaniyatini izlabâ asarida toshkent-1964 y, ânarodi sredney azii i kazaxstanaâ t-1, m., 1962, materiali nauchnoy sessii, posveshennoy istorii sredney azii i kazaxstana v do oktyabrskiy periodâ, masala aniq bir fikrga kelinmaganligi tufayli quldorchilik jamiyati miloddan oldingi bir mingichi yillarning o`rtalarida vujudga kelgan deb taxmin etiladi.) ibtidoiy jamoa tuzumining yemirilishi va quldorlik tuzumining paydo bo`lishi haqidagi masalalar tarix qulliyotida boshqa fanlardan to`liq maâlumot berilganligini …

3 / 5

yaning eng qo`pol usuli. 4.antogonostik ziddiyatlarning bo`lishi. 5.taqsimotning xarakteri va boshqalar. (amaliy mashg`ulotda aynan shu savol borligini hisobga olgan holda bu masalalarni tezis holda berdik. talabalarga qanday holda yetkazish lektorning o`zga qilinadi). miloddan oldingi i ming yillikda odamlar olovda temir eritishni o`rganib oldilar. temir o`z navbatida quldorlik jamiyati rivojida asosiy turtki bo`ldi. urug`-aymoqlari uyushib yashashga ko`nikib qolgan o`rta osiyo xalqlari dehqonchilikka va chorvachilikka zo`r bera boshladi. chorva mollarini yovdan saqlab qolishi uchun keng maydonlarni qamragan qalâalar barpo etganlar, miloddan avvalgi viii-vii asrlarda yaratilgan zardushtiylarning muqaddas kitobi âavestoâda aytilishicha, bir ot chopishi uzunligida bunyod etilgan qalâalarni â«varâ deb ataganlar. bunday âvarâlar o`rta osiyoning hamma vodiylarida bo`lgan. qadimgi yunon va eron manbalarida parfiya, margâiyona, baqtriya, so`g`diyona shaklarining ahmoniylar davlatiga boj to`lab turganlari aytilgan. saklar hozirgi qozog`iston va sharqiy turkiston yerlarigacha bo`lgan tog`lar, cho`llar va dashtlarda ko`chmanchi holda yashaganlar. o`troqlashmaganlarni so`gâd, baqtriya, parkana xalqlari tarkibiga singib ketgan. miloddan oldingi vii-iv asrlarda toshga o`yib …

4 / 5

xaumarkaâ. qadimiy eron manbalarining maâlumotlariga qaraganda, bu qabilalar o`rta osiyoning markaziy va janubiy qismida yashaganlar. so`g`diyona, baqtriya, xorazm va boshqa viloyatlarning nomlari bo`lgan xolos, lekin shu viloyatlarda yashagan aholining nomlari hech qayerda tilga olinmadi. urug`doshlarning barchasi muayyan bir jamoada istiqomat qilganlar. bu davrda ayollar xan, erkaklar xan alohida vazifani bajarganlar. erkaklar ko`proq ov bilan mashgâul bo`lishgan, qurollar yasashga, va baliq ovlaganlar, togâlardan mevalar terib kelishgan. ayollar esa kulbada qolib, keksalar va bolalarga qaraganda, ovqat tayyorlashgan, kulbada tartib saranjomlik o`rnatishgan. ayni paytda ular hayvon terilarini tozalashgan, kiyim-bosh tayyorlashgan, urugâda yoshi katta ayollarni mavqei erkaklarnikiga nisbatan ancha baland bo`lgan. shu davr odamlariga idish tovoq bo`lmagan. ular idish-tovoq o`rniga toshbaqa pallasi, hayvon va odamlarni kalla kosasidan, yogâoch va daraxt qobiqlaridan foydalanganlar. urug` jamoasining ilk bosqichining so`nggi davriga kelib it qo`lga o`rgatilgan. qo`y ,echki, cho`chqa, yirik shohli qoramollarni qo`lga o`rgatganlar. yovvoyilik davrining yuqori bosqichi tugashi sopol idishning vujudga kelishi bilan ham bogâliqdir. kamon ixtiro …

5 / 5

shunday o`zgarish yuz berdi: podsho (ahmoniylar hukmdori) bu tarmoqlar chiqadigan togâ ungurlarining ogâziga tutgan bino qilishni buyurdi. natijada suv tashqariga oqib chiqa olmasdan, togâ ichidagi tekisliklarda damlanib koldi, undan ko`l hosil bo`ldi. bunda tariq va kunjut ekkan xalqlar suvdan qattiq tanqisliklar tortadilar. shuning uchun suvsiz qolganlarida bola âchaqalari bilan fors mamlakatlariga borish podsho saroyining darvozasida oh-vox qilib, yigâlab suv surar edlar. podsho bularning muhtojligini ko`rib turganini ochar edi. bularning yerlari suvga qongandan keyin boshqalarning yerlariga suv ogâdirar edi. suvni ogâdirgani uchun podsho ulardan oddiy soliqdan tashqari, alohida xaq olar edi. miloddan oldingi vii-iv asrlarga oid mis konlari haqida maâlumotlarga ega emasmiz. massagetlarning misdan foydalanilganliklari haqida gerodotda ham strabonda ham maâlumotlar bor. arxeologik qazilmalar shuni tasdiqlaydiki, qoraqalpogâistonda bukantov togâlarinng janubiy qismida, koragatov tizma togâlari bo`ylab va fargâonaning navkat rayonida qadimgi mis eritilgan konlar borligi aniqlangan. shunday bir davrda 1960 yil ingliz arxeologi d.mellart anatoliya yassi togâidagi (turkiya) chatal-guyuk qishlogâida bir necha …

Хотите читать дальше?

Скачайте все 5 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "o`zbek xalq ertaklariga tarixiy yondashuv"

1403149411_43516.doc www.arxiv.uz urug`chilik jamoasining yemirilishi sinflar va davlatlarning paydo bo`lishi reja : 1.ibtidoiy jamoa tuzumining yemirilishi. markaziy osiyo hududida ilk davlat uyushmalarining paydo bo`lishi. (katta xorazm, qadimgi baqtriya). 2.âavestoâ-vatanimiz tarixini o`rganuvchi muhim manba. adabiyotlar: 1.i.a.karimov tarixiy xotirasiz kelajak yo`q. t. 1998. 2.ya.g`.g`ulomov. xorazmning sug`orilish tarixi. t. 1959. 3.m.i.isomiddinov. sopolga bitilgan tarix. t., 1993. 4.h.hamidov. âshohnomaâning shuhrati. t., 1991. 5.u.jo`rayev,n.saidjonov. dunyo dinlari tarixi. t. 1996. 6.a.saâdullayev. qadimgi o`zbek ilk yozma manbalarda. t., 1996. 7.vatan tuyg`usi. t.. 1996. 8.abu rayhon beruniy. qadimgi ajdodlardan qolgan yodgorliklar. t.asarlar,1 jild. t., 1968. 9.abu nas...

Этот файл содержит 5 стр. в формате DOC (61,5 КБ). Чтобы скачать "o`zbek xalq ertaklariga tarixiy yondashuv", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: o`zbek xalq ertaklariga tarixiy… DOC 5 стр. Бесплатная загрузка Telegram