o`zbek xalq ertaklariga tarixiy yondashuv

DOC 61,5 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1403149411_43516.doc urug`chilik jamoasining yemirilishi sinflar va davlatlarning paydo bo`lishi www.arxiv.uz urug`chilik jamoasining yemirilishi sinflar va davlatlarning paydo bo`lishi reja : 1.ibtidoiy jamoa tuzumining yemirilishi. markaziy osiyo hududida ilk davlat uyushmalarining paydo bo`lishi. (katta xorazm, qadimgi baqtriya). 2.”avesto”-vatanimiz tarixini o`rganuvchi muhim manba. adabiyotlar: 1.i.a.karimov tarixiy xotirasiz kelajak yo`q. t. 1998. 2.ya.g`.g`ulomov. xorazmning sug`orilish tarixi. t. 1959. 3.m.i.isomiddinov. sopolga bitilgan tarix. t., 1993. 4.h.hamidov. “shohnoma”ning shuhrati. t., 1991. 5.u.jo`rayev,n.saidjonov. dunyo dinlari tarixi. t. 1996. 6.a.sa’dullayev. qadimgi o`zbek ilk yozma manbalarda. t., 1996. 7.vatan tuyg`usi. t.. 1996. 8.abu rayhon beruniy. qadimgi ajdodlardan qolgan yodgorliklar. t.asarlar,1 jild. t., 1968. 9.abu nasr farobiy “fozil odamlar shahri” t., 1993. 10.i.jabborov. ko`hna xarobalar siri. t. 1968. 11.o`zbekiston tarixi. universitet. 1997. miloddan avvalgi xii-ix asrlarda o`zbekiston hududida paydo bo`lgan qadimgi davlatlar va ular xalqlarining turmushi haqida biz yozma manbalar, moddiy madaniyat va san’at yodgorliklarini shuningdek til, toponimika, folklor va etnografiya fanlar ma’lumotlariga asoslangan holda fikr yuritamiz. yozma manbalardan …

mkin. shundan so`ng lektor ibtidoiy jamoa ishlab chiqarish usuli halokatining sabablari haqida qisqacha to`xtalib o`tadi. ibtidoiy jamoa tuzumining so`nggi bosqichida o`rta osiyoda sinfiy jamiyatning tug’ilishi uchun shart-sharoit vujudga keldi. bronza davrida o`rta osiyo xalqlarining moddiy va ma’naviy madaniyati bir muncha taraqqiy etdi, sun’iy sug`orish inshootlari vujudga keldi. sun’iy sug`orish inshoatlarining vujudga kelishi dehqonchilikning rivojlanishini taqazo qildi, pirovard natija chorvachilik dehqonchilikdan ajralib chiqdi. miloddan oldingi xii-ix asrlardan milodiy v asrgacha yoki miloddan burungi iv asrdan milodiy iv asrgacha hattoki miloddan oldingi iv asrdan milodiy iii asrgacha bo`lgan davr ko`rsatiladi (bu haqda s.tolstov o`zining «qadimgi xorazm madaniyatini izlab” asarida toshkent-1964 y, “narodi sredney azii i kazaxstana” t-1, m., 1962, materiali nauchnoy sessii, posveshennoy istorii sredney azii i kazaxstana v do oktyabrskiy period”, masala aniq bir fikrga kelinmaganligi tufayli quldorchilik jamiyati miloddan oldingi bir mingichi yillarning o`rtalarida vujudga kelgan deb taxmin etiladi.) ibtidoiy jamoa tuzumining yemirilishi va quldorlik tuzumining paydo bo`lishi haqidagi masalalar …

bo`linishi. 3.ekspluatatsiyaning eng qo`pol usuli. 4.antogonostik ziddiyatlarning bo`lishi. 5.taqsimotning xarakteri va boshqalar. (amaliy mashg`ulotda aynan shu savol borligini hisobga olgan holda bu masalalarni tezis holda berdik. talabalarga qanday holda yetkazish lektorning o`zga qilinadi). miloddan oldingi i ming yillikda odamlar olovda temir eritishni o`rganib oldilar. temir o`z navbatida quldorlik jamiyati rivojida asosiy turtki bo`ldi. urug`-aymoqlari uyushib yashashga ko`nikib qolgan o`rta osiyo xalqlari dehqonchilikka va chorvachilikka zo`r bera boshladi. chorva mollarini yovdan saqlab qolishi uchun keng maydonlarni qamragan qal’alar barpo etganlar, miloddan avvalgi viii-vii asrlarda yaratilgan zardushtiylarning muqaddas kitobi “avesto”da aytilishicha, bir ot chopishi uzunligida bunyod etilgan qal’alarni «var” deb ataganlar. bunday “var”lar o`rta osiyoning hamma vodiylarida bo`lgan. qadimgi yunon va eron manbalarida parfiya, marg’iyona, baqtriya, so`g`diyona shaklarining ahmoniylar davlatiga boj to`lab turganlari aytilgan. saklar hozirgi qozog`iston va sharqiy turkiston yerlarigacha bo`lgan tog`lar, cho`llar va dashtlarda ko`chmanchi holda yashaganlar. o`troqlashmaganlarni so`g’d, baqtriya, parkana xalqlari tarkibiga singib ketgan. miloddan oldingi vii-iv asrlarda toshga …

iy eron manbalarining ma’lumotlariga qaraganda, bu qabilalar o`rta osiyoning markaziy va janubiy qismida yashaganlar. so`g`diyona, baqtriya, xorazm va boshqa viloyatlarning nomlari bo`lgan xolos, lekin shu viloyatlarda yashagan aholining nomlari hech qayerda tilga olinmadi. urug`doshlarning barchasi muayyan bir jamoada istiqomat qilganlar. bu davrda ayollar xan, erkaklar xan alohida vazifani bajarganlar. erkaklar ko`proq ov bilan mashg’ul bo`lishgan, qurollar yasashga, va baliq ovlaganlar, tog’lardan mevalar terib kelishgan. ayollar esa kulbada qolib, keksalar va bolalarga qaraganda, ovqat tayyorlashgan, kulbada tartib saranjomlik o`rnatishgan. ayni paytda ular hayvon terilarini tozalashgan, kiyim-bosh tayyorlashgan, urug’da yoshi katta ayollarni mavqei erkaklarnikiga nisbatan ancha baland bo`lgan. shu davr odamlariga idish tovoq bo`lmagan. ular idish-tovoq o`rniga toshbaqa pallasi, hayvon va odamlarni kalla kosasidan, yog’och va daraxt qobiqlaridan foydalanganlar. urug` jamoasining ilk bosqichining so`nggi davriga kelib it qo`lga o`rgatilgan. qo`y ,echki, cho`chqa, yirik shohli qoramollarni qo`lga o`rgatganlar. yovvoyilik davrining yuqori bosqichi tugashi sopol idishning vujudga kelishi bilan ham bog’liqdir. kamon ixtiro qilishdan …

hukmdori) bu tarmoqlar chiqadigan tog’ ungurlarining og’ziga tutgan bino qilishni buyurdi. natijada suv tashqariga oqib chiqa olmasdan, tog’ ichidagi tekisliklarda damlanib koldi, undan ko`l hosil bo`ldi. bunda tariq va kunjut ekkan xalqlar suvdan qattiq tanqisliklar tortadilar. shuning uchun suvsiz qolganlarida bola –chaqalari bilan fors mamlakatlariga borish podsho saroyining darvozasida oh-vox qilib, yig’lab suv surar edlar. podsho bularning muhtojligini ko`rib turganini ochar edi. bularning yerlari suvga qongandan keyin boshqalarning yerlariga suv og’dirar edi. suvni og’dirgani uchun podsho ulardan oddiy soliqdan tashqari, alohida xaq olar edi. miloddan oldingi vii-iv asrlarga oid mis konlari haqida ma’lumotlarga ega emasmiz. massagetlarning misdan foydalanilganliklari haqida gerodotda ham strabonda ham ma’lumotlar bor. arxeologik qazilmalar shuni tasdiqlaydiki, qoraqalpog’istonda bukantov tog’larinng janubiy qismida, koragatov tizma tog’lari bo`ylab va farg’onaning navkat rayonida qadimgi mis eritilgan konlar borligi aniqlangan. shunday bir davrda 1960 yil ingliz arxeologi d.mellart anatoliya yassi tog’idagi (turkiya) chatal-guyuk qishlog’ida bir necha bigizcha, naycha va munchoqlardan iborat buyumlarni …

Хотите читать дальше?

Скачайте полный файл бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "o`zbek xalq ertaklariga tarixiy yondashuv"

1403149411_43516.doc urug`chilik jamoasining yemirilishi sinflar va davlatlarning paydo bo`lishi www.arxiv.uz urug`chilik jamoasining yemirilishi sinflar va davlatlarning paydo bo`lishi reja : 1.ibtidoiy jamoa tuzumining yemirilishi. markaziy osiyo hududida ilk davlat uyushmalarining paydo bo`lishi. (katta xorazm, qadimgi baqtriya). 2.”avesto”-vatanimiz tarixini o`rganuvchi muhim manba. adabiyotlar: 1.i.a.karimov tarixiy xotirasiz kelajak yo`q. t. 1998. 2.ya.g`.g`ulomov. xorazmning sug`orilish tarixi. t. 1959. 3.m.i.isomiddinov. sopolga bitilgan tarix. t., 1993. 4.h.hamidov. “shohnoma”ning shuhrati. t., 1991. 5.u.jo`rayev,n.saidjonov. dunyo dinlari tarixi. t. 1996. 6.a.sa’dullayev. qadimgi o`zbek ilk yozma manbalarda. t., 1996. 7.vatan tuyg`usi. t.. 1996. 8.abu rayhon beruniy. qadimgi ajdo...

Формат DOC, 61,5 КБ. Чтобы скачать "o`zbek xalq ertaklariga tarixiy yondashuv", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: o`zbek xalq ertaklariga tarixiy… DOC Бесплатная загрузка Telegram