markaziy osiyoda temur va temuriylar davrida fan va texnika taraqqiyoti

PPTX 5 стр. 115,3 КБ Бесплатная загрузка

5 стр.

FaylHub.uz

Скачать через Telegram

Размер 115,3 КБ

Тип файла PPTX

Страницы 5

Обновлено Июн 2026

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1 / 5

1545016831_68593.pptx markaziy osiyoda temur va temuriylar davrida fan va texnika taraqqiyoti r e j a : 1. amir temur - ilm-fan homiysi. 2. ulugâbðµk â oârta asr madaniyatining atoqli vakili. 3. alisher navoiyning ilmiy qarashlari. 4. bobur va boburiylar davridagi falsafiy qarashlar. a d a b i yo t l a r karimov i.yuksak maânaviyat- yengilmas kuch. t. 2008. karimov i. tarixiy xotirasiz kelajak yoâq. t. 1999. temur va ulugâbek davri tarixi.t. qomuslar bosh tahririyati. 1996. amir temur va uning jaxon tarixidagi oârni mavzusidagi xalqaro konferentsiya tezislari.t. 1996. boâriev o. temuriylar davri yozma manbalarida markaziy osiyo. t. 1997. mamadazimov mamadmuso. ulugâbek va uning rasadxonasi.t. 1994. sharafiddin ali yazdiy. zafarnoma. t. 1994. tayanch soâzlar amir temur, ulugâbek, temuriylar, rasadxona, ilmi hayâat, ilmi aruz, qofiya, sanad, qaznoq, bogâimaydon, chinnixona, naqshi jahon. 1-savolga javob insoniyat tarixida shunday davrlar borki, unda buyuk ishlarga tayyor millatlar, oâzining yoâlboshchilari yetakchiligi-da, tarixning muayyan qisqa bosqichlarida ming yillarda …

2 / 5

arda ajoyib yutuqlarga erishgan siyosiy sulolalarni jað½on tarixidan topish qiyin. bu sulola vakillari orasida sheâr yozma-gan, adabiy mashqlar qilmagan, fanmadaniyatga qiziqmagan biror temuriyzoda boâlmasa kerak. amir temur ibn taragâay bað½odir (1336-1405) kesh (shað½risabz) shað½ri yaqinidagi xoâja ilgâor qishlogâida dun-yoga keldi. uning eng asosiy garixiy xizmatlari shundan ibo-ratki, u moâgâullarning bosqinchilik va vayronkorliklarita qar-shi kurashib, oârta osiyoni ulardan xalos etdi. mayda feodal va mulkdorlarning oâzaro nizolariga barð½am berib, kuchli mar-kazlashgan davlat barpo qildi. mamlakatda tartib-intizom va qonun ustuvorligini taâminladi. uning davrida â«kuch â ado-latdaâ» tamoyili amalga oshdi, iqtisod va madaniyat yuksaldi, oâzga mamlakatlar bilan mustað½kam aloqalar oârnatildi. amir temur moð½ir ð½arbiy sarkarda sifatida nom qozon-di. u oâz ð½ayotini movarounnað½r xalqining farovonligi, yurt obodonchiliti uchun sarfladi, uning davrida ð½ashamatli binolar, qurilish inshootlari, goâzal bogâlar bunyod qilindi, maktab va madrasalar, masjidlar qurildi, mamlakatimiz sharqning goâzal ð½ududiga aylandi. temurning yana bir ulkan xizmati shuki, u madaniyat va ilm-fan ð½omiysi sifatida mashð½ur boâldi, oâz saroyiga …

3 / 5

arni amalga oshirishda nazariy asos boâlib xizmat qildi. temur oâz faoli-yatida unga tayanib ish koârdi. temur davri ðindiston rusiya arab mamlak xitoy temuriylar davrida tasavvuf taâlimoti keng quloch yoydi. soð½ibqiron tasavvuf qoida-laridan mamlakatdagi salbiy illat-larni yoâqo-tishda, turli janjal va nizolarni bartaraf qilish-da, ð½aqiqat va adolat oârnatishda, insonpar-varlik gâoyalarini tarqatishda foydalangan. temur tasavvufdagi poklanish, toâgâri va sofdil boâlish, zino va faxsh ishlar bilan shugâul-lanmaslik, xarom-xarish ishlardan qochish, ð½alol með½nat qilish, biror kasbni egallash, muxtojlarga me-xr-shafqat koârsatish kabi gâoyalarni xalqqa singdirish uchun kurash olib bordi. naqshbandlik tari-qatining yirik shayx-lari temurning pirlari boâlib, soxibqiron ular bilan tez-tez muloqot qilib turgan. tsmurning pirlari saiyd amir kulol, shayx abu bakr tayobodiy mir sayyid baraka temuriylardan shoxrux, ulugâbek, xusayn boyqaro, bobur mirzolar davlatni boshqarishda, din va tasavvuf qoidalariga amal qilishda, ilm-fan va madaniyatni rivojlantirida uning anâanalarini izchil ravishda davom ettirdilar. bu davrda meâmorchilik sanâagi yuksak darajaga koâtarildi. amir temur koâksaroy masjidi, shoð½izinda, bibixonim madrasasini qurdirdi. keshda …

4 / 5

olga surildi. 2-savolga javob jaxon ilm-fani taraqqiyotiga katta ulush qoâshgan buyuk falakiyotchi olim va davlat arbobi muxammad taragâay ulugâbek (1394-1449) matematika va fala-kiyot soð½asida barkamol ijod qilgan. uning otasi, amir temurning oâgâli shoxrux mirzo edi. ulugâ-bek yoshligidan ilm bilan qiziqdi. unga taniqli olimlar qozizoda rumiy va gâiyosiddin jamshid ustozlik qildilar. u garchi davlat arbobi bulsa xam, madaniyat va ilm-fan ravnakiga kup kuchini sarfladi, matema-tika, astronomiya, geometriya, tarix, kimyo va boshqa soxalarda ilmiy tadkikotlar olib bordi. olimning dun-yoqarashida aflotun, arastu, ptolemey, muxam-mad xorazmiy, al fargoniy, forobiy, ibn sino, beruniy va boshqalarning asarlari muxim oârin egalladi. manbalarda keltirilgan maâlumotlarga qaraganda, ulugâbek buyuk mutafakkirlardan ahmad fargâoniy, forobiy, muso xorazmiy, beruniy va ibn sino asarlarini batafsil oârganadi. ularning asarlari orqali qadimgi yunon olimlari: aflotun (platon), arastu (aristotel), gipparx (gippokrat), ptolomeylarning klassik asarâlari bilan xam tanishadi. ulugâbek movarounnaxr shaxarlarini, xususan samarqand va buxoroni ilmu maârifat dargoxiga aylantirishga intiladi. uning farmoni bilan 1417 yilda buxoroda, 1417â1420 …

5 / 5

an. hr bir xujra uch xona: qaznoq (omborxona), yotoqxona va darsxonadan iborat boâlgan. tarixiy maâlumotlarga qaraganda, madrasada yuzdan ortiq, talaba istiqomat qilgan va taâlim olgan. madrasada zamonasining iqtidorli olimlaridai mavlono shamsuddin muhammad xavofiy yetakchi mudarris boâlgan. mashur olimlardan qozizoda rumiy, gâiyosuddin jamshid koshoniy hamda mirzo ulugâbekning oâzi va uning sho-girdi alouddin ali qushchilar turli fanlardan dars berganlar. xvi asrning mashxur adibi zaynuddin vosifiy-ning yozishicha, 1420 yilda madrasa ochilgan kuni birinchi darsni shamsuddin muhammad xavofiy oâqigan. darsda olimlardan toâqson nafari qatnash-gan, lekin darsning maânisiga ulugâbek mirzo bilan qozizoda rumiydan boshqa xech kim tushunmagan. ayrim maâlumotlarga qaraganda, madrasada ilmi xayâat (astronomiya) darsning qozizoda rumiy oâtgan. xatto fors-tojik mumtoz adabiyotining vakillaridan biri abdurax-mon jomiy yoshlik chogâida samarqandga kelib, qozizoda rumiydan bir necha marta astronomiya fanidai saboq, olganligi maâlum. madrasada kamida 15 â 16 yil taxsil koârib, uning dasturi boâyicha asosiy fanlarni toâla oâzlashtirgan va imtixonli saboqlarda oâz bilimini namoyish qila olgan tolibi ilmlarga …

Хотите читать дальше?

Скачайте все 5 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "markaziy osiyoda temur va temuriylar davrida fan va texnika taraqqiyoti"

1545016831_68593.pptx markaziy osiyoda temur va temuriylar davrida fan va texnika taraqqiyoti r e j a : 1. amir temur - ilm-fan homiysi. 2. ulugâbðµk â oârta asr madaniyatining atoqli vakili. 3. alisher navoiyning ilmiy qarashlari. 4. bobur va boburiylar davridagi falsafiy qarashlar. a d a b i yo t l a r karimov i.yuksak maânaviyat- yengilmas kuch. t. 2008. karimov i. tarixiy xotirasiz kelajak yoâq. t. 1999. temur va ulugâbek davri tarixi.t. qomuslar bosh tahririyati. 1996. amir temur va uning jaxon tarixidagi oârni mavzusidagi xalqaro konferentsiya tezislari.t. 1996. boâriev o. temuriylar davri yozma manbalarida markaziy osiyo. t. 1997. mamadazimov mamadmuso. ulugâbek va uning rasadxonasi.t. 1994. sharafiddin ali yazdiy. zafarnoma. t. 1994. tayanch soâzlar amir temur, ...

Этот файл содержит 5 стр. в формате PPTX (115,3 КБ). Чтобы скачать "markaziy osiyoda temur va temuriylar davrida fan va texnika taraqqiyoti", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: markaziy osiyoda temur va temur… PPTX 5 стр. Бесплатная загрузка Telegram