buxoro vohasi arxeologik manzilgohlari va uning fandagi ahamiyati

PPT 5 стр. 629,5 КБ Бесплатная загрузка

5 стр.

FaylHub.uz

Скачать через Telegram

Размер 629,5 КБ

Тип файла PPT

Страницы 5

Обновлено Июн 2026

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1 / 5

1480235667_64745.ppt mavzu: buxoro vohasi arxeologik manzilgohlari va uning fandagi ahamiyati buxoro oâzbekiston shaharlaridan biri, buxoro viloyatining maê¼muriy, iqtisodiy va madaniy markazi. buyuk ipð°k yoâlida yirik tijorat markazlaridan boâlgan. oê»zbekistonning janubiy-gê»arbida, zarafshon daryosi quyi oqimida joylashgan. toshkentdan 616â km. buxoro 2 ta shahar tumani (fayzulla xoê»jayev va toê»qimachilik)ga boê»lingan. aholisi 264 ming kishi (2001). tarixi buxoro shahri sharqning mashhur qadimiy shaharlaridan biri. arxeologik maê¼lumotlarga koê»ra, buxoroga miloddan avvalgi 1-ming yillik oê»rtalarida asos solingan. zarafshon daryosining quyi oqimida joylashgan buxoro shahri va uning atrofidagi yerlar qadimda nihoyatda xushmanzaraâ â hayvonot va oê»simlik dunyosi betakror, koê»l va oqar suvlarga boy boê»lib, tarixchi narshaxiyning âbuxoro tarixiâ asaridagi maê¼lumotlar buni tasdiqlaydi. buxoro nomi ilk oê»rta asr xitoy manbalarida turlicha (an, ansi, ango, buxo, buku, buxe, buxaer, buxuaer, buxala, buxuala, fuxo, puxuala va boshqalar) atalgan. bu atamalardan avvalgi uchtasi buxoro shahrining xitoycha nomlari boê»lib, qolgani âbuxoroâ soê»zining xitoy tilidagi talaffuzidir. oê»rta asr arab manbalarida esa buxoro …

2 / 5

ga boshqaruvi ostida, milloddan avvalgi 329-yilda iskandar zulqarnayn tomonidan bosib olingan. milodiy 5-asrlarda eftaliylar davlatiga qarashli boê»lgan. buxoro 6-8 asrlar boshida buxorxudoiylar hokimligi poytaxti edi. 709 yilda uni arab xalifaligi fath etgan, 9-10 asrlarda esa usmoniylar poytaxti boê»lgan. 999 yilda buxoroni qoraxoniylar, 1220 yilda. moê»gê»ullar bosib olgan. 1370 yildan buxoro amir temur va temuriylar davlati, 16-asr boshidan shayboniylar (1533 yilda bu davlat poytaxti samarqanddan buxoroga koê»chirilishi tufayli buxoro xonligi deb atala boshlagan) va 1533 yildan 1920 yilgacha buxoro xonligi (amirligi) markazi boê»lgan, soê»ng buxoro bosqini natijasida shoê»rolar tomonidan bosib olingan. 1920 yil 8 sentyabrdan buxoro shahri buxoro xalq sovet respublikasi (bxsr) ning poytaxti boê»lgan. buxoro shahri 1925 yildan oê»zssr va 1991 yil 1 sentyabrdan mustaqil oê»zbekiston respublikasi tarkibida. arxeologik tadqiqotlar buxoro shahrini arxeologik jihatdan faol oê»rganish ishlari 70-80-yillarga toê»gê»ri keladi. oê»zbekiston fa arxeologiya institutitining maxsus arxeologik jamoasi (a. r. muhammadjonov, i. ahrorov, j. mirzaahmedov, sh. odilov) va oê»zbekiston madaniyat vazirligining …

3 / 5

bilalar manzilgohlaridan birining qoldiqlarini topib oê»rgandilar shu bois bu madaniyat fanda zamonbobo madaniyati deb ataldi. miloddan avvalgi 1-ming yillikda buxoro vohasida astasekin sunê¼iy sugê»orish tarmoqlari va mustahkamlangan qishloqlar vujudga kela boshlaydi. zarafshon daryosining kad. tarmogê»iâ â shoxrud boê»ylaridagi dastlabki qishloqlarning, jumladan hoz. buxoro shahri oê»rnida boê»lgan qishloqning barpo boê»lishi aynan ana shu davrga toê»gê»ri keladi. 70-yillarda buxoroning eski shahar qismida olib borilgan arxeologik qazishmalar natijasida buxoroni arxeologik jihatdan oê»rganish tarixida birinchi marta materik qatlamga qadar yetib borishga va madaniy qatlamlanish chuqurligi 20 m dan ortiq ekanligini aniqlashga muvaffaq boê»lindi. mir arab madrasasi yaqinidagi arxeologik qazishma chogê»ida materik qatlam ustida toê»q jigarrang torf qatlami (40-70 sm) borligi, uning ichida esa yovvoyi va xonaki hayvonlar suyaklari qoldiqlari hamda sopol idish va buyumlar parchalari koê»p ekanligi maê¼lum boê»ldi. torf qatlami madrasa tomon tobora qalinlashib borib, bino ostiga kelganda qalinligi 7,5 m ga yetgan. bu esa qadimda buxoro hududidan zarafshon daryosi tarmoqlaridan biriâ â …

4 / 5

qari, buxoro arkida olib borilgan arxeologik qazishmalar vaqtida yana koê»plab yangi va nodir ashyoviy dalillar topildiki, ular shaharning qadimgi tarixini oê»rganishda muhim ahamiyatga egadir. bu yerda 13-15,5 m, shuningdek 16,5-18,5 m chuqurlikdan 2 ta paxsa devor qoldigê»i topildi. ular buxoroning qadimiy mudofaa devori harobalari boê»lib, biri (miloldiy 4-5 asrlar) ning balandligi 2,5â3 m, ikkinchisi (miloddan avvalgi 4-3 asrlar) niki 2-2,5 m. shahar yoshi aniqlashga doir tadqiqotlar shuningdek, shaharning yoshini aniqlash maqsadida butun buxoro vohasi boê»ylab, chunonchi yirik arxeologik yodgorliklarâ â poykend, qoê»rgê»oni vardonze, romitan, varaxsha, xoja boê»ston, qoê»zimontepa, oqsochtepa va boshqa shahar harobalarida keng arxeologik qazishmalar olib borildi. konimex tumanida miloddan avvalgi 6â5-asrlarga doir yodgorliklar (chordara shahar harobasi, qumrabodâ â i, qumrabodâ â ii, arabonâ â i, arabonâ â ii nomli mustahkamlangan qishloqlar, miloddan avvalgi 6-asrga oid shodibek va qalqonota qoê»rgê»onlari) topib oê»rganildi (1975â77). ulardan yuqori darajada rivojlangan hunarmandchilik va meê¼morlikka doir koê»plab ashyoviy dalillar topildi. oê»sha davrga taalluqli qishloqlar …

5 / 5

baland mudofaa devori va keng xandaq bilan oê»rab olinib, uning etagida uchta mustahkamlangan manzilgoh joylashgan (bu xil manzilgohlar miloddan avvalgi 1-ming yillik boshidan oê»rta osiyoning dehqonchilik qilinadigan viloyatlariga xosdir). mazkur manzilgohlardan biri firobdiz, ikkinchisi navmichkat, uchinchisi buxoro deb atalgan. keyinchalik bu uch manzilgoh oê»zaro birlashib va toê»xtovsiz taraqqiy etib borib, kattagina shahargaâ â buxoro vohasining savdohunarmandchilik va maê¼muriy markaziga aylangan. buxoro shahrining buyuk ipak yoê»li chorrahasida joylashganligi ilk davrlardan boshlab hunarmandchilik tarmoqlari (kulolchilik, temirchilik, misgarlik, zardoê»zlik, zargarlik, shishasozlik, kandakorlik, badiiy kashtachilik va h.k.) va savdo-sotiq ishlarining rivojlanishiga turtki boê»ldi. sovet hukmronligi davrida rossiya istilosi davrida bir necha mayda qayta ishlash korxonalari vujudga keldi. 20-asr boshida buxoroda 12 ta mahalla, 360 dan ortiq guzar, 250 dan ziyod madrasa, 390 ta masjid, qariyb 150 ta karvonsaroy, 350 ta hovuz boê»lgan. buxoro madrasalarida 10 mingdan ortiq talaba oê»qigan. buxoroda 1920-yillardan boshlab sanoat korxonalarining soni va salmogi ortib bordi. viloyat hududida gaz va neft …

Хотите читать дальше?

Скачайте все 5 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "buxoro vohasi arxeologik manzilgohlari va uning fandagi ahamiyati"

1480235667_64745.ppt mavzu: buxoro vohasi arxeologik manzilgohlari va uning fandagi ahamiyati buxoro oâzbekiston shaharlaridan biri, buxoro viloyatining maê¼muriy, iqtisodiy va madaniy markazi. buyuk ipð°k yoâlida yirik tijorat markazlaridan boâlgan. oê»zbekistonning janubiy-gê»arbida, zarafshon daryosi quyi oqimida joylashgan. toshkentdan 616â km. buxoro 2 ta shahar tumani (fayzulla xoê»jayev va toê»qimachilik)ga boê»lingan. aholisi 264 ming kishi (2001). tarixi buxoro shahri sharqning mashhur qadimiy shaharlaridan biri. arxeologik maê¼lumotlarga koê»ra, buxoroga miloddan avvalgi 1-ming yillik oê»rtalarida asos solingan. zarafshon daryosining quyi oqimida joylashgan buxoro shahri va uning atrofidagi yerlar qadimda nihoyatda xushmanzaraâ â hayvonot va oê»simlik dunyosi betakror, ko...

Этот файл содержит 5 стр. в формате PPT (629,5 КБ). Чтобы скачать "buxoro vohasi arxeologik manzilgohlari va uning fandagi ahamiyati", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: buxoro vohasi arxeologik manzil… PPT 5 стр. Бесплатная загрузка Telegram