eron 1918-1945 yillarda

DOC 50.5 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1664177233.doc eron 1918-1945 yillarda eron 1918-1945 yillarda reja: 1. i jahon urushidan keyin eronning iqtisodiy va siyosiy ahvoli. 2. jahon iqtisodiy inqirozi yillarida eron 3. ii – jahon urushi yillarida eron. urushning eron uchun yakunlari. 4. aink va eron eron-g`arbiy osiyodagi davlat. eron shimoldan sobiq sssr, g`arbdan turkiya va iroq, sharqdan afg`oniston va pokiston bilan chegaradosh. shimolda kaspiy dengizga tutash, janubdan fors va ummon qo`ltiqlari bilan bog`langan. (shu qo`ltiqlardagi kegim, xurmuz, xark va boshqa orollar eronga qarashli). maydoni 1848 ming km2. poytaxti – texron shahri. ma`muriy jihatdan 14 oston (viloyat)ga 9 bosh gubernatorliklarga bulingan. eronda 30 dan ortiq xalq yashaydi. axolisining 75%ga yaqini eron tillari guruhiga kiruvchi xalqlar: forslar, ishonlar, mozandaronlar, kurdlar, lorlar, baxtiyoriylar, balujlar, tomillar, tatalar, xazorlar, jamshidlar, afg`onlar, tijiklar va boshqalar. rasmiy til -fors tili,. xukmron din – islom dini. musulmonlarning 90%i shialar, bir qismi suniylar. 1930 yillarga kelib rizo shox imperialistik mamlakatlar siyosatini qo`llab-quvvatlab, ular bilan yaqinlasha …

va fabrikalar qurib berdi. ii-jaxon urushi boshlanib germaniya sssrga xujum boshlagach eron xukumati betaraflik siyosatini tutib, uzini meytral deb e`lon qildi.rizoshohning bevosita yordami bilan eron o`rta sharqda gitlerchilarning asosiy asosiy bazasiga aylandi. minglab josuslar va xarbiy texnikalar eronda ssrga qarshi tayyorgarlik ko`rib, faoliyat ko`rsatdilar. gitlerchilar agar sssrga karshi urush aytilgan natija bermasa, eronda xarbiy tuntarish qilajagini bildirdi. 1941 yil iyul – avgustida sovet hukumati 3 marta eron hukumati sssrga qarshi xavf bu eronga ham xavfli ekanligini aytib ogohlantirdi. 1921 yilda sovet qo`shinlari eronga kiritilgan edi. 1941 yil 25 avgustida eron uni olib chiqishi sovet ittifoqiga bildirdi, lekin bir vaqtning o`zida ingliz armiyasini eronga kiritdi. ko`plab nemis agentlari yashirinib eronda o`z ishlarini davom ettirdilar. shunday qilib germaniya va uning xamtovoqlari eronda qolaverdi. mamlakatda o`z obro`sini yo`qotgan rizo shox 16 sentabrda (1941) mamlakatni tashlab ketadi va uning o`rniga shox etib uning o`g`li muhammad rizo e`lon qilindi: 1942 yil 29 yanvarda texronda sssr. …

avlat bosib olishga urinishi 1942 yil avgustidan 1943 yilgacha fevralgacha kavom-as-sulton besh vazir lavozimida ishlay boshladi. u aksh bilan eron-amerika savdo shartnomasi tuzib, amerika mollarini eronga olib kirishga keng yo`l ochib bergan edi. 1942 yilda aksh o`z qo`shinlarini eronning bendor-shoxpur va xurramshaxr partlariga keltirib, be portlarni va transeron temir yo`lining janubiy qismini nazorat qila boshladi. 1943 yilda eronga ikkinchi marta amerikalik iqtisodchi «maslaxatchi» eron moliya ma`muriyatining a`zosi mel`spo eronga keladi. buni esa kavom chakirtirgan edi. u bilan bilan birga amerikalik maslaxatchilar eron armiyasiga ko`maklashish uchun jandarmler, polisiyachilar, sog`liqni saqlash va iqtisodchi maslaxatchilar taklif qilingan edi. melsponing talabi bilan eron majlisi 1943 yil 4 mayda uni favqulotda vakil etib sayladi. ichki va tashqi savdoni boshqarish maxsulot tayyorlash, uni saklash, davlat, fabrika va zavodlari ish xaqi hamma-hammasi melspoga ishonib qo`yildi. natijada 1943-1945 yil narx- navo 3,2 barobar ko`tarildi. bundan tashkari melspo amerika kompaniyalarini neft bilan ta`minlashga urindi. xatto mamlakatning siyosiy ishiga aralasha …

ning milliy madaniyati 0 , ozaarbayjon tilini tiklashga imkon berishini so`radilar. partiya a`zolari soni juda tez o`sa bordi va 1945 yil oxirida ular soni 70taga yetdi. maxalliy yirik feodallar, ommaviy terrorchilik, qurollangan bandalar demokratik xarakatni bug`ib tashlashga urindi, ammo bu muvaffaqiyatsiz tugadi. ozarbayjonning tabrez, ardebeli, xoyi, marage va boshqa punktlaridagi eron qo`shinlari qurollarini topshirib, demokratik partiyaga tan berishdi. ozarbayjon tilini o`qitish to`g`risida rasman qaror qabul qilindi. davlat yerlari dehqonlarga bepul taqsimlab berildi (257 ming gektar yer 209 ming kishiga berildi). 1946 yil aprelda xosilni bo`lib berish to`g`risida qonun qabul qilindi. demokratlar yangi gilam tuqish fabrikasi, har-xil ustaxonalar, artellar ochdilar. tabrozda ozarbayjon davlat universiteti ochildi. madaniyatni, sog`liqni saqlash, sosial ta`minot, shaharlarni qayta ta`mirlash borasida ko`pgina ishlar amalga oshirildi. 1945 yil oxirida shimoliy qurdistonda progressiv kayfiyatdagi kurd savdogarlari, intellegensiya, dindorlari qurdiston demokratik partiyasini tuzdilar. demokratik – harakat eronning boshqa joylariga movandaron, xurosan, isfaxon, karmana, fors va xuzestanga yoyildi. ko`p minglab dehqonlar o`z …

ri umum ish tanlash qilib kuchaga chiqdilar. xuzistonda xarbiy xolat e`lon qilinib, ish tashlash xarbiy qurol kuchi bilan bostirildi. 1946 yil kuziga kelib xarakat ochiqchasiga davom etdi. foydalanilgan adabiyotlar: 1. vsemirnaya istoriya v 10 tom. m., 1961-1965gg 8-10 2. xrestomatiya po noveyshey istorii v 3-x t. m., 1960 t.1-2 1961g 3-t 3. aktualno`e problemo` noveyshey istorii m., 1991 4. dementyev i.p., patrushev a.i. istoricheskaya nauka v xx veke. istoriografiya istorii novogo i noveyshego vremeni stran yevropo` i amerik izd-vo. «prostor» m., 2002 g 5. yaz`kov ye.f. istoriya noveyshego vremeni stran yevropo` i ameriki 1945-2000 izd-vo «prostor» m., 2002 g 6. ponomaryov m.v., smirnova s.yu. novaya i noveyshaya istoriya stran yevropo` i ameriki v 3-x chastyax 2 chast 2-3 m., izd-vo «vlados» m., 2000 g 7. rodriges a.m. noveyshaya istoriya zarubejno`x stran xx vek. izd-vo «vlados» m., 2001 g 8. rodriges a.m., ponomarev m.v. noveyshaya istoriya stran yevropo` i ameriki xx …

Want to read more?

Download the full file for free via Telegram.

Download full file

About "eron 1918-1945 yillarda"

1664177233.doc eron 1918-1945 yillarda eron 1918-1945 yillarda reja: 1. i jahon urushidan keyin eronning iqtisodiy va siyosiy ahvoli. 2. jahon iqtisodiy inqirozi yillarida eron 3. ii – jahon urushi yillarida eron. urushning eron uchun yakunlari. 4. aink va eron eron-g`arbiy osiyodagi davlat. eron shimoldan sobiq sssr, g`arbdan turkiya va iroq, sharqdan afg`oniston va pokiston bilan chegaradosh. shimolda kaspiy dengizga tutash, janubdan fors va ummon qo`ltiqlari bilan bog`langan. (shu qo`ltiqlardagi kegim, xurmuz, xark va boshqa orollar eronga qarashli). maydoni 1848 ming km2. poytaxti – texron shahri. ma`muriy jihatdan 14 oston (viloyat)ga 9 bosh gubernatorliklarga bulingan. eronda 30 dan ortiq xalq yashaydi. axolisining 75%ga yaqini eron tillari guruhiga kiruvchi xalqlar: forslar, ishonla...

DOC format, 50.5 KB. To download "eron 1918-1945 yillarda", click the Telegram button on the left.

Tags: eron 1918-1945 yillarda DOC Free download Telegram