1918-1939 yillarda turkiya. eron. afg\\'oniston

PPT 1.0 MB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1
1477292106_63789.ppt afghanistan daily life 1918-1939 yillarda turkiya. eron. afg'oniston 1918-1939 yillarda turkiya. eron. afg'oniston reja 1. ikkilnchi jahon urushi va turkiya 2. turkiya rcspublikasi ichki siyosati 3. eronning ichki va tashqi siyosati 4. afg'oniston ichki va tashqi siyosati turkiya birinchi jahon urushidan mag'lub davlat sifatida chiqdi va katta zarar ko'rdi. 4 yil mobay-nida 500 ming kishi o'ldi, 800 mingdan ortiq kishi rliylb-majruh bo'lib qoldi. antanta armiyasi 1918-yil noyabr oyidayoq malakat poytaxti istambul shahrini ishg'ol etgan edi. 1919-yilning oxirida buyuk millat majlisiga (tbmm) saylov o'tkazildi va unda kamolchilar g'alaba qozonishdi. tbmm mamlakat hududida chet el nazoratiga yo'l qo'ymaslik to'g'risida qaror qildi. bunga javoban, ingliz harbiy ma'muriyati tbmm ni tarqatib yubordi. tbmm o'z majlisini mustafo kamol (otaturk) qo'shini egallab turgan anqara shahrida o'tkaza boshladi. tbmm 1920-yilning 23-aprelida kamol otaturkni davlat boshlig'i etib sayladi. shu tariqa lkki hokimlyatchilik istambul shahrida sulton hokimiyati, anqarada esa kamolchilar hokimiyati vujudga keldi. mustafo kamol otaturk (1881-1938 y) …
2
qattia qarshiligiga duch keldi. va, nihoyat, 1920 yilning 26-avgustida turkiya armiyasi hujumga o'tdi. milliy-ozodlik urushi 1922-yil oktabr oyida g'alaba bilan tugadi. 1-hpyubi'ida sultonlik hokimiyati tugatildi. 1923-yilning oktabrida turkiya г i-uhlika deb e'lon qilindi. kamol otaturk birinchi prezident etib i lindi. shu tariqa milliy-ozodlik inqilobi suveren turkiya davlatining tashkil etilishi bilan yakunlandi. 1u,'i yilning- 24 iyulida antanta davlatlari lozanna konferensiyasida mm itaqil turkiya respublikasini tan oldilar. 1924-yilda xalifalik tugatildi. turkiya hukumati mamlakatdagi chet el mulklarini sotib olish yo'li liiliin ularni davlat mulkiga aylantirish hamda iqtisodiyotga davlat filiihla ini joylashtirish siyosatini yurita boshladi. milliy bank tashkil etildi. jttuodiyotga davlat mablag'ining joylashtirilishi chet el kapitali harakatini cheklab qo'ydi. antanta davlatlari uzoq vaqt turkiya respublikasini itoatda liilishga urindilar. fransiya va buyuk britaniyaning yangi hukumatga sultonlik davridagi qarzlarini yuklashga muvaffaq boiganligi ham shu bilan i/ohlanadi. 1928-yilda turkiya ularga 86,5 mln. lira qarz to'laydigan bo'ldi. bu davrdan boshlab turkiya tashqi siyosatida buyuk davlatlar bilan aqinlashish an'anasi …
3
siyosatiga ta'sir ko'rsatmay qolmadi. chunonchi, 1944-yil avgustda turkiya germaniya bilan diplomatik uumosabatlarini uzdi. ayni paytda u aqsh, buyuk britaniya va liansiya bilan yaqinlasha boshladi. bu yaqinlashuv 1945-yilning fevralida (germaniyaga qarshi urush e'lon qilishga olib keldi. biroq turkiya urush harakatlarida qatnashmadi. eron bu davrda eron amalda buyuk britaniya va podsho rossiyasining yarim mustamlakasi edi. sovet davlati 1917-yilning 3-dekabrida podsho hukumatining eronga majburan qabul qildirgan shartnomalaridan voz kechdi. rus qo'shinlari evakuatsiya qilindi. buyuk britaniya esa 1918-yilning boshlarida eronni butunlay ishg'ol etishga kirishdi. inglizlarni birinchi navbatda eron nefti va o'rta osiyo paxtasi qiziqtirardi. bundan ko'zlangan maqsad eronni yarim qaram holatda saqlashni davom ettirish va milliy-ozodlik harakatlari-ning hindistonga tarqalishiga yo'l qo'ymaslik edi. buyuk britaniya 1919-yilning 9-avgustida eron hukumatini tengsiz shartnoma imzolashga majbur etdi. vosiq ud-davla bunga qarshilik qilolmadi. unga ko'ra, armiya, moliya, tashqi savdo, yoi qurilishi nazorati ingliz maslahatchilari qoiiga o'tdi. biroq eron xalqi yarim mustamlaka holatiga ko'nikmagan, albatta. 1919-yildan mamlakatda milliy-ozodlik kurashi boshlandi. …
4
aqlab qolindi. ayni paytda, yangi hukumat 1921-yilning 26-fevralida sovet rossiyasi bilan ham shartnoma imzoladi. eron xalqining 1919— 1922-yillardagi milliy-ozodlik harakati izsiz ketgani yo'q. buning natijasida buyuk britaniya erondan o'z armiyasini olib ketishga majbur boidi. eron armiyasi va moliya tizimida ingliz maslahatchilarining ishlashi taqiqlandi. biroq inglizlar o'z ta'sirini saqlab qolaverdi. lekin 1922-yildan boshlab eron aqsh bilan yaqinlasha boshladi. 5 ta viloyatda neft qazish ishlarini ijaraga berdi. lekin ko'p o'tmay bekor qilindi. chunki ingliz-eron neft kompaniyasida ularning ta'siri kuchli edi. 1920—1922-yuiarda mamlakatda markaziy hokimiyatni kuchaytirish borasida jiddiy o'zgarishlar amalga oshirildi. chunonchi, separatchi kuchlar qarshiligi bostirildi. turli ko'rinishdagi qurolli kuchlar yagona armiyaga birlashtirildi. bu o'zgarishlar rizoxon nomi bilan bogiiq edi. 1923-yil oktabrida u bosh vazir lavozimini egalladi. 1925-yilning 31-oktabrida eron parlamenti (majlis) hojarlar sulolasi ag'darilganligini va hokimiyat rizoxonga topshirilganligini e'lon qildi. 12-dekabr kuni esa rizoxon eron shohi deb e'lon qilindi. 1929—1933-yilgi jahon iqtisodiy inqirozi davrida ishlab chiqarish 30— 40 foizga tushdi, gilam narxi …
5
r oxirida eron va sovet davlati o'rtasidagi savdo munosabatlari to'xtab qoldi. ayni paytda germaniya bilan yaqinlashuv kengaya bordi. eron tashqi savdosining 40—45 foizi germaniyaga to'g'ri keldi. eron strategik jihatdan germaniya uchun nihoyatda zarur edi. afg'oniston birinchi jahon urushi oxirida afg'oniston mustaqil davlat hisoblansa-da, amalda buyuk britaniyaga qaram davlat edi. mamlakat liukmdori amir habibullaxon inglizlar tayanchi edi. mamlakatda mavjud ijtimoiy-iqtisodiy va siyosiy tartiblarga qarshi kuchlar ham vujudga keldi. bu kuch «yosh afg'onlar harakati» deb atalgan. ularning maqsadi davlat mustaqilligiga erishish va erkin tadbirkorlik munosabatlarini qaror toptirish uyushtirildi. uning natijasida amir habibullaxon oidirildi. taxtni habibullaxonning o'gii omo-nullaxon egaladi. u yosh afg'onlar harakali bilan mahkam bog'angan edi. 1919-yilning 28-fevralida omonullaxon afg'onistonni mustaqil davlat deb e'lon qildi. sovet rossiyasi o'z janubiy chegaralarida buyuk britaniyaning mustahkamlanib olishini va uning afg'oniston bilan birga turkistondagi milliy-ozodlik kurashi tayanchi bo'lib qolishini istamas edi. shuning uchun ham afg'onistonning davlat mustaqilligini birinchi boiib sovet rossiyasi tan oldi. ayni paytda, afg'onistonga …

Want to read more?

Download the full file for free via Telegram.

Download full file

About "1918-1939 yillarda turkiya. eron. afg\\'oniston"

1477292106_63789.ppt afghanistan daily life 1918-1939 yillarda turkiya. eron. afg'oniston 1918-1939 yillarda turkiya. eron. afg'oniston reja 1. ikkilnchi jahon urushi va turkiya 2. turkiya rcspublikasi ichki siyosati 3. eronning ichki va tashqi siyosati 4. afg'oniston ichki va tashqi siyosati turkiya birinchi jahon urushidan mag'lub davlat sifatida chiqdi va katta zarar ko'rdi. 4 yil mobay-nida 500 ming kishi o'ldi, 800 mingdan ortiq kishi rliylb-majruh bo'lib qoldi. antanta armiyasi 1918-yil noyabr oyidayoq malakat poytaxti istambul shahrini ishg'ol etgan edi. 1919-yilning oxirida buyuk millat majlisiga (tbmm) saylov o'tkazildi va unda kamolchilar g'alaba qozonishdi. tbmm mamlakat hududida chet el nazoratiga yo'l qo'ymaslik to'g'risida qaror qildi. bunga javoban, ingliz harbiy ma'muriyati...

PPT format, 1.0 MB. To download "1918-1939 yillarda turkiya. eron. afg\\'oniston", click the Telegram button on the left.

Tags: 1918-1939 yillarda turkiya. ero… PPT Free download Telegram