temuriylar davri me’morchiligi

DOCX 484,1 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1707074664.docx [bookmark: _goback]temuriylar davri meâmorchiligi reja: kirish asosiy qism. 1. temuriylar sulolasi davrida madaniyat va sanâat 2. shahrisabzning meâmoriy obidalari. 3. samarqand meâmoriy obidalari. 3. samarqandning meâmoriy obidalari xulosa foydalanilgan adabiyotlar kirish bashariyat tarixiga katta taâsir oâtkaza olgan dunyo buyuklarining bðµnazir silsilasiga, shubxasizki, tirikligidayoq soxhibqiron dðµya ulugâlangan, amir tðµmur ibn taragâay (1336-1405 yillar) dðµk jahongirni dunyo tanoladi. amir tðµmur, ona vatanini chðµt el bosqinchilardan ozod qilishdðµk muqaddas ishga ulkan hissa qoâshgan, markaziy osip xalqlarining iqqisodiy, siyosiy va maânaviy taraqqiyotini yuksak pogâonaga koâtargan umumjahon tarixining buyuk siymosi, yðµtuk davlat arbobi, yðµngilmas lashkarboshi, ilmu fan va madaniyatning sahovatpðµsha qomiysi sanaladi. oâzbðµkistan rðµspublikasi davlat mustaqilligining eâlon qilinishi sharofatidan chinakam erkinlikka erishish tufayli amir tðµmur tarixan unutilish changallaridan oâz xalqi qalbiga, ona vatani bagâriga qaytdi. oâzbðµkistan rðµspublikasi prðµzidðµnti` islom karimov tashkðµnti` azimda sohibqiron amir tðµmurga ulugâvor haykalining ochilishi tantanali marosimida (1993 yilning 31 avgust) buyuk ajdodimiz haqidagi haqiqatni faxr-iftixor tuygâusi ila shunday ifodalagan edi: …

ni birlashtirdi, mamlakatni tinchosoyishta ayladi, uning madaniy uygâonishi na ravnaqida yangi bir davrni oyoqqa qalqtirdi. sohibqironning harbiy dahosi afkor dunyoni larzaga soldi. buyuk ipak yoâlining ulkan kðµngliklarida buyuk saltanatni barpo etdi. uning zamonida madaniyat, ilmu fan, mðµâmorchilik, tasviriy sanâat, musiqa, shðµâriyat bðµqiyos rivoj topdi. tðµmur davri tarixini har tomonlama tadqiq etgan akadðµmik a. yu. yakubovskiy â«ulkan qurilish ishlariâ»ning ahamiyatini taâkidlab oâtar ekan, ularning nafaqat mðµâmoriy ijodiy yuksalishiga olib kðµlganini, qolavðµrsa â«mashhur tðµmuriy mðµâmorchilikâ» ning shon-shavkatini va taâsirini yiroq-yiroqlarga yetkazgan markaziy osiyo mðµâmorchiligidagi sifat jihatdan yangi yoânalishning poydðµvori boâlib xizmat qilganligini talqin etadi. usha zamonlardagi voqðµalarning ishtirokchisi - muarrix ibn arabshox davr koâtarinkiligi junbushining mðµâmorchilikda koâlami aks etishini samarqanddagi amir tðµmur jomðµâ masjidining baland minoralaridan yangragan daâvatkorona: â«obidalarimiz (avlodlarga) bizning kimligimizdan dalolat bðµradiâ» xitobi bilan bogâlab taâriflaydi. 1.temuriylar sulolasi davrida madaniyat va sanâat temuriylar sulolasi davrida oârta sharqning oârta asr madaniyati va sanâati gullagan davrni boshidan kechirgan. bu davrda ayniqsa meâmorchilik …

lar bir maqsadda ish olib boradilar, lekin ular bu maqsadni turli yoâllar bilan hal qiladilar. binokor-muhandis imorat qurganda uning faqat foydali amaliy vazifalarini hal qiladi, koâproq binoning vazifasi, materiallarning xususiyati, chidamliligi kabilarni nazarda tutib ish olib boradi. tejamkorlikka, binoning yashash uchun qulay boâlishiga harakat qiladi. meâmorlar esa bu vazifalarni badiiy vositalar bilan yechadilar. ular binoning vazifasi, qulayligi, foydasi, tejamkorligidan tashqari uning goâzal boâlishi, odamlarda maâlum his-tuygâularni, kayfiyatni uygâotishi haqida fikr yuritadilar. meâmorlik haqida gap ketganda, meâmor uning sanâatning bir turi ekanligi, uning oâziga xos xususiyatlari, binolarning turlari odamzod paydo boâlgan davrdan boshlab mavjudligi haqida fikr yuritiladi. oâzbðµkiston mðµâmorchiligining tarixiy ildizlari uzoq asrlar qaâridan suv ichadi. u markaziy osiyoning kokillarini ikki daryo yuvgan movarounnaxrda, kindigi zarafshon daryosining vodiysi boâlmish qadimiy sugâd â sugâdiyona zaminidagi qadim davriy tarakkiyotlar (tsivilizatsiyalar) zaminida yaratilgan va ravnaq topgandi. turli davrlarda bu zaminda koâplab shaharlar bunyod etilgan. eng qadimiylari - samarqand, shaxrisabz va buxoro - z ulugâvor …

k, ilk fðµodalizm (amlokdorlik) davri mðµâmorchiligining qiyofasini alohida kishloq qurgonlari kam, yagona tarkibida turli-tuman mðµâmoriy inshootlar bulgan mustaxtsam kalâapar kam bðµlgilab bðµradi. afrosiirb, varaxsha va panjikðµnt kadimiy shajarchalari jududidagi arxðµologik topilmalar kadimiy sugd mðµâmorchiligining xususiyatlarini aniklash imkonini bðµrdi. arablarning markaziy osiyoni bosib olishi (vii-viii asrlarda) majalliy anâanalar zamirida yangi yullar, badiiy-uslubiy uziga xosliklar paydo bqlishiga imkoniyat tugdirishi kðµyinchalik yangicha uslub shakllanishiga asos yaratdi. bu tarixiy davrda samarqand, varaxsha va buxoro singari tarixiy-madaniy markazlar yaqqol ajralib turadi. islom madaniyatining taâsiri masjid, madrasa, maqbara, minora, xonako, namozgox kabi imoratlar qurilishida gurkirab koâzga tashlanadi. markaziy osiðµning ix-xii asrlardagi siyosiy tarixi qudratli hukmdor sulolalarining tðµz-tðµz almashib turishi bilan oâziga xoslik kasb etadi. somoniylar va koraxoniylar jukmronligi davrlarida buxoro va samarqand poytaxt va yirik shaharlar sifatida ravnaq topdilar, ilmu fan va madaniyat markaziga aylandilar. maorif oâchogâiga aylangan ilk diniy akadðµmiyalar - madrasalarning kurilishi ayniqsa diqqatga sazovordir. markaziy osiyo mðµâmorchiligi va sanâatidagi ilgarilama rivojlanish mugâillarning koâplab …

ida mamlakatda yangi iqtisodiy koâtarilish kuzatiladi, birin-kðµtin shajharlar jonlana boradi. tðµmur hukmronligi davrida samarqand ulkan saltanatning poytaxtiga aylandi, mðµâmorchilik va sanâat yuksak taraqqiyotga erishdi. xiv asr oxirida markaziy osiyodan tashqari butun yaqin va oârta sharqni, hindiston va oltin oârda sarhadlarini qamragan bðµpoyon saltanat barpo etildi. yangi dorussaltanat - samarqand amir tðµmurning irodasiga koâra yer yuzidagi eng katta shaharga aylanishi kðµrak edi. jahongir buning uchun samarqand tðµvaragidagi qislhoklarni dunyoning mashhur va yirik shaharlari nomi bilan atadi, alalxusus samarqand atrofida misr (qohira), dimishq (damashq), bagâdod, sultoniya va shðµroz dðµgan qishloqlar paydo boâldi. [image: ] naqshinkor toâsinlar. moddiy boyliklarning azim oqimi va yangi poytaxtga mohir ustalarning koâchirib kðµltirilishi samarqandning misli koârilmagan madaniy ravnaqiga zamin xozirladi. amir tðµmurning quruvchilik-bunyodkorlik faoliyati samarqandni ildam rivojltantirishga, uni â«yer yuzining sayqaliâ»ga aylantirishga qaratilgan edi. mislsiz qurilish koâlami tarixiy solnomalarda qayd va tarannum etilgan. bunyodkorlik faoliyatining ijtimoiy mohiyati shundaki, tiklangan imoratlarning maxobati oddiy kishilarning aqlini lol qoldirar, saltanat tayanchlarining …

Хотите читать дальше?

Скачайте полный файл бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "temuriylar davri me’morchiligi"

1707074664.docx [bookmark: _goback]temuriylar davri meâmorchiligi reja: kirish asosiy qism. 1. temuriylar sulolasi davrida madaniyat va sanâat 2. shahrisabzning meâmoriy obidalari. 3. samarqand meâmoriy obidalari. 3. samarqandning meâmoriy obidalari xulosa foydalanilgan adabiyotlar kirish bashariyat tarixiga katta taâsir oâtkaza olgan dunyo buyuklarining bðµnazir silsilasiga, shubxasizki, tirikligidayoq soxhibqiron dðµya ulugâlangan, amir tðµmur ibn taragâay (1336-1405 yillar) dðµk jahongirni dunyo tanoladi. amir tðµmur, ona vatanini chðµt el bosqinchilardan ozod qilishdðµk muqaddas ishga ulkan hissa qoâshgan, markaziy osip xalqlarining iqqisodiy, siyosiy va maânaviy taraqqiyotini yuksak pogâonaga koâtargan umumjahon tarixining buyuk siymosi, yðµtuk davlat arbobi,...

Формат DOCX, 484,1 КБ. Чтобы скачать "temuriylar davri me’morchiligi", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: temuriylar davri me’morchiligi DOCX Бесплатная загрузка Telegram