сув ташлагичлар ва механик жиҳозлар шикастланишлари

DOC 127.5 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1572346383.doc сув ташлагичлар ва механик жиҳозлар шикастланишлари режа: 1. бошқа иншоотларининг шикастланишлари ва авария ҳолатлари 2. евклидес да кунья ва армандо салес де оливейра тўғонлар 3. карнафули тўғони 4. уэлнот грув тўғони бошқа иншоотларининг шикастланишлари ва авария ҳолатлари сув ташловчи иншоотлари фойдаланилиши даврида улар кўпинча катта динамик юкланишларини, паст босимли зоналарини, оқимининг юқори даражада турбулентлигини яратувчи юқори тезликлик сув оқими таъсирида ишлайдилар. айтиб ўтилган ҳодисалар иншоотларнинг айрим элементларининг турғунлигини пасайишига, уларнинг тебранишига, кавитациялик эрозиясига ҳамда пастки бьефида катта ўлчамли маҳаллий ювилишлари пайдо бўлишига келтиради. улар пайдо бўлиши сабабларини билмаслиги ёки уларни нотўғри ҳисобга олиниши авариялар ва шикастланишларига, баъзи ҳолатларда дарё гидроузелларида улар катта зарар келтирадиган ҳалокатга айланади. буни исботлаш учун қуйидаги мисолларни келтирайлик. евклидес да кунья ва армандо салес де оливейра тўғонлар (бразилия) сув оқими оқишига мувофиқ биринчиси юқорироқ, иккинчиси эса ундан 10 км пастроқ жойлашган ҳолда тош-тупроқлик материалдан қурилган эдилар. биринчисининг баландлиги 53 м ва тепасидан узунлиги 305 м, …

м га тенг бўлган бетонлик массив девор шаклида ясалган кат кат грунтларда жойлашган эди, пастки қисми эса 15,19 м белгисидан бошлаб қиялиги 2 га тенг бўлган 0,46 м қалинлигидаги иккита юқоридаги қаторларидан ва 1 м қалинлигидаги пастки қаторидан иборат бўлган бетонлик плиталар билан қопланган грунт тўғонни қиялигини ташкил этган эди. сув ташловчи иншоот 12 700 м3/с сув сарфига ҳисобланган эди. фойдаланилиши биринчи йилида (1961 йил) 3400 м3/с сув сарфидаги тошқин вақтида 16 дан 11 плитаси бузилди, уларнинг остида чуқур ювилмалар пайдо бўлган эди. пайдо бўлган шароитларида (кучли ёмғирлар) сув ташловчи иншоот фақат бир кунга текшириб кўриб чиқишига тўхтатилган эди ва янада фойдаланилишига киритилган эди. даврий равишдаги тўхтатувлари, 2 хафтага 1 марта ювилиши ва шу билан плиталар бузилишини тугаб қолишини исботлашга имконият берди. ёмғирлик тошқиндан сўнг сув оқими қувватини сўндирувчи қудуғининг бўшатилишидан сўнг бузилишларнинг охирги кўриниши аниқланди. қиялиги тубида ювилма пайдо бўлди. пастида жойлашган 1 м қалинлигидаги плиталар кўчиб синдирилди, улардан …

дам ҳалок бўлди. гранд кули тўғони (ақш), баландлиги 169 м, сув ташловчи фронтининг узунлиги 503 м ва оқовадаги солиштирма сув сарфи 55,6 м3/с га эга эди. ўпирилиб тушган қояликни йирик бўлаклари таъсирида сув урилмасининг бузилиши пайдо бўлган эди. днестр дарёдаги дубоссар гидроузели (молдова) таркибидаги сув ташловчи тўғон саккиз ораликларидан иборат. ораликларидан ҳар бирининг кенглиги 13 м лик ясси затвори билан жиҳозланган. сув ташловчи тўғони бўйлама қирқими 5.3 – расмда келтирилган. 5.3 – расм. днестр дарёси дубоссар гидроузелининг (молдова) сув ташловчи иншоотидан бўйлама қирқими: 1 - қум-гравийлик грунтлари; 2 — гиллик мергель; 3 — ўрта зичлигидаги оҳак тош; 4 — мергель; 5 — шпунт; 6 — ювилишгача тубининг юзаси. ўлчамлар метр ҳисобида. бу иншоот лойиҳадан четга чиқиб қурилган. тўғоннинг четидаги ораликларида (биринчи ва саккизинчиларда) затворлар қисман очилишига имконият берувчи чегараловчи рейкалар ўрнатилмаган эди. рисбермадан сўнг мустаҳкамланиш қопламаси тадқиқотчилар тавсиялари бўйича ўрнатилмаган эди: тошлик тўкмаси ўрнига эгилувчан боғланган плиталар ётқизилган эди, лекин …

масини бузилишлари пайдо бўлган эди. маҳаллий ювилиши воронкаси чуқурлиги бетонлик мустаҳкамланиши белгисидан 10...11 м паст жойлашган белгисигача етган эди. 1978 йилда учинчи таъмирлашни қолган тошлик қопламаси устидан 2,3 тонна массадаги тетраэдрлар ётқизилиши билан бажардилар. қолган эгилувчан плиталар устига арматура билан бирлаштирилган янги плиталарни ётқиздилар. лекин 1978 ва 1979 йилдаги тошқинлар ўтишидан сўнг таъмирлаган мустаҳкамланиш қопламаси янада деформацияланишини кўрсатди. янги плиталар эскилари устидан кўчиб кетган эди, баъзилари эса ағдарилди ёки оқим билан олиб кетилган эди. тетраэдрлар оқим бўйича пастига кўчиб кетдилар. ундан сўнг фойдаланилиши хизматига затворлар билан маневрлаш ишлаб чиққан схемаси таклиф этилган эди. дубоссар гидроузели бузилиши асосий сабаблари бу лойиҳада қабул қилинган нотўғри конструктив ечими ва фойдаланилиши шароитларини (чуқурлигидаги сув ташловчи иншоотлар ишламаганлиги) бузилиши, ҳамда етарли даражада яхши бўлмаган тўғоннинг фойдаланилишида қабул қилинган затворлар маневрлаш схемаси. ушбу гидроузелида техникавий ечимдан четга чиқиши комплекси пастки бьефдаги мустаҳкамланишини охирги участкасининг бир неча бузилишларига келтирди деб хулоса чиқарилган эди. бутунлай қониқарли ҳолатида ишлаган …

хлатни, металлик ва темир бетонлик нарсаларни ва ҳоказоларни тушишидир. баъзан мустаҳкамланиш қопламалари элементларининг бузилишида тошлар қудуқларга сув айланишлари билан кириб келади. бир қатор ҳолатларида йирик тош бўлаклари уларга ён бағирларидан узилиб тушадилар. сув оқими қувватини сўндирувчи қудуқлар бузилишлари узилган бетонлик массивлар ва ахлатнинг механик таъсири билан биргалигида катта гидродинамик юкламаларини ҳосил этадиган сув оқими катта (50...55 м/с гача) тезликларида пайдо бўладилар. бундай бузилишлари саяно-шушенская гэсида бўлган эди. сув оқими қувватини сўндирувчи қудуқларнинг жуда катта бузилишлари саусель (турция), сан эстебан (испания), бхакра (ҳиндистон) ва бошқа тўғонларда кузатилган эди. ақш қатор гидроузелларида конуслик затворлари ва сув оқими қувватини сўндирувчи қудуқлар билан жиҳозланган сув ўтказувчи ораликларининг фақат статик юкламаларига ҳисобланган баланд ажратувчи деворлари резонансига кириб бузилган эдилар. гидротехника иншоотлари затворларининг шикастланишларини асосий сабаблари: лойиҳалашда затворлар иш хусусиятларини нотўғри ҳисобга олиши, кучли музланишлари, муз ташкил этилишлари, фойдаланилиши нотўғрилиги, технологик сабаблари ва бошқалардир. механик жиҳозларининг нотўғри фойдаланилиши шаклида паншет тўғонининг (ҳиндистон) аварияси мисоли ҳизмат қилиши …

Want to read more?

Download the full file for free via Telegram.

Download full file

About "сув ташлагичлар ва механик жиҳозлар шикастланишлари"

1572346383.doc сув ташлагичлар ва механик жиҳозлар шикастланишлари режа: 1. бошқа иншоотларининг шикастланишлари ва авария ҳолатлари 2. евклидес да кунья ва армандо салес де оливейра тўғонлар 3. карнафули тўғони 4. уэлнот грув тўғони бошқа иншоотларининг шикастланишлари ва авария ҳолатлари сув ташловчи иншоотлари фойдаланилиши даврида улар кўпинча катта динамик юкланишларини, паст босимли зоналарини, оқимининг юқори даражада турбулентлигини яратувчи юқори тезликлик сув оқими таъсирида ишлайдилар. айтиб ўтилган ҳодисалар иншоотларнинг айрим элементларининг турғунлигини пасайишига, уларнинг тебранишига, кавитациялик эрозиясига ҳамда пастки бьефида катта ўлчамли маҳаллий ювилишлари пайдо бўлишига келтиради. улар пайдо бўлиши сабабларини билмаслиги ёки уларни нотўғри ҳисобга олиниши авариялар ...

DOC format, 127.5 KB. To download "сув ташлагичлар ва механик жиҳозлар шикастланишлари", click the Telegram button on the left.

Tags: сув ташлагичлар ва механик жиҳо… DOC Free download Telegram