ma‘naviy hayot sotsiologiyasi

DOCX 28.2 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1404395496_53232.docx ma‘naviy hayot sotsiologiyasi reja: 1. ijtimoiy munosabatlar sotsiologiyasi. 2. fan va ta‘lim sotsiologiyasi. 3. madaniyat din va axloq sotsiologiyasi. ma‘lumki, istalgan jamiyat ushbu jamiyatning bir tomonlama tabiatiga mos, ikkinchi tomondan esa uning jamiy borlig’ini o’zida mujassamlashtirgan shaxslarning uzviy birligi va munosabatidan iboratdir. shuning uchun ham istalgan tarixan konkret jamiyatning ijtimoiy tabiatini va uning istiqbolini belgilashda ushbu jamiyat shaxsning mohiyatini asosiy xususiyatlarini va funktsiyalarini uning ijtimoiylashuv jarayonining mexanizmini o’rganmoq kerak. yurtboshimiz i.a.karimov “o’zbekistonda iqtisodiy islohotlarni chuqurlashtirish” asarlarida “jamiyatning isloh qilish va yangilash bo’yicha ko’p qirrali faoliyatimiz markazida inson, suveren o’zbekiston fuqarosi turadi. islohotlarning mazmuni ayni har bir fuqaro o’z qobiliyatini, o’z iste‘dodini namoyon etishga, shaxs sifatida o’zini ko’rsatish imkoniyatida ega bo’lishga qaratilgan degan edilar”. ijtimoiy munosabatlarning dastlabki va birlamchi asosi, ularni keltirib chiqaruvchi manbai – shaxs hisoblanadi. sotsiologiyada shaxsning shakllanishi, ijtimoiy birliklar bilan bog’liq holda rivojlanib boruvchi, uning ehtiyojlarini, shaxs va jamiyat, shaxs va ijtimoiy guruhlar o’rtasidagi funktsional munosabatlarni, shaxs …

at qilishgan. shaxs – ijtimoiy munosabatlar majmui, jamiyat maxsuli sifatida o’pganiladi. shaxsiy qarashlarga ega bo’lgan o’zini idora qila oladigan, o’zining kelajagini rejalay oladigan insonga shaxs deyiladi. shu sababli shaxs tushunchasi sotsiologiya fanining ob‘ekti va sub‘ekti sifatida shu fanning markazida bo’ladi. individ sifatida namoyon bo’lgan mavjudot ijtimoiy muhit ta‘sirida shaxs sifatida shakllanadi. individning jamiyat bilan o’zaro munosabati uni ma‘lum bir sotsial jamoa vakiliga aylantiruvchi turli guruhlar orqali yuzaga keladi. u munosabatni amalga oshirishda muloqot asosiy rol o’ynaydi. chunki, muloqot shaxsning asosiy ijtimoiy munosabatlar sistemasiga o’zining maqomiga ega bo’lishida, faoliyati jarayonida va kundalik turmush tarzida asos sifatida shakllanganligini va boshqa shaxslarning ijtimoiy muhitning haqiqiy sub‘ekti yoki uning ijrochisi shakllangani to’g’risida tushunchaga ega bo’lishida muhim ahamiyat kasb etadi. shu sababli shaxs jamiyatdagi barcha munosabatlarning shakllanishi va sotsial dinamik xarakterini belgilashda asos bo’lib xizmat qiladi. demak, shaxs kishining hayot kechirishi sharoitlarida sotsial guruhlar, sotsial institutlar, sotsial tashkilotlar ta‘sirida faoliyat jarayonida shakllanadi. shaxsning shakllanishida guruhlar …

i sifatida mavjud bo’lishi. a) shaxsning individualligi undagi xarakter, iroda, dunyoqarash, faoliyat jarayonidagi ba‘zi bir xususiyatlar bilan belgilanadi. undagi individual xususiyatlar uning amaliy faoliyatida namoyon bo’ladi. individual xususiyatlar amaliy faoliyatlar jarayonida tashkilotchilik va boshqaruvida shu faoliyatning asosiy xarakterini belgilaydi. bu xususiyat ob‘ektidagi sotsial muammolarni hal qilishda muhim ahamiyat kasb etadi. sotsiologik tadqiqotlar natijasini ichki yoki tashqi kuzatish metodlari orqali uning individual xususiyatini bilish shaxsning ijtimoiy faoliyat jarayonidagi rolini belgilaydi. b) shaxsning shaxslararo munosabati shu munosabatlar sistemasining elementlaridan biri ekanligini bildiradi. shaxslararo munosabat shaxs rivojlanishining, uning komil inson sifatida tarkib topishining asosiy sifatida xizmat qiladi. shu sababli shaxsning shaxslararo munosabatlari unda insoniylik, poklik, rostgo’ylik, samimiylik kabi hislarning shakllanishida va takomillashib borishida alohida o’rin tutadi. v) shaxsning ijtimoiy munosabatlar sub‘ekti sifatida mavjud bo’lishi uning shu munosabatlaridagi sub‘ekt sifatidagi maqomi belgilaydi. shaxs ma‘lum sotsial xususiyatli hodisalarning oqibatigina emas, balki sababi hamdir. jamiyatning tarixiy shakllangan turining iqtisodiy, siyosiy, mafkuraviy va sotsial sifatlari o’zgaradi va …

sifatida o’zida ma‘lum tarzda o’zaro bog’liq va shaxsning boshqa odamlar bilan konkret tarixiy sharoitlarda ma‘lum tarzda shartlangan elementlari majmuasini namoyon qiladi. shaxsning sotsial sifatlarini tashkil qiluvchi elementlarga: shaxs faoliyatining sotsial belgilangan maqsadi; o’z faoliyati jarayonida amal qiluvchi norma va qadriyatlar; foydalaniladigan belgilar sistemasi; o’z rolini bajarish va tashqi dunyoga nisbatan erkin harakat qilishi uchun yordam beruvchi bilimlar majmuasi; bilim va qaror qabul qilishda mustaqillik darajasi kiradi. u yoki bu sotsial jamoaga kiruvchi shaxslarning takrorlanuvchi, mohiyatli sotsial sifatlari majmuasining umumlashgan aksi “shaxsning sotsial turi” tushunchasida ifodalanadi, har bir odam shaxsiy fikr va maqsadlarga, g’oya va tuyg’ularga ega. bu individual xislatlar uning, mazmuni va xarakterini belgilaydi. individ tushunchasi orqali odatda u yoki bu sotsial jamoaning yakka vakili tushuntiriladi, uning faoliyatining o’ziga xos xususiyatlari bu tushuncha tarkibiga kirmaydi. shaxs esa inson mohiyatining konkret ifodasi bo’lib, ma‘lum jamiyatning sotsial munosabat va sotsial xususiyatlarining ma‘lum tarzda amalga oshirilgan umulashmasidir. sotsiologiya uchun shaxsning faqatgina individual emas, …

qacha, qilib aytganda, har qanday sotsial funktsiyasi shaxsning u yoki bu hayotiy vaziyatlar bajarishi lozim bo’lgan, ko’pincha uning ongi va irodasiga bog’liq bo’lmagan, xatti-xarakatlar va xulqi-atvorlari yig’indisini tashkil etadi. shuning uchun bu sotsial funktsiyaning bajarilishi bir tomondan, shaxsda zarur bilimlar, xususiyat va sifatlarning bo’lishini talab qiladi, ikkinchi tomonda esa – ularning shaxsda shakllanishi va o’rnashishiga vosita bo’lib xizmat qiladi. demak, shaxs sotsial funktsiyasining bajaruvchisi sifatida sotsial rivojlanishning sub‘ekti bo’lib qoldi. shuning uchun halqni tashkil etuvchi shaxslarning ma‘lum bir sotsial funktsiyalarni bajarishini hisobga olmasdan turib, sotsial tizimning xarakatini tushunish mumkin emas. ularning sub‘ektiv faoliyati ob‘ektiv qonunlarning erkin faoliyatiga yordam berib, bu bilan ijtimoiy rivojlanish jadallashtirishi ham mumkin,yoki ularning faoliyatiga to’sqinlik qilib, rivojlanishni to’xtatib qo’yishi ham mumkin. shaxsning tizimga ta‘siri darajasi esa uning jamiyatda tutgan, uning ijtimoiy mavqei (status)ga bog’liq. shaxsning ijtimoiy mavqei, manfaati va sotsial roli. shaxsning ijtimoiy mavqei – bu shaxsning uning huquq va majburiyatlari yoshi, jinsi, kelib chiqishi, kasbi, …

Want to read more?

Download the full file for free via Telegram.

Download full file

About "ma‘naviy hayot sotsiologiyasi"

1404395496_53232.docx ma‘naviy hayot sotsiologiyasi reja: 1. ijtimoiy munosabatlar sotsiologiyasi. 2. fan va ta‘lim sotsiologiyasi. 3. madaniyat din va axloq sotsiologiyasi. ma‘lumki, istalgan jamiyat ushbu jamiyatning bir tomonlama tabiatiga mos, ikkinchi tomondan esa uning jamiy borlig’ini o’zida mujassamlashtirgan shaxslarning uzviy birligi va munosabatidan iboratdir. shuning uchun ham istalgan tarixan konkret jamiyatning ijtimoiy tabiatini va uning istiqbolini belgilashda ushbu jamiyat shaxsning mohiyatini asosiy xususiyatlarini va funktsiyalarini uning ijtimoiylashuv jarayonining mexanizmini o’rganmoq kerak. yurtboshimiz i.a.karimov “o’zbekistonda iqtisodiy islohotlarni chuqurlashtirish” asarlarida “jamiyatning isloh qilish va yangilash bo’yicha ko’p qirrali faoliyatimiz markazida ins...

DOCX format, 28.2 KB. To download "ma‘naviy hayot sotsiologiyasi", click the Telegram button on the left.

Tags: ma‘naviy hayot sotsiologiyasi DOCX Free download Telegram