mahalla, jamoatchilik fikri sotsiologiyasi

DOCX 32.1 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1404395432_53231.docx mahalla, jamoatchilik fikri sotsiologiyasi reja: 1. mahalla va boshqa o’zini-o’zi boshqaruv sotsiologiyasi tushunchasi. 1. o’zbekistonda mahalliy boshqaruv tizimi shakli. 3. mahalla demokratiyasini shakllantirishda sotsiologik tadqiqotlarning o’rni. 4. jamoatchilik fikri sotsiologiyasi tushunchasi va uning asosiy vazifalari. 5. jamoatchilik fikrining dolzarb yo’nalishlari va ularning ijtimoiy hayotda namoyon bo’lishi. jamoatchilik fikri tushunchasi ma‘no mazmuni nuqtai nazardan “jamoa”, “jamoatchilik”, “fikr” so’zlarining mantiqiy maqsadli uyg’unlashuvi mahuslidir. jamoatchilik fikrini teran va to’g’ri anglamoq uchun yuqoridagi tarkib yasovchi so’z terminlar mohiyatini avval boshdan anglab olmoq muhimdir. hozir va o’tmishda, vatanimiz yohud xorijiy mamalakatlar tadqiqotlari bu terminlar mazmuniga turlicha talqin berishib, ularga maqsaddan kelib chiqadigan ma‘no yuklatib kelingan. xususan, aksariyat tadqiqotlarda jamoatchilik fikrining tarkibiy qismi bo’lgan “fikr” tushunchasi “tasavvur”, “muhokama”, “qarashlar”, “mulohazalar”, “ishonch”, “e‘tiqod”, “lafz”, “fikr bildirish”, “plyuralizm” va hokazo terminlarga sinonim tushuncha sifatida ham talqin etiladi. fikr tushunchasining bunday har yoqlama talqini jamoatchilik fikrini tushunishda muayyan murakkabliklar tug’dirishi tabiiydir. jamoatchilik fikri sotsiologiyasi – ijtimoiy guruhlarning mavjud …

ulohaza, his-tuyg’ulari yig’indisidir. lekin bu jamoatchilik fikri bilan hisoblashmaslik kerak degan gap emas. jamoatchilik fikrini sotsiologik tadqiq etish predmeti – bu jamoatchilik fikrining ijtimoiy mohiyati, uning jamiyat hayotining turli tomonlariga ta‘siri, shakllanishi, ifodalanishi va amal mexanizmlari masalalaridir. jamoatchilik fikri atamasi inglizcha “publik opinioh” so’z birikmalaridan olingan bo’lib, u xvii asrda dastlab angliyada qo’llanilgan keyinchalik boshqa mamlakatlarga o’tib, xviii asr oxiridan boshlab keng tarqalgan. xuddi shuningdek jamoatchilik tushunchasi xususida ham ilm fanda yakdil qarashlarni yo’qligini e‘tirof etish jozidir. “jamoatchilik” tushunchasi eng qadimgi davrlarda xususan qo’hna ellada va rim davlatlari siyosatida muhim o’rin tutgan bo’lib, unga xalq fikri nuqtai nazaridan qarab kelingan. garchi qadimgi ellada mamlakatida jamoatchilik fikriga muhim ahamiyat berib kelingan bo’lsada, bu masalada ko’proq differentsial yondoshuv ustunlik qilgan. xususan, xalq fikri zodagonlar, askar boshliqlari, shaharliklar ozod afinaliklar fikri periferiya, polislar yohud plebeylar va qullar fikridan keskin farq qilgan. shu boisdan “jamoatchilik” termini qadimgi yunon va rim davlatlarida “el xalq maqsad …

imkonini beradi. shu boisdan, bizning nazarimizda jamoatchilik fikri tushunchasini xalq yondoshuvi xalq nuqtai nazari tarzida tushunish maqsadga muvofiqdir. zero, fikr nuqtai nazar ma‘nosida tutilganda o’z lug’aviy mazmuni zamiriga mulohaza, baholash, qarashlar singari tarkibiy hamda tizimiy tushunchalarni ham qamrab oladi. shunday qilib jamoatchilik fikri tushunchasiga berilgan yuqoridagi ta‘rif negizida mazkur ijtimoiy hodisa mohiyati va tarkibiy qismlari xususida atroflicha mulohaza yuritish mas‘uliyati mujassamlashganligini e‘tiborga saqlamoq lozimdir. jamoatchilik fikri tushunchasining ma‘no doirasi juda keng bo’ib, uning tarkibiga mazkur ijtimoiy hodisaning shakllanishi umuminsoniy vazifalarini hal etishidagi o’rni va ta‘lim masalalari ham kiradi. yuqorida ta‘kidlaganimizdek, jamoatchilik fikri mohiyatini izohlovchi turli-tuman ta‘riflar mavjud bo’lib, ular ijtimoiy ongning bu hodisasi mazmunining u yoki bu jihatlarini oydinlashtirishga to’la qonli yaxlit tasavvur shakllanishga shubhasiz ko’maklashadi. jamoatchilik fikri termini harbiy yevropada ilk da‘fa angliya huquq nazariyasi fanida qo’llanilgan bo’lib, so’ngra u olmoniya, farangiston mamlakatlari ijtimoiy – siyosiy hayotida keng foydalana boshlandi. xvii-xviii asrlarda angliya ijtimoiy hayotida mazkur muammo bir muncha …

qimlar partiyalar, uyushma va jamiyatlar faol amaliy-nazariy say harakatlarini boshlab yubordilar. turli xil tashkilot va birlashmalarga uyushgan kishilar tabiat va jamiyat xususidagi tasavvur va rejalarini yanada kengroq yoyish maqsadlarida ommaviy axborot vositalari taraqqiyotiga kuchli turki berdilar. bu esa jamoatchilik fikri yuzasidan boy emperik materiallarni to’planishi va natijada uni nazariy tatqiq etish jarayonini dolzarb masala sifatida ko’p tartibiga qo’ya boshladi. bu xususida amalga oshirilgan ilk tadqiqotlar xususidagi ma‘lumotlarni brays va f.goltsendrof asarlarida uchratamiz. bu asarlarda ilgari surilgan fikrlarga ko’ra, g’arbiy yevropada jamoatchilik fikri xix asr oxiriga qadar huquqshunoslik fanining predmeti sifatida o’rganib kelingan. xx asr boshlaridan e‘tiboran esa jamoatchilik fikri bilan ijtimoiy psixologiya fanining yirik namoyondalari jiddiy qiziqa boshladilar. qisqa vaqt ichida g.lebon, v.baur, ch.kuli, u.limpan va boshqa yirik mutaxassislarining salmoqli tadqiqotlari nashrdan chiqazildi. bu asarlarda jamoatchilik fikri ijtimoiy ongning muayyan holati, ilmiy boshqarishga moyil hodisa ekanligi, muayyan yo’nalishdagi motivatsion omillar hosilasi sifatida talqin etildi. jamiyat hayotiga sotsiologiya fanining kirib kelishi …

oatchilik fikrlari o’z ijtimoiy –siyosiy g’oyalari va nuqtai nazarlarini targ’ib tashviq etish ommalashtirish imkoniga shakllantirilishi mumkindir. angliyalik faylasuf dj.lokn jamoatchilik fikri ta‘sir doirasini toraytirib tushuntirishga urinadi. tabiiyki, bunday yondashuvlar jamoatchilik fikrining ahamiyati va ijtimoiy ta‘siri ko’lamlarini yetarli anglamaslikdan boshqa narsa emasdir. jamoatchilik fikriga adabiyot va san‘at va diniy muassasalar arboblari ham turlicha izoh va ta‘rif berishga harakat qilganlar, zero, aksariyat hollarda adabiyot, san‘at borasida iste‘dodli asarlar, muqim ijtimoiy-siyosiy voqealar, diniy qoida va qarashlar tevaragida ham kuchli jamoatchilik fikri shakllanishi, jamiyatda muayyan ijitimoiy rezonans tug’rdirishi tabiiydir. shunday qilib, jamoatchilik fikri ijtimoiy ongning axloq, siyosat, san‘at, din singari shakllardagi ma‘lum holati va ayni chog’da mazkur sohalarda uning nechog’li namoyon bo’lish mezoni hamdir. gegel o’zining “huquq falsafasi” asarida jamoatchilik fikri va mohiyati xususida mulohaza yuritib, unga “muvofiqlik” mezoniga ko’ra uyg’unlashuvga fikrlar jamuljamidan o’zga hodisa emas deb qaraydi. “kishilar – deb qayd etadi ulug’ faylasuf – ijtimoiy hodisalar xususida o’z mulohazalarini izhor etishlari hisobiga …

Want to read more?

Download the full file for free via Telegram.

Download full file

About "mahalla, jamoatchilik fikri sotsiologiyasi"

1404395432_53231.docx mahalla, jamoatchilik fikri sotsiologiyasi reja: 1. mahalla va boshqa o’zini-o’zi boshqaruv sotsiologiyasi tushunchasi. 1. o’zbekistonda mahalliy boshqaruv tizimi shakli. 3. mahalla demokratiyasini shakllantirishda sotsiologik tadqiqotlarning o’rni. 4. jamoatchilik fikri sotsiologiyasi tushunchasi va uning asosiy vazifalari. 5. jamoatchilik fikrining dolzarb yo’nalishlari va ularning ijtimoiy hayotda namoyon bo’lishi. jamoatchilik fikri tushunchasi ma‘no mazmuni nuqtai nazardan “jamoa”, “jamoatchilik”, “fikr” so’zlarining mantiqiy maqsadli uyg’unlashuvi mahuslidir. jamoatchilik fikrini teran va to’g’ri anglamoq uchun yuqoridagi tarkib yasovchi so’z terminlar mohiyatini avval boshdan anglab olmoq muhimdir. hozir va o’tmishda, vatanimiz yohud xorijiy mamalakatlar tadqiq...

DOCX format, 32.1 KB. To download "mahalla, jamoatchilik fikri sotsiologiyasi", click the Telegram button on the left.

Tags: mahalla, jamoatchilik fikri sot… DOCX Free download Telegram