қадимги греция архитектураси

DOC 59,5 KB Bepul yuklash

Sahifa ko'rinishi (5 sahifa)

Pastga aylantiring 👇
1
1662580805.doc қадимги греция архитектураси одатда, қадимги греция меъморчилиги тарихи микенанинг қулаши ва дорийлар томонилдан пелопоннес, унинг жанубида жойлашган ороллар, критнинг босиб олиниши билан бошланади ва эр. ав. xi асрдан то эр. ав. i асргача бўлган даврни ўз ичига олади. бу тарихий-бадиий давр тўрт босқичдан иборат: 1. гомер даври (эр. ав. xi-viii асрлар). 2. архаика даври (эр. ав. vii-vi асрлар). 3. классика даври (эр. ав. v-iv асрларнинг биринчи уч чораги). 4. эллинизм даври (эр. ав. iv-i асрлар). қадимги қулдорлик давлатларидан бўлган грецияда жаҳон архитектура тарихидан биринчи марта демократик принциплар камол топди. греклар биринчи бор баддий ижодда инсониятнинг асрий муаммоларини ечишга ўриндилар. улар ботирлик, жосорат, ватан меҳри ва ҳур инсоннинг қудратини улуғладилар, унинг жисмоний гўзаллиги ва маънавий баркамоллигини ифодалаб, идеал, гармоник камол топган инсон образини яратишга интилдилар. қадимги грецияда фаолиятли, давлат манфаатини ўз манфаатидан устун қўйядиган инсонни улуғлайдилар. иродали ватанни севадиган ва унинг учун кураша оладиган инсон образини идеал инсон, деб биладилар. …
2
оэзияси пайдо бўлиб, уларда халқ ҳаёти, унинг маънавий интилиши ва жасорати тараннум этилади. шу даврга оид меъморлик намуналари эса, қаъла, қўрғонларнинг қолдиқлари орқали етиб келган. улар ўз характери жиҳатидан микена меъморлигини эслатади. лой, тош, ёғоч, бронза ёки суякдан ишланган хайкалторошлик намуналари топилган бўлиб, улар яхлит формада майда деталларга эътиборсиз ишланган. архаика даври меъморчилиги. эр. ав. viii аср охирларидан бошлаб, илк синфий жамият қарор топа бошлади. эр. ав. vii-vi асрларни архаик, яъний қадимги (грекча «архейос»-қадимги демакдир) давр деб номланади. чунки xix асрда бошланган археологик кашфиётларга қадар қадимги греция тарихини эр. ав. viii асрдан бошлар эдилар. дорийлар истеълоси натижасида грецияда кичик-кичик қулдорлик давлатлари пайдо бўлди. бу давлатлар истехком билан ўраб олинган манзиллардан иборат бўлиб, қулдорлар ерларини ва ўз мулклари бўлмиш қулларни химоя қилганлар. бу давлатлар қадимги грекларда полислар, яъний шаҳар-давлатлдар деб ном олган. мулкий табакаланиш давом этиб, аристократия ҳукумронлиги орта бошлаган. бу кескинлик эзилган оммани курашга чорлаган. бу кураш ғалаба билан тугаб, …
3
лган маъбудага аталган ибодатхона акрополь этаклари ва ён бағрида эса турар жой кварталлари қурилган. бу кварталлар планировкаси эркин, стихиялик тарзда пайдо бўлган. щар бир полис ибодатхона қурилишига эътибор бериб, унинг бошқа полис ибодатхоналаридан ажралиб туриши, кўркам ва улуғвор бўлишига эътибор берган. грек ибодатхоналарининг бир неча типи бўлиб, буларнинг ичида энг кенг тарқалган типи периптр ҳисоболанади. бу типда қурилган бинонинг марказий қисми муқаддасс ер-целла бўлиб, атрофи эса устунлар билан ўралган. грек меъморчилигини бу типи фақат грек меъморчилигида эмас, балки жаҳон меъморчилик ривожида ҳам катта роль ўйнайди. меъморлик ривожланиб борган сари, эллада усталари устун ва тўсинларга, улар орасидаги бошланиш, декоратив безакларнинг энг минимал томонини топиш, бадиий ва функционал томонинг уйғун бўлишига харакат қиладилар. бу бутун бадиий система ордер номини олди (лотинча «ордо» - тўзилиш, тартиб маъносини билдиради). ордер кейинчалик греция меъморлигининг асосий хусусиятини белгиловчи муҳим омилга айланди. грек меъморлигининг асосий ордерлари дорий ва ион ордери ҳисобланади. дорий ордери асосан, пелопоннес ва буюк …
4
қизил ранг билан бўялган. ион ордери эр. ав. vii аср охирларида пайдо бўлган. у дорий ордеридан ўзининг нафислиги, бежиримлиги ҳамджа таг томонида стилобатга қўйилган тагкурсининг мавжудлиги билан ажралиб туради. ион ордерида тарновчали устуннинг капителини икки томонга бўралиб тўрган жингалак сочини эслатувчи шакл-валюта ва абак ташкил этади. архитрав эса учта горизонтал тасма текислика ажратилган. фриз лентасимон қилиб ишланган ва безаксиз. коринф ордери бирмунча кечроқ - классика даврида пайдо бўлди. у ион ва деворий ордерига нисбатан жижимадор ва кўркам, капителли аканф дараҳти баргларидан ташкил топган букетни эслатади. грек ордерлари антик дунё давлатларида. уйғониш даври ва янги дунё меъморчилигида кенг ишлатилди ва ривожлантирилди. илк архаика ибодатхоналари бирмунча паст ва узунчоқ қилиб ишланган. уларнинг кўриниши вазмин ва салобатли. пестумдаги (италия) гера ибодатхонаси (эр. ав. vi аср ўрталарида қурилган) шу хусусда характерли коринфдаги апполон ибодатхонаси (эр. ав. vi аср иккинчи ярмида қурилган) перептер типидаги дорий ордерида ишланган бўлиб, унинг олд томонида 6 ен томонида 15 …
5
аввлги v аср ўрталарига келиб, бутун грек оламининг энг йирик маданий ва иқтисодий марказига айланди. грек классикаси даврини шартли равишда илк классика, юқори ва сўнгги классика даврига бўлинади. илк классика эрамиздан авалги 490-450 йиллардаги эрон-грек уруши даврига тўғри келади. бу давр санъатида реалистик тенденцияларнининг ортиб бориши билан характерланади. илк классика даврида кўп меъморлик композициялари яратилди, айрим шаҳарлар қайта тикланди. меъморликда, асосан, периптер типидаги ибодатхоналар қурилиши етакчи ўринни эгаллайди. улар кўпинча дорий услубида қурилди. лекин уларнинг ҳар бири меъморнинг ижодий ёндошиши натижасида ўзига хос индивидуал фазилатлар кашф этди. пестумдаги гера ибодатхонаси (эр. ав. v асрнинг биринчи чораги) бизгача яхши сақланган. унда илк классика меъморлигига хос фазилатлар кўзга кўринади. бинонинг нисбатлари бир-бирига уйғун, деталь ва безаклар ўз ўрнида ишлатилган. лекин бинодаги приметивлик ва оғир кўриниш уни архаика даври билан боғлайди. эгине оролидаги афина афайн ибодатхонаси (эр. ав. 490 й. ) ва айниқса, олимпиядаги зевс ибодатхонаси ўзининг нисбатлар гармонияси, бадиий безагининг нафислиги билан …

Ko'proq o'qimoqchimisiz?

Faylni Telegram orqali bepul yuklab oling.

To'liq faylni yuklab olish

"қадимги греция архитектураси" haqida

1662580805.doc қадимги греция архитектураси одатда, қадимги греция меъморчилиги тарихи микенанинг қулаши ва дорийлар томонилдан пелопоннес, унинг жанубида жойлашган ороллар, критнинг босиб олиниши билан бошланади ва эр. ав. xi асрдан то эр. ав. i асргача бўлган даврни ўз ичига олади. бу тарихий-бадиий давр тўрт босқичдан иборат: 1. гомер даври (эр. ав. xi-viii асрлар). 2. архаика даври (эр. ав. vii-vi асрлар). 3. классика даври (эр. ав. v-iv асрларнинг биринчи уч чораги). 4. эллинизм даври (эр. ав. iv-i асрлар). қадимги қулдорлик давлатларидан бўлган грецияда жаҳон архитектура тарихидан биринчи марта демократик принциплар камол топди. греклар биринчи бор баддий ижодда инсониятнинг асрий муаммоларини ечишга ўриндилар. улар ботирлик, жосорат, ватан меҳри ва ҳур инсоннинг қудратини улуғладила...

DOC format, 59,5 KB. "қадимги греция архитектураси"ni yuklab olish uchun chap tomondagi Telegram tugmasini bosing.