madaniyat, din va axloq sotsiologiyasi

PPTX 596,4 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1544887894_68582.pptx /docprops/thumbnail.jpeg qdpi maktabgacha va boshlang’ich ta’lim fakulteti btm yo’nalishi 301-guruh talabasi boynazarova nozimaning madaniyat din va axloq sotsiologiyasi 1. madaniyat sotsiologiyasi 2. din va diniy munosabatlar sotsiologiyasi. 3. axloq sotsiologiyasining mohiyati. reja: «ma’daniyat» (arabcha «madaniyat» — madinalik, shaharlik, ta’lim-tarbiya ko‘rganlik) — kishilarning tabiatni, borliqni o‘zlashtirish va o‘zgartirish jarayonida yaratgan moddiy, ma’naviy boyliklar hamda bu boyliklarni qayta tiklash va bunyod etish yo‘llari va usullari majmui. «madina» so‘zi musulmonlarning aziz tutadigan joyi — madina shahri nomidan kelib chiqqan, chunki ilk musulmonlar ta’lim-tarbiyani asosan madinada olganlar. ma’daniyat moddiy va ma’naviy ishlab chiqarish, ijtimoiy va o‘zaro munosabatlar, siyosat, oila, axloq, xulq, huquq, ta’lim, tarbiya, ijod, ilm-fan, xizmat ko‘rsatish, turmush tarzi kabilar bilan birga rivojlanadi, jamiyatning taraqqiyot darajasini aks ettiradi. madaniyat tushunchasi keng va tor ma’nolarda ishlatiladi. keng ma’noda — madaniyat tushunchasi insoniyatning butun tarixiy taraqqiyot jarayonida yaratgan barcha moddiy va ma’naviy boyliklarining yig‘indisini aks ettiradi. tor ma’noda — madaniyat tushunchasi jamiyatning ma’naviy-estetik turmushi …

din va diniy munosabatlar sotsiologiyasi. dinning ijtimoiy hayotdagi o‘rni va rolini tahlil qilish uchun, avvalo, din o‘zi nima? degan savolga javob topish kerak. bu savol jo‘ngina tuyulsa ham unga javob berish ancha murakkab. bu savolga dinshunoslik, sotsiologiya va falsafadagi turli oqimlar turlicha javob beradi. bu javoblarning aksariyati esa bir-biriga zid va bir-birini inkor qiladi islom dini vii asrda shakllandi. bu dinning asosini besh rukn tashkil qiladi. 1. iymon; 2. namoz; 3. ro‘za; 4. zakot; 5.haj. xalqaro miqyosdagi voqelik dinning jamiyat hayotidagi mavqei masalasiga qayta-qayta, izchillik va xolislik bilan murojaat etish ehtiyojini tug‘dirmoqda. jumladan, respublikamiz prezidenti islom karimovning ta’bri bilan aytganda keng madaniy hudud ma’nosida musulmon olamining ajralmas qismi bo‘lgan halqimiz mentalitetining o‘qildizlari ko‘p jihatdan aynan islomdan oziqlanib kelayotgan o‘zbekistonda ham bunday ehtiyoj yetilib keldi. dinning jamiyat taraqqiyotidagi o‘rnini o‘rganish, uning atrofidagi muammolar yechimini topish dolzarb vazifalardan sanaladi. islomda sunniylik va shia yo‘nalishlari bo‘lib, ular ham o‘z navbatida bir qator mazhablarga …

rkaziy osiyodan yetishib chiqqan olimlar ijodida dinning jamiyatda tutgan o‘rniga katta e’tibor berilganini ta’kidlab o‘tmoqchimiz. bu olimlar dinning ijtimoiy hayotidagi o‘rnini tahlil qilar ekanlar, bir dinni madh etib boshqasini tanqid qilish yo‘lidan bormadilar. ular turli dinlarning jamiyat taraqqiyotiga o‘tqazayotgan ta’sirini tahlil qilishda kuzatish, qiyoslash va tarixiylik usullaridan keng foydalandilar. xususan, abu rayhon beruniy o‘zining qator asarlarida, ayniqsa “hindiston” kitobida turli qabilalar, elatlar va xalqlar hayotida dinlar qanday rol o‘ynaganini chuqur tahlil qilib berdi. abu rayhon beruniy o. kant din sotsiologiyasining shakillanishi m. veber nomi va ilmiy faoliyati bilan bog‘liq. sotsiologiya fanining asoschilaridan biri hisoblanadi nemis olimi m. veber ijodidan dinni sotsiologik tahlil qilish markaziy o‘rinni egallaydi. barcha dinlarni inkor qilib, ularni xalq uchun af’yun, deb e’lon qilgan marks ta’limotidan farqli o‘laroq, maks veber din va jamiyat munosabatini tahlil qilar ekan umuman din to‘g‘risida emas, muayyan davrdagi muayyan din yoki diniy oqim to‘g‘risida fikr yuritadi. maks veberning fandagi eng katta xizmatlaridan …

katlarda bayroq, madhiyaga cheksiz hurmatni, taxtga o‘tirish va innaugurasiya marosimlarini bu tushuncha tarafdorlari diniy marosimlar bilan tenglashtiradilar. shunday qilib din sotsiologiyasi ijtimoiy fikrda din atamasi bilan bog‘liq bo‘lgan barcha ijtimoiy jarayonlar va ijtimoiy xulqni o‘rganadi. mustaqil o‘zbekistonda dinga milliy qadriyat sifatida qaralishi xalq ongida ushbu hodisaga nisbatan to‘g‘ri xolis munosabatning shakllanishiga zamin bo‘ldi. bu boradagi yoshlar va fikr tarbiyasining asosiy yo‘nalishi ham silom diniga xos bo‘lgan insoniparvarlik tamoyillarini ongga singdirib borishni taqozo etadi. axloq sotsiologiyasining mohiyati axloq ijtimoiy ong sifatida muayyan xalq, elat yoki uyushmaning asrlar shakllangan xulq-atvor xatti-xarakatlar, his-tuyg‘u va kishilar o‘rtasidagi o‘zaro real munosabatlar tizimini ifoda etadi. axloq muayyan xalqning atrof muhitga, kishilarga va o‘z-o‘ziga bo‘lgan munosabatlari sifatida, bir jihatdan, mahalliy-milliy xususiyatga ega bo‘lsa, ikkinchi jihatdan, millatning umumjamiyat talablariga uyg‘un muvofiqligini ta’minlovchi umuminsoniy xususiyatga ham egadir. axloq va ijtimoiy munosabatlar uchun mushtarak manbalardan biri, tabiiyki, til hisoblanib, u ijtimoiy axborotni saqlovchi, ifodalovchi va yetkazuvchi muhim vosita bo‘lib, kishilar …

a amalga oshiriladi. ayni chog‘da shuni e’tiborda saqlash kerakki, har qanday uyg‘unlashuv o‘lchovsiz, chegarasiz bo‘lmasligi, har bir harakatda mezon hissi va aqliy hushyorlik bo‘lishi xalqimiz fe’l-atvoriga xos an’anaviy belgidir. jamoada o‘zlikni anglash, ammo unda gegemonlik xuquqini talab etmaslik, maqsadga intilishda kamtar va kamsuqumlik daholarimiz ilgari surgan muqaddas shiorlardan edi.hazrat bahovuddin naqshbandiy uqtirgan “xilvat dar anjuman (anjumanda xilvat yoxud jamoada o‘zlikda qolish), safar dar vatan (vatanda safar, yohud o‘z o‘lkangda mutloq emasliging, bu fano zamonda mehmonligingni doimo his etishing ) va zohirda xalq bilan, ammo botinda haq bilan bo‘lish” xususidagi o‘gitlari fikrimizning isbotidir. adabiyotlar: 1. aliqoriyev n.s. va boshqalar. umumiy sosiologiya. mualliflar jamoasi. - bishkek.: 1999. 2. bekmurodov m.b.sotsiologiya asoslari. - t.: fan, 1994. 3. burganova l.a. institusionnalizasiya sosiologii v ssha. sosis, m. nauka, e’tiboringiz uchun raxmat ! image1.jpeg image2.jpeg image3.jpeg image4.jpeg image5.jpeg image6.jpeg image7.jpeg image8.png image9.jpeg image10.jpeg

Хотите читать дальше?

Скачайте полный файл бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "madaniyat, din va axloq sotsiologiyasi"

1544887894_68582.pptx /docprops/thumbnail.jpeg qdpi maktabgacha va boshlang’ich ta’lim fakulteti btm yo’nalishi 301-guruh talabasi boynazarova nozimaning madaniyat din va axloq sotsiologiyasi 1. madaniyat sotsiologiyasi 2. din va diniy munosabatlar sotsiologiyasi. 3. axloq sotsiologiyasining mohiyati. reja: «ma’daniyat» (arabcha «madaniyat» — madinalik, shaharlik, ta’lim-tarbiya ko‘rganlik) — kishilarning tabiatni, borliqni o‘zlashtirish va o‘zgartirish jarayonida yaratgan moddiy, ma’naviy boyliklar hamda bu boyliklarni qayta tiklash va bunyod etish yo‘llari va usullari majmui. «madina» so‘zi musulmonlarning aziz tutadigan joyi — madina shahri nomidan kelib chiqqan, chunki ilk musulmonlar ta’lim-tarbiyani asosan madinada olganlar. ma’daniyat moddiy va ma’naviy ishlab chiqarish, ijtimoiy va...

Формат PPTX, 596,4 КБ. Чтобы скачать "madaniyat, din va axloq sotsiologiyasi", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: madaniyat, din va axloq sotsiol… PPTX Бесплатная загрузка Telegram