siyosiy etakchilik

ZIP 17 pages 32.7 KB Free download

17 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 32.7 KB

File type ZIP

Pages 17

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 17

1444142013_61723.doc siyosiy etakchilik reja: 1. xokimiyat tarkibida siyosiy etakchilik siyosiy ta'limot va qarashlarda etakchi to'g'risidagi tasavvurlarning shakllanishi va rivojlanishi. 2. siyosiy etakchilik tabiati va turlari 3. siyosiy etakchilikning shakllanish tartibi. demokratik jamiyatda siyosiy etakchi va siyosiy elitaning o'rni etakchilik. dunyoning turli mintaqalaridagi davlatlar va xalqlar ijtimoiy-siyosiy xayotida tub o'zgarishlar ro'y berayotgan xozirgi zamonda siyosiy etakchilik fenomeni aloxida axamiyat kasb etmoqda. jamiyatni qayta qurish va xokimiyat tarkibining asosiy elementlaridan biri bo'lgan siyosiy etakchi rolini bilib olish faqatgina u yoki bu siyosiy arbobga xos shaxsiy sifatlarni, uning ijtimoiy xayotga ta'sirini aniqlash uchungina emas, balki avvalo siyosatning chuqur ijtimoiy-falsafiy moxiyatini tushunib olish uchun xam muximdir. turli partiyalar, jamoat tashkilotlari faoliyati muayyan siyosiy etakchilarning siyosiy faoliyatida aks etadi. chunki siyosiy xokimiyat muayyan shaxsiy sifatlar, fe'l-atvorlarga, muayyan ijtimoiy guruxga mansub bo'lgan shaxslar tomonidan amalga oshiriladi va etakchiga xos bo'lgan individual xususiyatlar ularning xokimiyatni qanday amalga oshirishlariga xam ta'sir etadi. o'zbekistan respublikasida davlatning asosiy maqsadi — …

2 / 17

xamiyatga ega bo'ladi. xokimiyat va tashkilot mavjud bo'lgan barcha joyda etakchilarning bo'lishi tabiiy, chunki „etakchi" so'zining ingliz tilidan tarjimasi (leader) „boshlovchi", „raxbarlik qiluvchi'" ma'nolarini anglatadi. siyosiy ta'limot va qarashlarda etakchi to'g'risidagi tasavvurlarning shakllanishi va rivojlanishi. etakchilikdek murakkab va muxim ijtimoiy noyob xodisani o'rganish xamda taxlil etishning ibtidosi uzoq tarixga borib taqaladi. qadimgi zamon tarixchilari gerodot, plutarx, konfutsiy va boshqalar o'z davri etakchilari — monarxlar, lashkarboshilarni tarix ijodkorlari deb xisoblaganlar. siyosiy etakchilik xodisasini taxlil etishda sharqda abu nasr forobiy, nizomulmulk, amir temur, alisher navoiyning xizmatlari, g'arbda esa n. makiavellining ilmiy merosi diqqatga sazovordir. ularning fikricha, siyosiy etakchi — butun jamiyatni jipslashtiruvchi, ijtimoiy tartiblarni saqlab qolish va mustaxkamlash uchun xar qanday vositalarni qo'llovchi xukmdordir. sharq uyg'onish davrining buyuk vakili forobiy „davlat boshlig'ining xikmatlari" risolasida davlatni etuk shaxs (ma'rifatli shox), etuk xislatlarga ega bo'lgan bir necha shaxslar (aristokratiya) va saylangan shaxslar (demokratiya) yordamida samarali boshqarish mumkinligini, davlat boshlig'i va davlat xizmatchilari boshqaruv san'atini …

3 / 17

ikki tomonlama xatodir. u, avvalo, o'zining g'olibona qurolini zamonasining odatiga ko'ra ishga solgan osiyolik xokim edi. uning dushmanlari ta'kidlagan qabix ishlari va vayronagarchiliklari esa biror jinoyat uchun olingan o'ch edi, xolos. to'g'ri, bu uch juda qattiq, lekin shu bilan birga adolatli edi"1, deb yozganligi xam bejiz emas edi. podshoxsiz raiyat va davlatsiz jamiyat bo'lishi mumkin emas, deb xisoblagan a. navoiy jamiyat bo'lishi uchun davlat bo'lishi zarurligini, turli manfaatlar kishilarni bir-biridan ajratishini va ayni paytda birlashtirishini, bu — jamiyat qonuni ekanligini, shu qonunni nazorat qilish — odil podsho va boshqaruv tizimining vazifasi, deb uqtiradi. umuman, siyosiy etakchilikning sharqona taxlilida etakchiga nasixatgo'ylik yondashuvi ustuvorlik qiladi. unga ko'ra davlat arbobi siyosati xar qanday vaziyatda xam axloqiy tamoyillar: rostgo'ylik, xalollik, odamlarga xayrixoxlik va xokazolarga zid bo'lmasligi kerak. ta'kidlab o'tish lozimki, etakchini axloqiy tamoyillarga rioya qilishga chorlovchi bunday sharqona qarashlar xozirgi zamon demokratik jamiyatlarida siyosatning insoniylashuvida, uning inson xuquqlari kafolati sifatida tanilishida o'z ifodasini topmoqda. …

4 / 17

olangan. xix asrga kelib shaxs irodasini jamiyat taraqqiyotining belgilovchi kuchi, deb xisoblovchi volyuntaristik nazariyalar paydo bo'lgan. etakchilik to'g'risidagi bu nazariya vakillari tomas karleyl (1795—1881) va ralf uoldo emersonlar (1803—1882) fikricha, odamlarning ko'pchiligi barcha munosabatlarda etakchilarning yo'naltiruvchi ta'sirisiz normal xayot kechira olmaydilar. xix asrning ikkinchi yarmida fridrix nitsshe (1844— 1900) tomonidan ishlab chiqilgan etakchilik tamoyili o'z davri siyosiy fikri va amaliy siyosatiga katta ta'sir ko'rsatgan. nitsshening qarashlariga biologik turlarning evolyutsion rivojlanishi to'g'risidagi ch. darvin nazariyasi kuchli ta'sir ko'rsatgan. shu bois, nitsshening nazariy qarashlarida oliy biologik tip — etakchi-inson, o'ta qudratli odam shakllanishining zarurligini asoslashga qaratilgan o'rinishni ko'ramiz. „insoniyatning maqsadi, — deb yozadi nitsshe, — uning oliy vakillarida mujassam bo'ladi... insoniyat buyuk odamlarni yaratish uchun tinimsiz mexnat qilishi zarur — uning vazifasi faqat shunda va boshqa xech narsada emas"1. uning fikricha, o'ta qudratli bunday buyuk odam yaxshilik va yomonlikning narigi tomonida turadi. u axloq me'yorlari bilan cheklanmagan bo'lib, oddiy odamlarga nisbatan shafqatsiz, …

5 / 17

biri — etakchilarga ular izdoshlarining taqlid qilishidir, degan g'oyani asoslashga xarakat qiladi. jamiyat taraqqiyotining asosiy manbalaridan biri tardning fikricha, tashabbuskor va noyob shaxslar tomonidan kilingan yangiliklar, kashfiyotlardir. etakchilikning ta'riflari. zamonaviy siyosatshunoslikda etakchilikning bir necha ta'riflari mavjud: 1. etakchi — yo'l ko'rsatuvchi ma'nosini anglatadi. etakchi boshqalarga ta'sir eta olish, muayyan maqsadlarga erishish uchun ularning birgalikdagi faoliyatlarini tashkil eta olish qobiliyatita ega bo'ladi. etakchi va uning izdoshlari o'rtasidagi munosabatlarda tengsizlik mavjud bo'lib, u etakchidan gurux a'zolariga qarab doimo bir tomonlama yo'nalgan bo'ladi. 2. etakchilik — bu boshqaruvchanlik maqomi, qarorlar qabul qilish bilan bog'liq bo'lgan ijtimoiy pozitsiyadir. 3. siyosiy etakchilik — bu siyosat bozorida amalga oshiriladigan maxsus tadbirkorlik shaklidir. bunda siyosiy tadbirkor, ya'ni etakchilikka da'vogar shaxs raqobat kurashida ijtimoiy vazifalarni xal etishga oid dasturini raxbarlik amaliga almashtiradi. bu erda siyosiy tadbir-korlikning moxiyati shundaki, „siyosiy tovar" potentsial etakchi shaxsi bilan bir narsa deb qaraladi xamda ushbu tovarni „umumiy boylik", baxt-saodat sifatida reklama qilish ro'y …

Want to read more?

Download all 17 pages for free via Telegram.

Download full file

About "siyosiy etakchilik"

1444142013_61723.doc siyosiy etakchilik reja: 1. xokimiyat tarkibida siyosiy etakchilik siyosiy ta'limot va qarashlarda etakchi to'g'risidagi tasavvurlarning shakllanishi va rivojlanishi. 2. siyosiy etakchilik tabiati va turlari 3. siyosiy etakchilikning shakllanish tartibi. demokratik jamiyatda siyosiy etakchi va siyosiy elitaning o'rni etakchilik. dunyoning turli mintaqalaridagi davlatlar va xalqlar ijtimoiy-siyosiy xayotida tub o'zgarishlar ro'y berayotgan xozirgi zamonda siyosiy etakchilik fenomeni aloxida axamiyat kasb etmoqda. jamiyatni qayta qurish va xokimiyat tarkibining asosiy elementlaridan biri bo'lgan siyosiy etakchi rolini bilib olish faqatgina u yoki bu siyosiy arbobga xos shaxsiy sifatlarni, uning ijtimoiy xayotga ta'sirini aniqlash uchungina emas, balki avvalo siyosatning ...

This file contains 17 pages in ZIP format (32.7 KB). To download "siyosiy etakchilik", click the Telegram button on the left.

Tags: siyosiy etakchilik ZIP 17 pages Free download Telegram