портрет - тасвирий санъатнинг алоҳида жанри

DOC 84,0 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1404898441_54906.doc портрет - тасвирий санъатнинг алоҳида жанри. режа: 1. портрет композицияси 2. бир фигурали композиция 3. амалий-аудиториявий иш тасвирий санъатнинг бу жанрига конкрет бирор инсон (ёки гуруҳ кишилар)нинг ташқи қиёфаси тасвирланган асарлар киради. ҳар бир портрет ўзида портретга олинган инсонгагина хос бўлган белгиларни ифода этади. жанрнинг ўзини номи қадим франсуз сўзидан келиб чиққан бўлиб «қандай белги бўлса, ўшандай тасвирлаш» деган маънони билдиради. ваҳоланки, портретда ташқи ўхшашлик, портретнинг бадиий қимматини белгиловчи асосий критерия эмас. портрет санъати инсонниг ташқи кўринишини ифода этиш билан бирга унинг қиёфаси орқали маънавий қизиқишлари, социал ҳолати, дунеқараши - у яшаган ўша даврнинг типик хусусиятлари мужассам этмоғи талаб этади. шунингдек, рассом портрет олинувчига нисбатан хиссиз, ташқи ва ички хусусиятларини рўйхатга олувчи эмас, унинг моделга нисбатан шахсий муносабати, дунёқараши, ижодий қарашлари шу асарда маълум бир изларини қолдиради. портрет санъати бир неча минг йиллик тарихга эга. аллақачоноқ, қадимги мисрда ҳайкалтарошлар одамнинг ички ҳиссиётларига чуқур кириб бормасаларда, унинг ташқи қиёфасини етарли …

ри соборидаги графиня ута ҳайкали; прагадаги авлиё вита соборидаги ҳайкал-портретлардир. портрет санъати ўзининг энг гуллаган даврини уйғониш даврида олади. бу даврда олий-юқори янгиликнинг бошланиш сифатида инсон шахсининг улуғланиши санъатдаги оламшумул бойлик ва қаҳрамонлик деб саналди. улуғ италян рассоми тициан замондош шоирлар, алломалар, ҳукмронларнинг алоҳида портретларини яратди. интелектуал қудрати, мустақил-ички самимий гармонияси билан тасвирланган унинг автопортрети (1560., прадо музейи. мадрид) алоҳида ажралиб туради. рассом кичик ханс холбейн томонидан ишланган шарл де моретта портретида куч, яширин энергия, жиддийлик, ва жасурлик (1536., дрезден галереяси, германия) ифода этилади. европа рангтасвирида биринчи планга камер, ҳиссиётли портретлар чикди ва тантанавий ва расмий портретлар билан қарама-қарши қуйилди, бунда тасвирланувчини улуғлаш ва кўкка кўтариш мақсади илгари сурилди. гениал голланд рассоми рембрандт «қария кампир портрети»да (1654., д.е.с.м.) оддий бир инсон қиёфаси орқали инсонийлик меҳру-саҳоватининг улуғ бойликлигини кўрсатиб беради (51-расм). рембрандт ўзининг бошқа гуруҳ портретларида турли инсоний хусусиятлар, темперамент ва ҳиссиётларнинг кенг ва ранг-баранг гаммасини айнан, «сукон цехининг улуғлари» ёки …

о.а.кипренскийнинг гусар «е.в.давидов портрети»да (1809., дрм) яққол кўринади. романтик ишонч ва орзу, маънавий кучи ижодкорнинг «қўлда альбом ушлаган автопортрети»да (1848., г.е.г) муҳрланган. 1860-1870 йилларда рус санъатининг демократик тарзда янгиланиши, реализмни дуёнга келиши, кўчманчи рассомлар ижодида тўла-тўкис рангтасвирнинг ривожланишига катта туртки бериб юборди. портретнинг алоҳида тури «портрет-тип» асосий ўринни эгаллади, қайсики одам бу ерда бутун бир психологик мураккабликлари билан тасвирланди, яъни унинг жамиятдаги роли баҳоланди, унинг индивидуал ва типик белгилари бир-бирига мос холда юзага чиқарилди. бундай асарлар қаторига н.н.генинг «а.и.герцен портрети» (1867., дтг), унинг кетидан в.г.перовнинг «ф.м.достоевский портрети» (1877, дтг) ва и.н.крамскойнинг «л.н.толстой портрети» (1873., гтг), ва бошқа кўплаб замондошлар портретлари дунёга келди. и.е.репин инсонлардаги орзу-умидларнинг кучини катта темперамент билан «н.м.пирогов портрети» (1881, дтг)да кўрсатади ва у ўз моделларида бетакрор-конкрет, фақат уларгагина хос поза, ҳаракат, юз ифодаси ва улар орқали шахснинг маънавий ҳусусиятлари ва унинг социал харакатеристикасини топади. ички кечинмалар, артистона важоҳат «актриса е.а.стрепетова портрети» (1882., гтг) да ифода этилган. кейинроқ …

вож топган. буюк камолиддин беҳзод чизган портретлар орасида султон ҳусайн мирзо, шайбонийхон портретлари диққатга сазовордир. шунингдек британия музейида сақланаётган бобур портрети ҳам машҳурдир. маҳмуд музаҳҳаб ишлаган алишер навоий портрети муносаввирнинг юксак маҳоратидан дарак беради. бу асар теҳрондаги шаҳаншоҳ кутубхонасида сақланмоқда. ҳиндистонда яшаган ҳам-юртимиз мурод самарқандийнинг ҳам шоҳ жахон, аврангзеб портретлари ва ўзининг автопортрети юксак маҳорат билан яратилган миниатюравий портретдир. xx асрнинг иккинчи ярмида ўзбек портретчи рассомларидан лутфилла абдуллаев, абдулҳақ абдуллаев, раҳим аҳмедов, малик набиевлар самарали ижод қилдирлар. л.абдуллаевнинг «мулла тўйчи тошмуҳамедов», «йўлдош охунбобоев портрети» (узб.дст) каби асарлари реалистик анъаналардан фойдаланиб моҳирона . а.абдуллаев биринчи ўзбек портретчи рассомларидан бири бўлиб, салмоқли ижод қилди. «аброр ҳидоятов отелло ролида», «ойбек портрети» муаллифнинг бадиий етук асарларидан ҳисобланади. рассом «ойбек портрети»да буюк адибнинг сиймосини чуқур ва мукаммал очиб берилган. рассом бу асарда инсон қиёфасини абадийлаштирибгина қолмай, балки ҳамма юксак инсоний фазилатлар эгаси, оташ қалб, ҳаяжон ва ташвишга тўла буюк ёзувчининг жонли образини яратди. раҳим аҳмедов …

идлари ҳақида ҳикоя қилади. рафаэльнинг сикстин мадоннаси юзидаги маюсликка қаранг, ремб-рандтнинг кўпни кўрган қарияларининг доно чеҳрасини эсланг, рубенснинг «изабелла»сини ёдга олинг, репиннинг канини - бурлак ва философ. қандай индивидуал ўзига хослик ва инсон характерининг мафтункор образлари яратилган. портретчи рассом инсон характери ва унинг индивидуаллиги устида ишлайди. бу эса рассомдан чуқур билим талаб қилади, тасвирланувчи ҳақида ҳамма нарсани, унинг юз элементларини кўп томонлама образли ҳолатларини, энг асосийси эса, ҳаққоний, тушунарли ва образли ифодалай билишни талаб этади. инсонни ҳаққоний тасвирламоқ учун уни диққат эътибор билан узоқ кузатмоқ керак, шундай ҳолат, шундай позани, шундай кайфиятни топиш керакки, характернинг хусусияти, сифатини тўлиқ ифодалаш мумкин бўлсин. портретда «қалбни тутиш» керак, «кийимни ва танани эмас». п.п.беньковнинг «татар қизи» портретига прототип терегулованинг ўз маҳалида улуғ рассомдан «тезда ишга тушмаётганлиги учун норози бўлгани»да, бу норозилик рассом ўзи истаган ифода бўлишини кутганлиги боис рўй берган эди. портретда тасвирланувчининг индивидуал белгиларидан ташқари уни ўраб турган муҳит, касбкори ҳақида ҳам энг …

Хотите читать дальше?

Скачайте полный файл бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "портрет - тасвирий санъатнинг алоҳида жанри"

1404898441_54906.doc портрет - тасвирий санъатнинг алоҳида жанри. режа: 1. портрет композицияси 2. бир фигурали композиция 3. амалий-аудиториявий иш тасвирий санъатнинг бу жанрига конкрет бирор инсон (ёки гуруҳ кишилар)нинг ташқи қиёфаси тасвирланган асарлар киради. ҳар бир портрет ўзида портретга олинган инсонгагина хос бўлган белгиларни ифода этади. жанрнинг ўзини номи қадим франсуз сўзидан келиб чиққан бўлиб «қандай белги бўлса, ўшандай тасвирлаш» деган маънони билдиради. ваҳоланки, портретда ташқи ўхшашлик, портретнинг бадиий қимматини белгиловчи асосий критерия эмас. портрет санъати инсонниг ташқи кўринишини ифода этиш билан бирга унинг қиёфаси орқали маънавий қизиқишлари, социал ҳолати, дунеқараши - у яшаган ўша даврнинг типик хусусиятлари мужассам этмоғи талаб этади. шунингдек, расс...

Формат DOC, 84,0 КБ. Чтобы скачать "портрет - тасвирий санъатнинг алоҳида жанри", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: портрет - тасвирий санъатнинг а… DOC Бесплатная загрузка Telegram