юсуф қизиқ томошалари

DOC 101.0 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1
1682407217.doc юсуф қизиқ томошалари режа: 1. уч хонлик инқирози даврида томоша турлари 2. устоздан дуо олиш – актёрлик имтихони. 3. юсуф қизиқнинг актёрлик махорати 4. репертуар – ўйинлар рўйхати 5. устоз – шогирдлик мактаби 6. цирк – янги томоша тури 7. юсуф қизиқ – циркда уч хонлик инқирози даврида томоша турлари рус қўшинлари туркистонга 1865 йилдан бостириб кириб кела бошлаган бўлса ҳам ўлканинг маданий ҳаётида рус театри фаолияти то 1877 йилгача унчалик сезилмади. чунки, бу йилларда ҳали туркистон тўла истило қилиб бўлинмаганди. рус қўмондонлиги олдида туркистонни забт этишни давом эттириш, марказий стратегик позицияларни эгаллаш, бухоро ва хива хонликларини ҳам тиз чўктириб итоат қилдириш, умуман туркистонда рус ҳокимиятини мустаҳкамлаш вазифалари турарди. бу даврда туркистон хонлари ўз қўлларидан кетган ерларни қайтариб олиш ниятида янги рус чегараларига тез-тез ҳужум қилиб турардилар. ундан ташқари ўлканинг айрим фронтларида уруш давом этмоқда эди. натижада 1868 йилда бухоро, 1873 йилда хива хонлиги россияга қарам қилинди. 1876 йилда …
2
шакаржонов (1868—1959) марғилонда камбағал косиб оиласида туғилди. ёшлигидан халқ санъатига қизиқиб, 12 ёшидан ўз таланти билан халқ ўртасида танила бошлади. 1883 йилдан то 1898 йилгача ёш юсуфжон фарғона санъаткорларининг устози зокир эшон труппасида ишлади. бу тўғрида юсуф қизиқ қуйидагича ҳикоя қилади: «тахминан 1883 йилнинг куз фасли эди. ўша йили марғилонга руслар келгандан сўнг биринчи бор мингбоши сайлови ўтди. маматбек махсум мингбоши бўлиб сайланди. шу муносабат билан шаҳарнинг атласфуруш маҳалласида базм берилди. базмга зокир эшон ва у билан бирга фарғонанинг ҳамма еридан машҳур қизиқлар, созанда, раққос ва ҳофизлар келди. бу даврда ўз қизиқлигим билан эндигина танилиб келаётган вақтим эди. шу базмда катта санъаткорлар қатори мен ҳам ўз ҳунаримни кўрсатдим, қизиқ ҳикоялар айтдим, ўйнадим, аскияларга қўшилиб турдим. зокир эшон менинг чиқишларимни кузатиб турганми ёки одамлардан эшитганми, эртаси куни уйга одам юбориб мени олдириб келди ва ўзига шогирд қилиб олишга розилигимни олди. шундан сўнг ўн беш йил зокир эшон ва саъди махсум тўдасида …
3
санъаткорларни марғилонга тўплади. мавлонбек деганнинг ташқи ҳовлисига шинам жой ясалиб базм берилди. иккинчи кун давра меҳмонхонага кўчирилиб, уйнинг тўрида қалин кўрпачалар устида муккайиб қолган саъди махсум ўлтирар ва жуда оҳистаоҳиста сўзлар, ҳамманинг диққати устозга қаратилган эди. саъди махсум юсуфжон ҳақида узоқ гапиради ва кексайиб қолгани сабабли корфармонликни унга топширишга қарор қилганини айтади ва «маъқулми сизларга» деб даврага савол ташлайди. ҳамма «маъқул» жавобини қайтаради. шундан сўнг юсуфжонни меҳмонхонага таклиф қиладилар. у икки қўлини кўксига қўйиб, таъзим билан киради, бориб устознинг этагини ўпади. ўтирганларни ҳам саломи билан илтифот этади, сўнгра имтиҳон бошланади. юсуфжон театр тартиботлари ва қоидалари тўғрисида — устознинг тамоми саволларига жавоб қайтаради. сўнгра сўз санъатида усталигини намойиш қилади, ўзи ижод қилган ҳикоялардаи айтади. шундан сўнг муқаллидчилик ҳунарини кўрсатади, «мударрис» спектаклидан мударрис ролини моҳирона ўйнаб беради, матхолиқ қизиқга тақлид қилиб ҳаммани кулдиради. танаффусдан сўнг имтиҳоннинг иккинчи қисми бошланади. энди навбат юсуфжоннинг музика ва рақс санъатини нечоғлиқ билишига келади. фарғона созандаларининг устози …
4
қат йўли билан келдим! устоз - энди қайси йўлдан борасан? юсуфжон - адолат йўлидан бораман! юсуфжоннинг қўли ечилади, устоз олдига сарупо-лар қўйилади ва саъди махсум ёнидан жой олади... юсуф қизиқнинг актёрлик махорати шундай қилиб, юсуф қизиқ ўз замонасининг энг йирик профессионал актёрлари зокиржон ва саъди махсум мактаби тарбиясини хамда устозлар дуосини олди. xix асрнинг охири ва xx асрнинг бошидан бошлаб ўзбек юсуф қизиқ театрининг истеъдодли актёри, ёшларнинг устоз ва тадбирлар ташкилотчиси ҳамда ўз замонасининг демократ санъаткори, қатор оғзаки драматургияларнинг автори сифатида санъат майдонига кириб келди. юсуф қизиқнинг қатор саҳна асарларида замон иллатлари ва меҳнаткаш халқнинг манфаати ҳимоя топади. чунончи, «яна уйланаман» пьесасида маҳалла имомининг аҳлоқий бузуқликлари очиб ташланади. «томма-том бой»да бузуқ бойнинг саргузашти тасвирланса, «ашулачи мингбоши»да сайлов олдидаги мингбошининг қилмишларидан кулинади. «хитой табиб», «тагижон касал» каби пьесаларда сохта табиблар, «баччабозлик»да ахлоқсиз бойлар фош қилинади. ўша замоннинг ярамас урф-одатларидан кулиш унинг «сурат кўрсатувчи», «юғувчи» каби пьесаларида ҳам ўз аксини топган. чунончи, …
5
санаб ўтилади. юсуф қизиқ ижод қилган пьесалар ичида пасткаш шахсларни, хасис, нокас ва алдамчиларни, савдогар хонасаллотларни танқид қиладиган пьесалар ҳам кўп. чунончи, унинг «пул қистан:» пьесаси бунга мисол бўл олади. уч киши қатнашадиган катта ҳажмли бу пьесанинг асосий персонажи бўлган ота образи монологидан парча келтирамиз: «ота - (бошида эски дўппи, кир салла, елкасидан увада оқиб ётади. бир енгининг ярми йўқ, бир оёғида бир пой калиш, бири яланг оёқ, белини эски арқон билан боғлаб олган). мана яхшилар! менинг кимлигимни билмайсизлар. мамлакатда мандан овриклик (обрўли) одам йўқ, одамлардан мани олшим бору, бершим йўқ. башарти маҳаллада тўй бўп қолса, бу ёнимни айтадилар, у ёнимни айтадилар, ўртада мени ҳовлим қолаверади. нимага айтмайдикан десам — айтмаса ҳам ўзим бораверишимни билар эканлар. мани айтмади деб қараб турмайман, бораман, боргач «келинг бу ёққа? демасаям, меҳмонхонасининг тўрига чиқиб ўтиравераман, дастурхончилар мени «пастга тушинг» деб имлашади, билиб туриб билмасликка оламан. мунгаям қараб туришмай кўчага чиқариб қўядилар. нимага бунақа экан …

Want to read more?

Download the full file for free via Telegram.

Download full file

About "юсуф қизиқ томошалари"

1682407217.doc юсуф қизиқ томошалари режа: 1. уч хонлик инқирози даврида томоша турлари 2. устоздан дуо олиш – актёрлик имтихони. 3. юсуф қизиқнинг актёрлик махорати 4. репертуар – ўйинлар рўйхати 5. устоз – шогирдлик мактаби 6. цирк – янги томоша тури 7. юсуф қизиқ – циркда уч хонлик инқирози даврида томоша турлари рус қўшинлари туркистонга 1865 йилдан бостириб кириб кела бошлаган бўлса ҳам ўлканинг маданий ҳаётида рус театри фаолияти то 1877 йилгача унчалик сезилмади. чунки, бу йилларда ҳали туркистон тўла истило қилиб бўлинмаганди. рус қўмондонлиги олдида туркистонни забт этишни давом эттириш, марказий стратегик позицияларни эгаллаш, бухоро ва хива хонликларини ҳам тиз чўктириб итоат қилдириш, умуман туркистонда рус ҳокимиятини мустаҳкамлаш вазифалари турарди. бу даврда туркистон хонлар...

DOC format, 101.0 KB. To download "юсуф қизиқ томошалари", click the Telegram button on the left.

Tags: юсуф қизиқ томошалари DOC Free download Telegram