юқори сифатли уруғлар етиштириш технологияси

DOC 133,0 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1404459164_53436.doc юқори сифатли уруғлар етиштириш технологияси режа: 1. уруғ сифатини пасайиш сабаблари 2. навларнинг биологик ва мехник ифлосланишинининг олдини олиш чоралари 3. нав тозалигин сақлашда танлаш ва тозлаша ишларининг аҳамияти 4. уруғларнинг нав тозалигини сақлашни таъминловчи ташкилий – хўжалик чора – тадбирлари. 1. уруғ сифатининг пасайиш сабаблари. селекция маҳсули бўлган янги нав уруғларнинг ирсий хоссалари бир қанча авлодлара давомида яхши сакланиб туради. бироқ, ўсимликларни кўпайтириш жараёнида навларнинг биологик хўжалик белгилари ва хоссалари ёмонлашиб қолиши мумкин. навлар узгарувчанлигининг асосий сабаблари уларнинг ифлсоланишидир. ифлосланишнинг биологик ва механик хиллари тафовут қилинади. билогик ифлосланиш икки навнинг узаро ёки кон – кардош бўлган бегона ўсимликлар билан (масалан, редиска билан шолғомнинг маданий сабзининг ёввойи ҳолда ўсувчи сабзи билан) чатишиб қолиши, ажралиш ҳодисаси бошланиб, спонтан мутациялар пайдо бўлиши натижасида руй берадиган бўлса, механик ифлосланиш уруққа тасодифан аралашмалар тушиб қолишига боғлиқ бўлади. ўсимликлар касалланишининг кўпайиб бориши, экиш учун етилмаган уруғлар ишлатилиши уруғчиликка доир жараёнларда агротехника даражасининг паст бўлиши …

чатишади, бунинг натижасида навга хос белгилари аксари кескин ёмонлашиб қолган дурагай уруғлар ҳосил бўлади. улар ўз оиласига мансуб бўлган маданий ва ёввойи турлр билан осонгина чатишаверади. сабзи, лавлаги, шовул, салат, пастернакнинг ёввойи шакллари шу экинлар маданий навларни биологик ифлослантирадиган ўсимликлардир. карамдошлар оиласига мансуб сабзавот экинлари органларнининг маҳсулоти сифатсиз бўладиган ўсимликлар етишиб чиқади. масалан, редиска билан ёввойи шолғом дурагайларида йугонлашган эдор илдизмева бўлмайди, илдизмеваси етуклик даврига кирмасдан илгари шохланиш бошланади, ўсимлик ёғочланган сершох илдиз ва қалин тукли йирик – йирик барглар чиқаради. чанлантирувчи ўсимликнинг баъзи морфологик белгилари етиштириладиган навдаги ўсимликлар белгиларидан устун турадиган (доминант) бўлса, нав популяциясида пайдо бўлган дурагай ўсимликларни топиб олиб юлиб ташлаш осон. чунончи, ҳар хил карам турларининг бир – бири билан, редисканинг ёввойи шолғом билан чангланишидан ҳосил бўлган дурагайларини ажратиб олиш қийин эмас (масалан редиска драгайининг илдиз меваси гуллари ва поясининг бўғимларида бинафша тусли пигмент доғлари бўлади). етиштирилаётган ўсимликнинг морфологик белгилари жиҳатидан ўзига яқин турадиган нав чанг …

бўлиб, ўсимликларнинг ҳар хил генлар бўйича гетерозигота бўлиб қолишига олиб келиши мумкин. мутациялар кўпчилик ҳолларда рецессив бўлиши муносабати билан кучайиб борадиган гетерозиготаликнинг пайкаб олиб, уни камайтиришга доир тегишли чораларни кўриш жуда қийин бўлади. навнинг ажралиш ҳодисасига учраши натижасида пайдо бўладиган ўсимликлар асосий навга аралашиб қолади ва биологик ифлосланишни кучайтиради. механик ифлосланиш. навнинг механик ифлосланиши экилаётган нав уруғларининг бошқа навдаги маскур экин уруғлари билан ёки маданий ва ёввойи ҳолда ўсувчи бошқа ўсимликларнинг уруғлари билан ифлосланишига боғлиқ. механик ифлосланишнинг тур ифлосланиши ва нав ифлосланиши деган хиллари бор. тур ифлосланиши деб, бир экин уруғининг бошқа турдаги экин ёки ёввойи аждодларининг уруғлари билан ифлосланиб қолишига айтилади (масалан, редиска уруғларнинг шолғом ёки ёввойи аждодлар бўлмиш бегона ўт уруғлари билан ифлосланиб қолиши). агар бир нав уруғлари билан ёки уша экин навсиз материалининг уруғлари билан ифлосланиб қолган бўлса, буни нав ифлосланиши деб айтилади. уруғларнинг механик ифлосланиши уруғлик экинларни ўриб, йиғиб олиш, ташиш ва димлаб етиштириш, куритиб қўйиш, …

механик равишда, четдан чангланиш ҳодисаси юз берганида эса, биологик йўл билан ҳам ифлосланиб қолиши мумкин, чунки ўтган йил ҳосилида тўкилиб, қишлаб чиққан уруғлардан униб чиққан ўсимликлардан тезда кўзга чалинмайдиган аралашмалар бўлиб қолади. механик ифлосланиш навнинг ёмонлашиб қолишига олиб борадиган жуда муҳим омилдир, чунки асосий нав экининга аралашиб қолган аралашма биологик ифлосланишига олиб келувчи жиддий манба бўлиб қолади. уруғлардан кўпайиб, четдан чангланадиган бир йиллик экинлар (редиска, дукаклилар, қовоқдошлар, калампир) учун бу нарса айниқса хафлидир. она ўсимликлар яхши танлаб, саралаб олинмаган ва механизмлар ёрдамида экиладиган бўлса, биологик ифлосланиш хавфи икки йиллик экинлар учун ҳам, кўп йиллик экинлар (карам, пиёз, илдиз мевалар ва бошқа ўсимликлар) учун ҳам анча ортади. бундан ташқари, уруғликка мўлжалланган сабзавот экинлари узоқ ва гуллаб туради, бир талай гул чиқариб, хаддан ташқари кўп чанг зарраларини ҳосил қилади, битта гул чангланганида иккитадан бир неча учтагача дурагай уруғлари бўладиган мевалар тугади. бу нарса биологик ифлосланиш эҳтимолини янада оширади. уруғлик ўсимликларни ўстириш шароитлари …

ри кескин камайиб кетади.ўсимликларнинг ривожланишига ирсиятига таъсир ўтказиш ва қимматли хоссаларини ёмонлаштириб қўйиши эҳтимолдан узоқ эмас. карам, редиска, пиёз ва помидорнинг яхши етилмаган уруғлари етилганларига қараганда кўпроқ нам ютиб секинроқ униб чиқиши аниқланган. уруғларнинг ёши улардан униб чиқадиган ўсимликларнинг кейинчалик ривожланишига ҳам таъсир қилади. етилмаган уруғларнинг униб чиқиши бир текис бормайди бундай уруғлардан олинган кўчатлар ривожланишдан узоқ вақт орқада қолади. етилмаган уруғлардан чиққан ўсимликларнинг ривожланишидан орқада қолиши эртанги ҳосил миқдорининг камайиб етишига, помидорда яхши етилмай қолишига, редиска билан пиёзда эса, купгина ўсимликларнинг яхши ривожланмай қолишига олиб келади. анча етилган уруғлар экилганида хозир айтиб ўтилган экинларнинг ҳосилдорлиги ортади, ҳосилнинг товарлик хоссалари эса яхшиланади. сабзавот экинлари вирусли бактериали ва замбуруғли касалликлар билан зарарланади, бу касалликларнинг кўпчилиги уруғлардан ўтади ва навни репродукциялаш вақтида тарқалиши мумкин. сабзавот ва полиз экинларининг касалликлари икки гуруҳга бўлинади: 1) уруғлар орқали ўтадиган ва уруғларни юқумсизлантиришнинг ишончли усуллари ҳали ишлаб чиқилмаган касалликлар. бундай касалликлар белгиланган меъёрдан ортиқ тарқалиб кетган …

Хотите читать дальше?

Скачайте полный файл бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "юқори сифатли уруғлар етиштириш технологияси"

1404459164_53436.doc юқори сифатли уруғлар етиштириш технологияси режа: 1. уруғ сифатини пасайиш сабаблари 2. навларнинг биологик ва мехник ифлосланишинининг олдини олиш чоралари 3. нав тозалигин сақлашда танлаш ва тозлаша ишларининг аҳамияти 4. уруғларнинг нав тозалигини сақлашни таъминловчи ташкилий – хўжалик чора – тадбирлари. 1. уруғ сифатининг пасайиш сабаблари. селекция маҳсули бўлган янги нав уруғларнинг ирсий хоссалари бир қанча авлодлара давомида яхши сакланиб туради. бироқ, ўсимликларни кўпайтириш жараёнида навларнинг биологик хўжалик белгилари ва хоссалари ёмонлашиб қолиши мумкин. навлар узгарувчанлигининг асосий сабаблари уларнинг ифлсоланишидир. ифлосланишнинг биологик ва механик хиллари тафовут қилинади. билогик ифлосланиш икки навнинг узаро ёки кон – кардош бўлган бег...

Формат DOC, 133,0 КБ. Чтобы скачать "юқори сифатли уруғлар етиштириш технологияси", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: юқори сифатли уруғлар етиштириш… DOC Бесплатная загрузка Telegram