психология фанларини ўқитишда ўзбек халқ мақолларидан фойдаланишнинг тарбиявий аҳамияти

DOC 372,5 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇
1
фанларин.doc ўзбекистон республикаси олий ва ўрта махсус таълим вазирлиги психология фанларини ўқитишда ўзбек халқ мақолларидан фойдаланишнинг тарбиявий аҳамияти қарши – 2013 мундарижа кириш ...................................................................................................................3 i-боб. ўзбек халқ оғзаки ижоди миллий психологиянинг ифодаси сифатида................................................................................................................10 1.1. миллий онгнинг психологик талқини ҳақида илмий қарашлар.............10 1.2. ўзбек халқининг миллий психологияси ва ўзига хос хусусиятлари (стереотиплари)....................................................................23 1.3. ўзбек халқ оғзаки ижодида шахс хусусиятлари ва психологик фазилатларнинг талқини .............................................................................37 биринчи боб бўйича хулосалар.................................................................41 ii-боб. психология фанларини ўқитишда ўзбек халқ мақолларидан фойдаланишнинг тарбиявий аҳамияти.............................................46 2.1. ёшларда юксак инсоний сифат ва фазилатларни тарбиялашга йўналган мақоллар..........................................................................................................48 2.2. кишилар феъл-атворида учрайдиган салбий иллатларнинг зарари ва оқибатларидан огоҳ этувчи мақоллар..........................................................58 2.3. шахслараро муносабатларни меъёрлаштириш, яшаш ва турмуш фаровонлигини таъминлашга йўналган мақоллар....................................66 2.4. одамнинг нарсалар, ҳодисалар ва меҳнатга бўлган муносабатларини тарбиялашга хос мақоллар............................................................................78 2.5. тадқиқот натижаларининг таҳлили.............................................................85 иккинчи боб бўйича хулосалар....................................................................88 хулосалар.
2
......................................................................................................90 фойдаланилган адабиётлар рўйҳати.........................................................92 иловалар..........................................................................................................94 кириш. мавзунинг долзарблиги. ҳозирги даврда фан қудратли яратувчанлик кучига айланди, ҳар бир мамлакатнинг ижтимоий, иқтисодий равнақи фаннинг тараққиётига боғлиқ бўлиб қолди. шунинг учун ҳам мустақилликнинг дастлабки йилларидаёқ ўзбекистон республикаси президенти и.а.каримов илм фан тараққиёти ва уни амалиётга кечиктирмай жорий этиш масалаларига алоҳида эътибор билан қаради. шу боис, кадрлар тайёрлаш миллий дастурида: «халқнинг бой интеллектуал мероси ва умумбашарий қадриятлар асосида, замонавий маданият, иқтисодиёт, фан, техника ва технологияларнинг ютуқлари асосида кадрлар тайёрлашнинг мукаммал тизимини шакллантириш ўзбекистон тараққиётининг муҳим шарти» (12) эканлиги асосланди. объектив олам бир бутун, нарса ва воқелик ўзаро боғлиқ бўлиб, уни ўрганишда фанларнинг бирлашиши (интеграцияси) объектив қонуниятдир. фанларнинг назарий тараққиётида дифференциал ҳолат мавжуд бўлсада, амалиётда бир-бири билан боғлиқлик янада самаралироқ ижтимоий-иқтисодий аҳамият касб этади. маънавият-маърифат ишларини ва таълим тизимини тубдан ислоҳ қилишни илмий методологик таъминлаш психология фани ютуқларига шунингдек, барча инсонни ўрганадиган фанлар, жумладан, бадиий адабиёт билан ўзаро алоқасига боғлиқдир. шунинг учун инсоншунослик асосида мақсад …
3
алашган. республикамиз президенти и.а.каримов ўзбекистон фанлар академиясининг умумий йиғилишида сўзлаган нутқида «... асрлар синовидан ўтган аждодларимиз бизга қолдирган миллий мафкура ва тафаккуримизни тиклаш, уни замонавий умумбашарий руҳ билан бойитиш ҳаммамизнинг долзарб вазифамиздир», деб кўрсатган эдилар. психология билан бадиий адабиётнинг ўзаро боғлиқлигини тадқиқ этиш миллий психология тарихини чуқур ўрганишга йўл очади. психология билан бадиий адабиёт тарихан ва мантиқан боғлиқдир. «адабиёт»- одоб, хулқ, ахлоқ, «ёт»- илм, яъни адаб ҳақидаги таълимот маъносини англатади. кейинги асрларда адабиётни бадииёт маъноси ўрнида қўллаш кучайди. аслида бадииёт адабиётшунослик маъносини ўзида мужассамлаштиради, адабиёт – маънавият, ҳаёт дарслиги ёки тарбияшуносликни англатади. психологиянинг долзарб муаммолари бўлган ўқувчиларнинг ёш даврларига хос қонуниятлари, инди​видуал психологик хусусиятлари, улар яшаб турган миллий, ҳудудий хусусиятлар ва халқ педагогикаси - психология дурдоналари ҳикматларда, ҳалқ оғзаки ижодида, буюк мутафаккирларнинг бадиий асарларида акс этганлигини кўрамиз. шарқнинг ренисанс (уйғониш) бешиги бўлишидаги асосий омиллардан бири ҳам илмий ва бадиий ижодда таълим-тарбия назариясининг ривожланганлигидадир. дунё фанлари тараққиётига улкан ҳисса қўшган улуғ …
4
у билиг», кайковуснинг «қобуснома», абдураҳмон жомийнинг «баҳористон», аҳмад яссавийнинг «девони ҳикмат», аҳмад югнакийнинг «ҳиббатул xақойиқ», алишер навоийнинг «маҳбуб-ул-қулуб», «ҳайратул аброр» каби асарларида бадиийлик ва психологик уйғунлик мавжуд. таълим-тарбияда миллийлик ва умуминсонийлик бирлигига эришиш аввало психологиянинг миллий асосга эга бўлишига боғлиқ. психология илмидаги инқирознинг туб илдизлари, энг аввало, унинг миллий заминидан, кўҳна шарқнинг минг йиллик теран анъаналаридан узилиб қолганлигидадир. психология билан бадиий адабиётнинг тарихан бир-бири билан боғлиқлиги ва ўзаро алоқасининг методологик ва методик тизимини яратиш психология тарихига доир тадқиқотларнинг самарадорлигини таъминлайди. шарқнинг буюк мутафаккири абу наср форобий «инсоннинг ўзини ўрганиш»ни ва тарбиялашни биринчи ўринга қўяди ва инсоншунослик илмига асос солади. абу али ибн сино ўз асарларида инсоннинг табиий ва маънавий уйғунлигини ҳар томонлама исботлайди. кўҳна шарқнинг инсоншунослик илми очилмаган хазинадир. миллатнинг миллий хусусиятлари психология фанида кам ўрганилганлиги билан алоҳида ажралиб туради. ҳозирги пайтда миллий хусусиятларнинг шаклланиш боскичлари, унинг таркибий қисмлари, миллий онгнинг онтогенези, ўзига хос хусусиятлари ва ўзини-ўзи англаш каби муаммоларнинг …
5
ари, ривожланиш қонуниятлари, ўқув – тарбия жараёнларидаги аҳамияти ва ёшлар камолотидаги ўрни психологик нуқтаи назардан ўрганилмаган. шу боис, биз магистрлик диссертациямиз мавзусини “психология фанларини ўқитишда бадиий адабиётдан фойдаланиш” (ўзбек халқ мақоллари мисолида) деб номладик тадқиқотнинг мақсади: психология фанларини ўқитишда бадиий адабиётдан (ўзбек халқ оғзаки ижоди бўлган мақоллардан) фойдаланиш тизимини илмий асослаш тадқиқотнинг вазифаси: 1. ўзбек халқи оғзаки ижоди намуналари ижтимоий - психологик тадқиқот предмети сифатида ёритилган адабиётларни таҳлил қилиш 2. марказий осиё мутафаккирлари ижодидан ўзбекларга хос психологиянинг ифодасини ўрганиш 3. тадқиқотни йўлга қўйиш учун муайян услубий воситалар, методикалар ва махсус материалларни саралаш 4. ўзбек халқ мақолларида ифодаланган психолгик жараёнлар, ҳолатлар ва психологик хусусиятларга хос тушунчаларни экспериментал ўрганиш, тўплаш, таҳлил қилиш ҳамда тизимлаштириш. 5. тўпланган эмперик материалларни сифат (психологик) таҳлилини амалга ошириш ва ёшларни халқ оғзаки ижоди асосида тарбиялашга йўналган тавсиялар ишлаб чиқиш. тадқиқот объекти: ўзбек халқ оғзаки ижоди (ўзбек халқ мақоллари мисолида)асосида психология фанларини ўқитиш тадқиқотнинг предмети: инсонга хос психик …

Хотите читать дальше?

Скачайте полный файл бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "психология фанларини ўқитишда ўзбек халқ мақолларидан фойдаланишнинг тарбиявий аҳамияти"

фанларин.doc ўзбекистон республикаси олий ва ўрта махсус таълим вазирлиги психология фанларини ўқитишда ўзбек халқ мақолларидан фойдаланишнинг тарбиявий аҳамияти қарши – 2013 мундарижа кириш ...................................................................................................................3 i-боб. ўзбек халқ оғзаки ижоди миллий психологиянинг ифодаси сифатида................................................................................................................10 1.1. миллий онгнинг психологик талқини ҳақида илмий қарашлар.............10 1.2. ўзбек халқининг миллий психологияси ва ўзига хос хусусиятлари (стереотиплари)....................................................................23 1.3. ўзбек халқ оғзаки ижодида шахс хусусиятлари ва психологик фазилатларнинг т...

Формат DOC, 372,5 КБ. Чтобы скачать "психология фанларини ўқитишда ўзбек халқ мақолларидан фойдаланишнинг тарбиявий аҳамияти", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: психология фанларини ўқитишда ў… DOC Бесплатная загрузка Telegram