психологик киёфанинг маънавий маданиятда намоён булиши

DOC 68.0 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1
1404028507_49958.doc психологик киёфанинг маънавий маданиятда намоён булиши режа: 1. миллий психологик киёфа ва бадиий адабиёт. 2. миллий психологик киёфа ва унинг миллий маданиятга таъсири. 3. миллий психологик киёфанинг шаклланишида макол ва маталларни урни. миллий психологик киёфанинг хусусиятларини уларнинг объектив жихатдан намоён булиши оркали урганиш мумкин. гарб файласуфлари асарларида у ёки бу халкка хос психологик хусусиятларни урганиш, аввало, уларнинг маънавий ижодиётини тахлил килишдан бошланади деб курсатилган. чунки халк уз тарихини, турмуш тарзини, орзу - истакларини моддий ва маънавий намуналарида акс эттириб келган. миллий психологик киёфанинг турли-туман томонлари текширувчи учун бир карашда кандайдир фахмлаб тушуниб олиши кийин булган вокеликдек булиб куриниши мумкин. бу албатта юзаки карашда масаланинг мохиятига чукур киришишмасдан вужудга келадиган тушунча. аслида миллий психологик киёфа моддий жихатдан кузга ташланиб турадиган характерга эга булиб, факат маданиятнинг турли-туман фармонларини урганиш оркали уни фахмлаб олиш мумкин. миллий санъат ва адабий асарларда кишиларнинг вокеликнинг узига хос идрок килиши натижасида хосил булган тасаввурлари, туйгулари таб …
2
ади бу тугрида абдулла орипов "генетика" шеърида. адабиёт ва санъат асарлардаги миллий образлар психологик киёфани урганиш учун зарур булган асосий манбалар хисобланади. "кимки фуркат ва ойбек асарларини чинакам урганар экан-деб ёзади н. жандильдик-сузсий у узбек характерига, ким абай ва авезов асарларини чукур сингдирса, козок характерига дуч келади". машхур ёзувчилар, бастакорлар, муйкалам сохиблари халк хаётини якин билганликлари учун хам халк хаётини тасвирловчи ажойиб образларни яратганлар. зеро жахон маданиятининг нодир асарлари доимо уз миллий заминга эга булади. ф.кучельманнинг ёзишича, тургенев рус халкининг узига хос хусусиятларини, уларнинг славянларга хос эмоционаллиги билан ажойиб тарзда, тугри тасвирлай олганлигини курсатган эди. ижтимоий-тарихий, социал-иктисодий, табиий географик шарт-шароитлар дастлаб кишиларнинг туйгуларида, таб ва дидларида, фикр ва характерларида, яъни уларнинг психологик киёфаларида акс этиб ундан кейин психологик киёфа оркали миллий маданиятнинг узига хос хусусиятларида наккшланиб колади. шунинг учун хам миллий маданиятда шу халкнинг табиат гузалликларини кандай идрок этиши, социал тартиблари, унинг тарихий тараккиётининг турли даврларидаги туйгу ва истаклари, мушохада …
3
немис ва америкаликларнинг миллий психологик киёфалари германияда ва акшда бир неча йиллар мобайнида кушилиб кетаётган 45 та машхур пьесада кандай намоён булганлигини аниклашган ва текшириш якунларини таккослаб жуда ажойиб натижаларга дуч келишган. пьесанинг сюжети куйидаги 6 та мавзу: севги, ахлок, идеаллларни яратиш, хокимият учун кураш, мансабпарастлик ва хукук мавзуларининг кай даражада ёритилган булишлигига караб урганилган. текшириш натижалари куйидагича булган: a) идеаллик, фалсафий ва тарихий мазмунлар немис пьесаларида америка пьесаларидагига караганда купрок ёритилган; b) немис пьесаларидаги кахрамонлар жамиятдан устун туришликка харакат килган холда америка пьесаларидаги кахрамонлар оддий кишилар булиб куринишга харакат килишади; c) америка пьесаларига аёллар образи, немис пьесаларидагига караганда купрок киритилган; d) америка пьесаларидаги ахлокий тенденциялар, немис пьесаларида эса идеал тенденциялар хукмрон булган; e) хар иккала мамлакат пьсаларида хам хокимиятдан норозилик кайфияти хукм сурган ва хоказо; хар бир халкда эстетик идрок килиш ва эмоционал холатларни кечириш узига хос равишда утади. академик а.п.баранников узининг "хинд поэзиясининг тасвири усули" деган тадкикотида хинд …
4
аъбига, уз буёклари ва мойкаламига, борликни узига хос равишда идрок этувчи санъткор сифатида намоён булади. философ в.даль макол ва маталларни "халкнинг юрувчи акл-идроки", деб атаган эди. макол ва маталлар, хикматли гаплар тасодифан хаёлга ёки тилга келиб колган шунчаки гаплар булмасдан, неча асрлар, неча авлодларнинг акл-заковат чигиридан утиб сайкалланган халк донолигидадир. аждодларимиз яратган будай хикматли гаплар неча авлодларнинг маънавий эхтиёжларини кондириб келган. хар бир давр макол ва маталлар хазинасидан уз давр рухига мос келадиганини танлаб олади. юкорида узбек халкига хос булган кексаларни хурматлаш, мехмондустлик, мехнатсеварлик каби фазилатларнинг кенг ривожланганлигини айтиб утган эдик. халкнинг бу психологик хусусиятлари улар яратган купгина маколларида уз ифодасини топган. масалан, ота-она ва кексаларни хурматлаш тугрисида куйидаги маколлар яратилган. оталар сузи-аклнинг кузи. кари бор уйнинг зари бор. кари билганни пари билмас. олтиннинг эскиси булмас, ота-онанинг бахоси. мехмондустликка доир. мехмон- отангдан улуг. мехмон келар эшикдан, ризки келар тешикдан. мехмонга ош куй, икки кулини буш куй. мехнатсеварликка доир. элга хизмат-олий …
5
революциясигача булган узбек халкининг огир турмуши, иктисодий ва сиёсий тенгсизлиги, бой ва амалдорларнинг каттик зулми, миллий асорат хукуксизлиги, рухияти улар яратган куй ва кушикларда ифодаланган. халк томонидан яратилган мусикаларда, ракс ва кушикларда айрим тадкикотчилар айтган "туткич бермас" ва "англаб олиниши кийин" булган миллий психологик киёфалар "манаман" деб кузга яккол ташланиб туради. бунинг учун албатта шу халк яратган мусикани ва бошка ижод махсулларини диккат билан тинглаш, унга разм сола билиш керак. рус халки куйини хинд куйидан, ёки узбек раксини украин раксидан фарклаш учун санъатдан чукур хабардор булиш зарур эмас. ф. энгельс ирланд халк ижоди тугрисида тухталиб, халк куйларида ирланд миллатининг хислат ва кайфияти тула акс эттирилганини курсаиб берган эди. шуни яна бир бор таъкидлаб курсатиш керакки, синфий жамиятдаги маданиятда миллий ва синфий томонлар доимо бирга, бир-бирига боглик холда мавжуд булади. синфий жамият тарихининг бутун ривожи давомида миллат ичидаги турли социал гурухлар, синфлар уртасидаги маданий-маиший турмушдаги тафовутлар чукурлашиб борса хам, лекин бу …

Want to read more?

Download the full file for free via Telegram.

Download full file

About "психологик киёфанинг маънавий маданиятда намоён булиши"

1404028507_49958.doc психологик киёфанинг маънавий маданиятда намоён булиши режа: 1. миллий психологик киёфа ва бадиий адабиёт. 2. миллий психологик киёфа ва унинг миллий маданиятга таъсири. 3. миллий психологик киёфанинг шаклланишида макол ва маталларни урни. миллий психологик киёфанинг хусусиятларини уларнинг объектив жихатдан намоён булиши оркали урганиш мумкин. гарб файласуфлари асарларида у ёки бу халкка хос психологик хусусиятларни урганиш, аввало, уларнинг маънавий ижодиётини тахлил килишдан бошланади деб курсатилган. чунки халк уз тарихини, турмуш тарзини, орзу - истакларини моддий ва маънавий намуналарида акс эттириб келган. миллий психологик киёфанинг турли-туман томонлари текширувчи учун бир карашда кандайдир фахмлаб тушуниб олиши кийин булган вокеликдек булиб куриниши мумкин. б...

DOC format, 68.0 KB. To download "психологик киёфанинг маънавий маданиятда намоён булиши", click the Telegram button on the left.