aqsh va yevropa mamlakatlarining geosiyosiy o'rni

DOC 74.5 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1459786938_64237.doc aqsh va yevropa mamlakatlarining geosiyosiy o'rni reja: 1. xx asrda aqshning geosiyosiy o'rni va pozitsion xususiyatlari. 2. iqtisodiy, moliyaviy, harbiy siyosiy pozisiyalar. 3. aqshning osiyodagi geosiyosati. 4. yevropaning jahon hamjamiyatidagi o'rni va ahamiyati 5. yevropa mamlakatlarining geosiyosati. yevropa va aqsh geosiyosat siyosatdagi hukmron doiralar uchun yaratilgan fan bo'lib, bu fan bilan faqat mamlakatlar va millatlarni boshqarishda faol ishtirok etadigan yoki shunday maqsad yo'lida harakat qilayotgan kishilargina shug'ullanib kelganligiga tarix shohiddir. geosiyosat ilmiy nuqtai-nazardan qandaydir dogmatik qoidalarga asoslanmasdan, o'zi uchun muhim va ikkinchi darajali bo'lgan fanlar yoki fan yo'nalishlarinigina belgilab oladi. boshqa ijtimoiy va tabiiy fanlar geosiyosiy uslubning asosiy tamoyillariga zid kelmagan taqdirdagina tadqiqot doirasiga jalb etiladi. hozirgi paytda u yer yuzida etakchilik qilayotgan eng qudratli davlatlarning harakat dasturi sifatida ittifoqlar tuzish, urush boshlash, islohotlar o'tkazish, jamiyatni tarkibiy jihatdan qayta qurish, keng qamrovli iqtisodiy hamda siyosiy dasturlarni joriy qilish kabi muhim qarorlarni qabul qilish borasidagi zaruriy xulosalarni o'z ichiga olgan …

paytlardan boshlab uni tashkil qilgan qutblarning qarama-qarshiligi xususiyatiga ega bo'lib davr taqozasiga ko'ra o'zgarib turadi . shunday qilib, butun ijtimoiy tarix ikki unsur, ya'ni «suv» («suyuq», «oquvchi») va «quruqlik» («qattiq», «doimiy») unsurlari atrofida ro'y bergan jarayonlardan iborat. tellurokratiya, makonning muqimligi va undagi asosiy xususiyatlarning barqarorligi bilan xarakterlanadi. sivilizasion darajada tellurokratiya insonlarning yirik uyushmalari, xalqlar, davlatlar, imperiyalar bo'ysunadigan o'troqlik, konservatizm, qat'iy huquqiy me'yorlarda namoyon bo'ladi. quruqlikning qattiqligi xalqlarning madaniy hayotiga ham jiddiy ta'sir ko'rsatadi, jumladan, ijtimoiy an'analarning barqarorligi va axloqiy qoidalarning mustahkamligi ana shu omil ta'sirida shakllanadi. quruqlikdagi, ya'ni yevrosiyoning ichkarisidagi xalqlarga induvidualizm ruhi yot bo'lib, ularga azaldan ijtimoiylik ruhiyati va ierarxiyaviy tizim xos bo'lgan. talassokratiya esa bunga teskari bo'lgan qoidalarga asoslangan sivilizatsiya bo'lib, u dinamik, harakatchan va texnik rivojlanishlar tarafdoridir. uning ustuvor yo'nalishlari ko'chmanchilik (asosan dengizda suzish nazarda tutilmoqda), savdo, individual ishbilarmonlik ruhidan iborat. shaxs jamoaning harakatchan vakili bo'lgani tufayli oliy qadriyat hisoblanadi. bunda ma'naviy va huquqiy me'yorlar bir-biri bilan …

hqa hududlar doirasida qolishi mumkin. qarama-qarshilik sayyoraning turli joylarida, turli shakllarda rivojlanadi. nemis olimi k.xausxofer 1869 yilda myunxen shahrida professor oilasida dunyoga kelgan. yoshligidan etuk harbiy bo'lishni orzu qilgan karl tegishli ma'lumotga ega bo'lgach, yigirma yildan ortiq qurolli kuchlar safida zobitlik qiladi. 1908 – 1910 yillarda u yaponiya va manchjuriyada germaniyaning harbiy vakili lavozimida faoliyat olib boradi. ana shu paytda u yapon imperatori oilasi va oliy tabaqa oqsuyaklar qatlami bilan tanishadi. jismoniy jihatdan zaif bo'lgan karl oxir oqibatda o'zining muvaffaqiyatli rivojlanib borayotgan harbiy faoliyatidan voz kechishga majbur bo'ladi. 1911 yilda germaniyaga qaytgan karl umrining oxirigacha o'zi tug'ilib o'sgan shaharda yashab qoladi. u ilmiy faoliyat bilan shug'ullanish natijasida myunxen universitetida “fan doktori” darajasini oladi. o'sha paytdan boshlab xausxofer muntazam ravishda umuman geosiyosat, xususan tinch okeani havzasi mintaqasi geosiyosatiga doir asarlar chop eta boshlaydi. uning “day nixon” deb nomlangan ilk asari yaponiya geosiyosatiga bag'ishlangan. 1924 yildan boshlab k.xausxofer 20 yil davomida “geopolitik”, …

okeani mintaqasidagi ta'sir doirasini kengaytirishga yo'naltirilgan geosiyosiy dasturga nisbatan ishlatilgan. o'sha paytda “dengiz kuchi” va “yer kuchi” o'rtasidagi sayyoraviy raqobat germaniyani o'z yo'lini anglab olish muammosini keltirib chiqardi. bu borada k.xausxofer ham milliy g'oya tarafdorlari nemis davlati siyosiy qudratini oshirishga har tomonlama harakat qilgani ma'lum. bu bu hol nafaqat sanoatning rivojlanishi va madaniy taraqqiyotni, balki geosiyosiy bosqinchilikni ham anglatgan. germaniyaning yevropa markazida joylashganligi, madaniy va jo'g'rofiy holati uni g'arbiy dengiz davlatlari bo'lmish angliya, fransiya va aqshning tabiiy raqibiga aylantirgan edi. “talassokratik” geosiyosatchilarning o'zlari ham germaniyaga salbiy munosabatini yashirmas, uni (rossiya kabi) dengiz hukmroni bo'lgan g'arbning geosiyosiy raqibi deb bilishardi. bunday vaziyatda germaniyaning “tashqi yarimoy” davlatlari bilan yaqin hamkorlik qilishga ishonishi qiyin edi. qolaversa angliya va fransiya o'rtasida azaldan o'zaro hududiy da'volar mavjudligini ham e'tiborga olinishi kerak. natijada, buyuk germaniyaning kelajagi g'arb va anglosakson dunyosi, ya'ni sea power bilan geosiyosiy nuqtai-nazardan qarama-qarshi yo'nalishga ega edi. karl xausxofer va uning izdoshlari yaratgan …

anglosakson siyosati o'limga mahkum bo'ladi,” degan mulohazasini misol tariqasida keltiradi. ushbu fikrni k.xausxofer o'z maqolalari va kitoblarida turlicha talqin etadi. bu fikr ostorietierung, ya'ni “sharqqa yo'nalish” nomini oldi. unga ko'ra germaniya xalqi madaniy nuqtai-nazardan nafaqat yevropa, balki osiyo an'analarining g'arbdagi davomchisi sifatida o'z o'rnini topib olishi kerak. ayrim tadqiqotchilarning yozishicha, shuning uchun ham ikkinchi jahon urushi davrida inglizlar nemislarni kamsitib “xunnlar” deb atashgan. k.xausxofer maktabi geosiyosatchilari tomonidan esa bunday nomlanish haqiqat tarzida qabul qilingan. lekin shuni ham aytish kerakki, “sharqqa ochiqlik” konsepsiyasi k.xausxofer talqinida “slavyan erlarini egallab olishni” anglatmagan. so'z faqat qit'a miqyosdagi ikki eng yirik davlat rossiya va germaniyaning yevrosiyoda yangicha tartib o'rnatish borasida hamkorlik qilishi haqida borardi. k.xausxofer rejasiga ko'ra, nemis erlarining kengayshiga rus hududlarini bosib olish bilan emas, balki deyarli o'zlashtirilmagan ulkan osiyo hududlarini o'zlashtirish va sharqiy yevropa erlarini qayta taqsimlash orqali erishish mumkin edi. n.spaykmen “dunyo siyosatida amerika strategiyasi: qo'shma shtatlar va kuchlar muvozanati” (“america's strategy …

Want to read more?

Download the full file for free via Telegram.

Download full file

About "aqsh va yevropa mamlakatlarining geosiyosiy o'rni"

1459786938_64237.doc aqsh va yevropa mamlakatlarining geosiyosiy o'rni reja: 1. xx asrda aqshning geosiyosiy o'rni va pozitsion xususiyatlari. 2. iqtisodiy, moliyaviy, harbiy siyosiy pozisiyalar. 3. aqshning osiyodagi geosiyosati. 4. yevropaning jahon hamjamiyatidagi o'rni va ahamiyati 5. yevropa mamlakatlarining geosiyosati. yevropa va aqsh geosiyosat siyosatdagi hukmron doiralar uchun yaratilgan fan bo'lib, bu fan bilan faqat mamlakatlar va millatlarni boshqarishda faol ishtirok etadigan yoki shunday maqsad yo'lida harakat qilayotgan kishilargina shug'ullanib kelganligiga tarix shohiddir. geosiyosat ilmiy nuqtai-nazardan qandaydir dogmatik qoidalarga asoslanmasdan, o'zi uchun muhim va ikkinchi darajali bo'lgan fanlar yoki fan yo'nalishlarinigina belgilab oladi. boshqa ijtimoiy va tabiiy ...

DOC format, 74.5 KB. To download "aqsh va yevropa mamlakatlarining geosiyosiy o'rni", click the Telegram button on the left.

Tags: aqsh va yevropa mamlakatlarinin… DOC Free download Telegram