moddiy nuqta kinematikasi

DOC 1,1 МБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1404214466_51984.doc t r v ур d d = dt dr t r v = d d = lim ® n r r r = n r r r = dt dn r n dt dr dt n r d v + = = r r ) ( n dt dr v n = r dt dn v = t t v v v n + = dt d r v j t = t j r dt d dt dn = t v a yp d d = r r ® t v a d d = r dt dv t v t a = d d ® d = 0 lim dt dr v = k v j v i v v z y x r r r r + + = k z j y i x r z y x r r r r + + = …

r tekshirilmaydi. kinematika atamasi grekcha "kinema" - so`zdan olingan bo`lib xarakat degan ma`noni anglatadi. kinematika ikki qismdan iborat. 1.nuqta kinematikasi, 2.jism kinematikasi. muayyan sharoitda o`lchamlari e`tiborga olinmaydigan jism moddiy nuqta deyiladi. bir-biriga boglig bo`lgan nuqtalar yigindisi mexanik sistemani tashkil etadi. masalan, tosh, shisha metall,mashina qismlari kabilarni mexanik sistema deyish mumkin. ayrim xollarda erga erkin tushayotgan jismni, er, quyosh va boshqa sayyoralarni nuqta deb xisoblash mumkin. ma`lumki xar qanday xarakat fazoda va ma`lum vaqt momentida sodir bo`ladi. fazo va vaqt materiyaning yashash formalari bo`lib, xarakatsiz materiya va materiyasiz xarakat bo`lishi mumkin emas. nyuton mexanikasida fazo va vaqt absalyut deb qaraladi. lekin nisbiylik nazariyasida ko`rsatiladiki, fazo va vaqt, nuqta yoki jismning xarakat xolatiga (tezligi, tezlanishiga) bogliq bo`ladi. nuqta kinematikasi deganda nuqtaning xarakat qonuni, traektoriyasi, tezligi va tezlanishlarini aniqlash tushiniladi. bu kattaliklar (tezlik, tezlanish, burchak tezlik, ko`chish va x.k) kinematik parametrlar deyiladi. nuqtaning fazodagi vaziyatini isitalgan vaqt momentida aniqlashga imkon beradigan matematik boglanish …

tor usulda nuqta xarakatini o`rganish mexanika masalalarini echishda ancha qulaylik tugdiradi. radius-vektor ta`rifidan ko`rinadiki xarakatlanadigan nuqtaning traektoriyasi bu radius-vektor oxirining geometrik o`rnidir. radius-vektor uch elementga: qo`yilish nuqtasi (0 nuqta) modulga (oa kesma uzunligi) va yo`nalishga ega (1-rasm). ketma-ket vaqt davomida radius vektorning oxirini ifodalaydigan chiziq radius vektorning godografi deyiladi. radius vektorning godografi bu xarakatlanadigan nuqtaning traektoriyasidir. (1- rasm) dan agar r-ning fazodagi vaziyatini aniqlay olsak, a nuqtaning xam vaziyatini aniqlay olsak, a nuqtaning xam vaziyatini aniqlagan bo`lamiz. a nuqtaning vaziyatini aniqlash uchun r-ni vaqtning funktsiyasi sifatida ifodalash lozim. 40-rasm 41-rasm tabiiy usulda nuqtaning xarakati o`sha nuqtaning traektoriyasi bo`ylab o`rganiladi. endi nuqtaning xarakatini dekart koordinatalar sistemasida o`rganish usulini ko`raylik. m nuqtaning koordinatalari x,y,z lar vaqt funktsiyalari shakllarda x=x(t), y=y(t), z=z(t) (1) tasvirlangan bo`lsa, istalgan vaqtda m nuqtaning vaziyatini aniqlash mumkin. (1) boglanishlarga xarakat tenglamalari deyiladi. agar nuqtaning qarakat qonuni ma`lum bo`lsa, nuqtaning traektoriyasi, tezligi va tezlanishini topish mumkin. masalan nuqtani x=3t2 …

shida bo`ladi. nuqtaning qarakati vaqtida radius vektorning o`zgarishini 2ta tashkil etuvchiga ajratishi mumkin.bu tashkil etuvchilardan bittasi radial δrn , ikkinchisi r vektorga perpendikulyar bo`lgan tranversal tashkil etuvchi δrn dir. bu erda n r- vektori bo`ylab yo`nalgan birlik vektor- radial birlik vektor, τ esa r vektoriga perpendikulyar bo`lgan transversal birlik vektordir(3-rasm). agar dt 0 bo`lgan xol uchun nuqta tezligini topmoqchi bo`lganimizda ekanligini xisobga olsak δrn, δrτ ёки drn ва drτ ning kelib chiqishini payqab olish mumkin. xaqiqatan xam bolganda (4) ekanligini ko`rish mumkin. agar deb belgilasak (4) dan (5) kelib chiqadi. bunda vn -radial tezlik, vτ -transversal tezlik deyiladi. radial tezlik vektori r-radius vektori modulinining o`zgarishi tufayli xosil bo`ladi va bu tezlik radius vektor davomida yotadi, transversal tezlik vektori nuqtaning xarakat yo`nalishi bo`ylab yo`nalgan bo`lib, r radius vektorga perpendikulyardir. bu tezlikning xosil bo`lishiga sabab .r ning modulini o`zgarishidir. bu tezlik quyidagi formula bilan aniqlanadi. chunki (6) ko`pchilik xollarda nuqtaning tezligi o`zgarib …

4) demak nuqta tezligining ma`lum o`qdagi proektsiyasi nuqtaning o`sha o`qdagi koordinatasidan vaqt bo`yicha olingan birinchi tartibli xosilaga teng ekan. rasmdan to`liq tezlikning moduli vx , vy , v z dan tuzilgan to`gri paralelopepdning katta diagnoliga teng ya`ni (15) v - tezlik vektorining yo`nalishi shu v vektorning x,y,z o`qlari bilan xosil qilgan α,β,γ burchaklari orqali topiladi α,β,γ burchaklarni yo`naltiruvchi kosinuslari orqali topish mumkin. (16) tezlanish vektori ning xam proektsiyalari xuddi tezlik vektoriga o`xshash bo`lib, quyidagi ifodalardan topiladi. (17) to`liq tezlanishning moduli esa tezlanish proektsiyalari orqali quyidagicha aniqlanadi. (18) tezlanish vektorining yo`nalishi yo`naruvchi kosinuslari orqali quyidagicha aniqlanadi. (19) nuqta egri chiziqli xarakat qilganida va tezliklarning o`zgarishi tufayli shularga mos ravishda tezlanishning ikkita tashkil etuvchilari xosil bo`lishini ko`rsatish mumkin. chunki tezlik vektori ikki va ga ajraladi. natijada va bo`ladi. (20) belgilashlar kiritamiz (21) (22) birinchi tashkil etuvchi tangentsial tezlanish deb ataladi. ikkinchi tashkil etuvchi - normal tezlanish deyiladi. normal tezlanish formulasini (22) ni …

Хотите читать дальше?

Скачайте полный файл бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "moddiy nuqta kinematikasi"

1404214466_51984.doc t r v ур d d = dt dr t r v = d d = lim ® n r r r = n r r r = dt dn r n dt dr dt n r d v + = = r r ) ( n dt dr v n = r dt dn v = t t v v v n + = dt d r v j t = t j r dt d dt dn = t v a yp d d = r r ® t v a d d = r dt dv t v t a = d d ® d = 0 lim dt dr v = k v j v …

Формат DOC, 1,1 МБ. Чтобы скачать "moddiy nuqta kinematikasi", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: moddiy nuqta kinematikasi DOC Бесплатная загрузка Telegram