температурани ўлчаш ҳақида асосий маълумотлар ва ўлчов асбоблари

DOCX 169,1 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇
1
1538806312_72605.docx q q q 100 0 100% - × 2 1 t t v v v t t t t 2 1 0 2 1 - - ( ) v t 1 v t 2 1 0 c e kt = 3 2 t t n `` ` - v v v v - - ` `` ` температурани ўлчаш ҳақида асосий маълумотлар ва ўлчов асбоблари режа: 1. температура ва температура шкалалари ҳақида асосий маълумотлар 2. температура ўлчаш асбобларининг таснифланиши температура ва температура шкалалари ҳақида асосий маълумотлар температура - технологик жараёнларнинг муҳим параметри бўлиб, амалда ҳам паст, ҳам юқори температуралар билан иш кўришга тўғри келади. жисмнинг температураси молекулаларнинг иссиқлик ҳаракатида ҳосил бўладиган ички кинетик энергияси билан белгиланадиган қиздирилганлик даражаси билан тавсифланади. температурани ўлчаш амалда иккинчисидан бирининг қиздирилишини таққослаш ёрдамидагина мумкин бўлади. жисмларнинг қиздирилганлик даражасини таққослашда уларнинг температурага боғлиқ бўлган ва осонгина ўлчанадиган физик хоссаларидан бирортасини ўзгартиришдан фойдаланилади. молекулаларнинг ўртача кинетик …
2
ни 1598 йилда галилей биринчи бўлиб тавсия этган. сўнгра м.в.ломоносов, фаренгейтлар термометр ишлаб чиқишди. ўлчанаётган температуранинг сон қийматини топиш учун температуралар шкаласини ўрнатиш, яъни саноқ бошини ва температура оралиғининг ўлчов бирлигини танлаш лозим. кимёвий тоза моддаларнинг осон тикланадиган (асосий репер ва таянч) қайнаш ва эриш нуқталари билан чегараланган температура оралиғидаги қатор белгилар температура шкаласини ҳосил қилади. бу температураларга t` ва t`` қийматлар берилган. у ҳолда ўлчов бирлиги 1 градус= (8.2) бу ерда t` ва t``- осон тикланадиган ўзгармас температуралар; n-t``, t` таянч нуқталар орасилаги температура оралиғи бўлинадиган бутун сон. температура шкаласининг тенгламаси t=t`+(t``-t`) (8.3) бу ерда t` ва t`` - модданинг таянч нуқталари (760 мм сим. уст. босимида ва оғирлик кучининг 980,665 см/с2 тезланишида музнинг эриш ва сувнинг қайнаш температуралари); v` ва v`` - t, t`` температуралардаги модданинг (суюқликнинг) ҳажми; v-t температурадаги модданинг (суюқликнинг) ҳажми. табиатда ҳажмий кенгайиши ва температураси чизиқли боғланган суюқликлар бўлмайди. шунинг учун температураларнинг кўрсатиши термометрга солинадиган …
3
аниши кўзда тутилган. келpвин термодинамик шкаласидаги пастки нуқта - абсолют нолp нуқта (r) бўлиб, ягона экмпериментал асосий нуқта эса сувнинг учлик нуқтасидир. бу нуқтанинг сон қиймати 273,15 к. сувнинг муз, суюқ газ фазаларидаги мувозанат нуқтаси бўлган сувнинг учлик нуқтаси муз эриш нуқтасидан 0,01 к юқорироқ туради. термодинамик температура т ҳарфи билан, сон қийматлари эса к билан ифоданади. амалий ўлчашларда ишлатиладиган халқаро амалий температура шкаласи термодинамик шкала кўринишида ишланган. бу шкала кимёвий тоза моддаларнинг бир қадар осон тикланадиган ўзгармас қайнаш ва эриш нуқталари асосида тузилган. уларнинг сонли қиймати газли термометрлар орқали аниқланган бўлиб, ҳалқаро амалий температура шкаласи ўлчов ва вазнлар бўйича ўтказилган xi умумий конференцияда қабул қилинган. ҳалқаро амалий шкала бўйича ўлчанадиган температура t ҳарфи билан, сонли қиймати эса 0с белгиси билан ифодаланади. абсолют термодинамик шкала бўйича ифодаланган температура билан шу температуранинг халқаро шкала бўйича ифодаси орасидаги муносабат қуйидаги тенглама орқали аниқланади: t=t + 273,15 (8.5) бу ерда т - абсолют …
4
ас, аниқ тикланадиган турғунлик температуралари системасига асосланган бўлади. уларнинг сон қийматлари берилган бўлади. мптш-68 нинг энг муҳим ўзгармас нуқталари (температуралари) 8.1-жадвалда берилган. мптш-68 температурани 13,81 дан 6300 к гача оралиқда ўлчашни таъминлайди. 8.1-жадвал мптш-68 нинг энг муҳим ўзгармас нуқталари мувозанат ҳолатлари халқаро амалий температураларга берилган қийматда 1 2 3 водороднинг қаттиқ, суюқ ва газсимон фазалари орасидаги мувозанат (водороднинг учламчи нуқтаси) 13,81 -259,34 33330,6 па (25/76 нормал атмосфера босими) босимда водороднинг суюқ ва газсимон фазалари 17,042 -256,108 водороднинг суюқ ва газсимон фазалари орасидаги мувозанат (водроднинг қайнаш нуқтаси) 20,28 -252,87 неоннинг суюқ ва газсимон фазалари орасидаги мувозанат (неоннинг қайнаш нуқтаси) 27,102 -246,048 кислороднинг қаттиқ, суюқ ва газсимон фазалари орасидаги мувозанат (кислороднинг қайнаш нуқтаси) 54,381 -218,789 кислороднинг суюқ ва газсимон фазалари орасидаги мувозанат (кислороднинг қайнаш нуқтаси) 90,188 182,962 сувнинг қаттиқ, суюқ ва газсимон фазалари орасидаги мувозанат (сувнинг улчамчи нуқтаси) 273,16 0,01 сувнинг суюқ ва буғсимон фазалари орасидаги мувозанат (сувнинг қайнаш температураси нуқтаси) 373,15 …
5
ифатида қаршиликнинг термоўзгарткичи ва термоэлектр ўзгарткичлардан фойдаланадиган контактли усуллардан иборат. назорат қилинадиган муҳитлар ташқи шароитни ўзгартирганла физик хоссаларининг турли агрессивлиги ва турғунлиги даражаси билан суюқ, сочилувчан, газсимон ёки қаттиқ бўлиши мумкин. температурани назорат қилиш воситаларининг мавжудлиги назорат қилинаётган муҳит, обoект, ишлатилиш шароитлари ва техник талабаларнинг турли-туманлигидадир. температурани гост 13417-76 бўйича ўлчаш асбоблари ишлаш тамойилга қараб қуйидаги гуруҳларга бўлинади: 1. кенгайиш термометрлари. бу термометрлар температура ўзгариши билан суюқлик ёки қаттиқ жисмлар ҳажми ёхуд чизиқли ўлчамларнинг ўзшаришига асосланган; 2. манометрик термометрлар. бу асбоблар моддалар ҳажми ўзгармас бўлганда температура ўзгариши билан босимнинг ўзгаришига асосланган; 3. температура таoсирида ўзгарган термоэлектр юритувчи кучнинг ўзгаришига асосланган термоэлектр термометрлар; 4. ўтказгич ва ярим ўтказгичларнинг температураси ўзгариши сабабли электр қаршиликнинг ўзгаришига асосланган қаршилик термометрлари; 5. нурланиш термометрлари. улар орасида энг кўп тарқалганлари: а) оптик пирометрлар - иссиқ жисмнинг равшанлигини ўлчаш асбоби; б) рангли пирометрлар (спектрал нисбат пирометрлари), жисмнинг иссиқликдан нурланиш спектридаги энергиянинг тақсимланишини ўлчашга асосланган; в) радиацион пирометрлар …

Хотите читать дальше?

Скачайте полный файл бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "температурани ўлчаш ҳақида асосий маълумотлар ва ўлчов асбоблари"

1538806312_72605.docx q q q 100 0 100% - × 2 1 t t v v v t t t t 2 1 0 2 1 - - ( ) v t 1 v t 2 1 0 c e kt = 3 2 t t n `` ` - v v v v - - ` `` ` температурани ўлчаш ҳақида асосий маълумотлар ва ўлчов асбоблари режа: 1. температура ва температура шкалалари ҳақида асосий маълумотлар 2. температура ўлчаш асбобларининг таснифланиши температура ва температура шкалалари ҳақида асосий маълумотлар температура - технологик жараёнларнинг муҳим параметри бўлиб, амалда ҳам паст, ҳам юқори температуралар билан иш кўришга тўғри келади. жисмнинг температураси молекулаларнинг иссиқлик ҳаракатида ҳосил бўладиган ички кинетик энергияси билан белгиланадиган қиздирилганлик даражаси билан …

Формат DOCX, 169,1 КБ. Чтобы скачать "температурани ўлчаш ҳақида асосий маълумотлар ва ўлчов асбоблари", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: температурани ўлчаш ҳақида асос… DOCX Бесплатная загрузка Telegram