tuproq kolloidlari va tuproqning singdirish qobiliyati. tuproq unumdorligi

PPT 17 pages 5.5 MB Free download

17 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 5.5 MB

File type PPT

Pages 17

Updated Dec 2025

Page preview (4 pages)

Scroll down 👇

1 / 17

o’zbekiston respublikasi oliy va o’rta maxsus ta’lim vazirligi xorazm viloyati o’rta maxsus kasb-hunar ta’lim hududiy boshqarmasi urdu qoshidagi 2-akademik litsey tabiy fanlar yo’nalishi power point dasturi asosida tayyorlangan tuproq kolloidlari va tuproqning singdirish qobiliyati. tuproq unumdorligi reja: tuproq kolloidlarining tarkibi,tuzilishi va xossalari. singdirish qobiliyatining turlari. tuproqning kislotaliligi va ishqoriyligi.tuproqning buferligi va uning ahamiyati. tuproq unumdorligi. * tuproq paydo bo’lish jarayonlari natijasida turli tog’ jinslari minerallar va organik moddalarning to’xtovsiz maydalanishi va parchalanishi yuzaga keladi. hamda tuproq tarkibida zarralar aralashmasi-dispyers sistema hosil bo’ladi. dispyers sistemadagi o’lchami 0,2 dan 0,001m(mikron)gacha bo’lgan zarrachalarga tuproq kolloidlari deyiladi.tuproqning turli qattiq,suyuq va gazsimon moddalarni o’zida singdirishi yoki kolloidlar yuzasida ular konsentratsiyasini oshirish xossasiga tuproqning singdirish qobiliyati deyiladi. tuproq kolloidlari asosan ikki yo’l: yirik zarralarning mexanik va kimyoviy nurab,maydalanishi va ionlarning kimyoviy yo’llar bilan birikishi(kondensatsiyasi) natijasida hosil bo’ladi. tuproq kolloidlari ham boshqa kolloidlar kabi ikki, ya’ni zol va gel holida bo’ladi. natijada tuproqlarning fizik-suv, fizik mexanik xossalari …

2 / 17

’nlari va sug’orish suvlaridagi mayda loyqa zarrachalarining tuproq qatlamlarida to’lik yoki qisman ushlanib qolinishiga mexanik singdirish deyiladi. o’rta osiyoning qator daryolarning loyqa suvlari bilan (masalan, amudaryo suvida loyqa ko’p bo’ladi) yerni sug’organda tuproqda mexanik singdirilish natijasida,loyqa bilan birga ko’plab ozuqaviy moddalar to’planadi va tuproq unumdorligi ham oshib boradi. biologik singdirish qobiliyati o’simliklar va tuproq mikroorganizmlarining xayot faoliyati bilan bog’liq, ya’ni o’simliklar rivojlanish davrida tuproq yeritmasidan o’ziga kyerakli moddalarni tanlab oladi va ularning organik moddalarga aylantirib, tuproqda, mustahkam ushlab koladi. demak, biologik singdirish natijasida tuproqda o’simliklar uchun zarur oziqa moddalar, jumladan,azot to’planadi va tuproq unumdorligi yaxshilanib boradi. kimyoviy singdirish qobiliyati.tuproqda kechadigan kimyoviy reaksiyalar natijasida yeritmadagi birikmalarning qiyin eriiydigan holda cho’kmaga tushishi va tuproqda mustahkam ushlanib qolinishiga kimyoviy singdirish deyiladi. fosforli o’g’itlardan foydalanilayotganda tuproqning kimyoviy singdirish qobiliyatiga alohida e’tibor byerish lozim. fizikaviy singdirish qobiliyati tuproqning mayda dispyers (kolloid) zarrachalari yuzasida turli moddalar konsentratsiyasining oshirilishiga fizikaviy singdirish qobiliyati deyiladi. fizik-kimyoviy singdirish qobiliyati.tuproqning kolloid …

3 / 17

oki fiksatsiyalangan kationlar ham bo’ladi. bu kationlar tuproqni neytral tuz eritmalari bilan ishlaganda, undan siqib chiqarilmaydi. yerga kaliyli va ammoniyli o’g’itlar solinganda, ularning bir qismi almashmaydigan tarzda tuproqqda singdirilib, uning o’simliklarga samarasi pasayib ketadi. bu jarayonni chuqurroq o’rganish tuproqshunoslik va agrokimyoda katta amaliy ahamiyatga ega. birinchi guruhga tuproqda kimyoviy jihatdan yaxshi singdiriladigan anionlar kiradi.bu anionlar tuproq yeritmasi va tuproq singdirish kompleksidagi kalsiy, aluminiy, temir singari kationlar yoki oksidlarning gidratlari bilan suvda qiyin yeriydigan birikmalar hosil qiladi. ikkinchi guruhga tuproqda singdirilmaydigan yoki manfiy singdiriladigan anionlar,jumladan,suvda qiyin yeriydigan tuzlar hosil qilmaydigan cl-,no3- anionlari kiradi. bir valentli anionlar tuproqda yomon singdirilganidan, tuproqning pastki qatlamlariga yuvilib ketadi. masalan, sho’rlangan yerlarni yuvish jarayonida xlorli tuzlarning tez yerib,yuvilib ketishi muhim ahamiyatga ega, ammo nitratlarning yuvilishi dehqonchilikda noqulay hodisadir. shuni e’tiborga olib kaliyli,azotli o’g’itlar-ning qo’llanish muddatlariga va normalariga e’tibor byerish kyerak. uchinchi guruhga singdirilishi jihatdan yuqoridagi har ikkala guruh oralig‘ida turuvchi (so42- ,co2-3 ,sio2-3kabi) anionlar kiradi. magniy, …

4 / 17

bundan ko’rinib turibdiki, qora tuproqlarda kationlarning singdirish sig’imi yuqori bo’lib,ayniqsa ko’p gumusli qismi bu jihatdan aktivdir (100g tuproqda 53,7mg/ekv). bo’z tuproqlarning singdirish sig’imi yuqori qatlamda biroz ko’p bo’lsada, umuman gorizontlari bo’yicha deyarli bir xil (8,0-8,6mg/ekv) tuproq reaksiyasi tuproq yeritmasidagi vodorod (n) va gidroksil (on-) ionlarining mavjudligi hamda ular konsentratsiyasining nisbatiga bog’liq bo’lib rn bilan ifodalanadi. tuproq eritmasidagi erigan moddalar bilan tuproq qattiq qismi orasidagi o’zaro ta’sirlashuv natijasida yuzaga keladigan vodorod va gidroksil ionlari konsentratsiyasining nisbatiga ko’ra tuproq neytral (rn-7), kislotali (rn 7) reaksiyaga ega bo’ladi. nordon tuproqlarning xossalarini yaxshilashda yerni oxaklash usulidan foydalaniladi.yerga ohak solinganda tuproqning kislotaliligi neytrallanadi. ohaklash usuli tayga o’rmon zonasidagi podzol,chimli podzol va botqoq singari kislotali tuproqlarda keng ishlatiladi. tuproq ishqoriyligi. yeritmada gidroqsil ionlari vodorod ionlariga nisbatan ko’p bo’lganda (rn>7) yeritma va tuproqning ishqoriy reaksiyasi vujudga keladi.ishqoriy reaksiyaning kelib chiqishida eritmadagi kuchli asosli va kuchsiz kislotali xaraktyerdagi (k2co3, khco3, na2co4, nahco3) tuzlar asosiy rol o’ynaydi. ishqoriy reaksiyaga …

Want to read more?

Download all 17 pages for free via Telegram.

Download full file

About "tuproq kolloidlari va tuproqning singdirish qobiliyati. tuproq unumdorligi"

o’zbekiston respublikasi oliy va o’rta maxsus ta’lim vazirligi xorazm viloyati o’rta maxsus kasb-hunar ta’lim hududiy boshqarmasi urdu qoshidagi 2-akademik litsey tabiy fanlar yo’nalishi power point dasturi asosida tayyorlangan tuproq kolloidlari va tuproqning singdirish qobiliyati. tuproq unumdorligi reja: tuproq kolloidlarining tarkibi,tuzilishi va xossalari. singdirish qobiliyatining turlari. tuproqning kislotaliligi va ishqoriyligi.tuproqning buferligi va uning ahamiyati. tuproq unumdorligi. * tuproq paydo bo’lish jarayonlari natijasida turli tog’ jinslari minerallar va organik moddalarning to’xtovsiz maydalanishi va parchalanishi yuzaga keladi. hamda tuproq tarkibida zarralar aralashmasi-dispyers sistema hosil bo’ladi. dispyers sistemadagi o’lchami 0,2 dan 0,001m(mikron)gacha bo’lgan ...

This file contains 17 pages in PPT format (5.5 MB). To download "tuproq kolloidlari va tuproqning singdirish qobiliyati. tuproq unumdorligi", click the Telegram button on the left.

Tags: tuproq kolloidlari va tuproqnin… PPT 17 pages Free download Telegram