boshqaruv hisobi schotlari rejasi

DOCX 34 pages 64.7 KB Free download

34 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 64.7 KB

File type DOCX

Pages 34

Updated Dec 2025

Page preview (8 pages)

Scroll down 👇

1 / 34

ijtimoyi- iqtisodiy fanlar fakulteti .buxgalteriya va audit yo’nalishi talabasi 224-guruh saparov umidbek mavzu: boshqaruv hisobi schyotlarini rejasi.xaratlarvazifalarini aniqlash uchun umumiy qoida ( prinsip)lar. xarajatlarni baholash usullari: muxandislik usullari;buxgalteriya schyotlarini tekshirish: grafik usul yoki yoyilish diagramasi :eng ko'p va eng kam ahamiyatli usullari reja: 1. xarajatlar va vazifalarni aniqlash uchun umumiy qoida (prinsiplar) 2. xarajatlarni baholash usullari 3. boshqaruv hisobi schyotlarini rejasi 1.xarajatlar va vazifalarni aniqlash uchun umumiy qoida (prinsiplar) xarajatlar va vazifalarni aniqlash uchun umumiy qoida (prinsiplar) xarajatlarni aniqlash va ularni boshqarish tizimi korxona faoliyatining muhim jihatlaridan biridir. boshqaruv hisobi jarayonida xarajatlarni aniq va samarali baholash uchun bir qator asosiy prinsiplarga tayanish zarur. quyida xarajatlar va vazifalarni aniqlash uchun qo'llaniladigan asosiy prinsiplar keltirilgan: xarajatlarni aniqlashda umumiy prinsiplar xarajatlarni aniqlashda qo'llaniladigan asosiy prinsiplar quyidagilardan iborat: xarajatlarning tasnifi va guruhlanishi xarajatlar turli mezonlarga ko'ra tasniflanadi, masalan: · doimiy va o'zgaruvchan xarajatlar: doimiy xarajatlar (masalan, ijara to'lovlari) o'zgarishsiz qolsa, o'zgaruvchan xarajatlar (masalan, xomashyo …

2 / 34

i: · qisqa muddatli xarajatlar: ko'pincha ishlab chiqarish jarayoniga bevosita ta'sir qiladigan xarajatlar. · uzoq muddatli xarajatlar: investitsiyalar, kapitallashuv xarajatlari va boshqa uzoq muddatli omillar. 1.3 xarajatlar va foyda o'rtasidagi bog'liqlik boshqaruvda xarajatlar va foyda o'rtasidagi munosabatlarni aniqlash juda muhim. xarajatlar hajmi ko'paygan sari, foyda kamayishi mumkin, shuning uchun xarajatlarni samarali boshqarish va ularni optimallashtirish kerak. 2. boshqaruv uchun xarajatlarni aniqlash prinsiplari yaxshi boshqaruv qarorlari uchun xarajatlarni to'g'ri taqsimlash xarajatlarni to'g'ri taqsimlash va ularga asoslangan qarorlar qabul qilish samarali boshqaruvning asosini tashkil etadi. boshqaruvchilar xarajatlarni aniq va tushunarli tarzda tasniflashlari, ularni to'g'ri joylashtirishlari va kerakli bo'lgan resurslarni o'z vaqtida ajratishlari kerak. xarajatlarni maksimal samaradorlikka erishish uchun baholash boshqaruv hisobi xarajatlarni to'g'ri va aniq baholash orqali samaradorlikni oshirishga yordam beradi. har bir xarajat turi va faoliyat turlari o'z vaqtida, zaruriyatga qarab baholanadi va ishlab chiqarish samaradorligini oshirishga qaratilgan strategiyalar ishlab chiqiladi. xarajatlarni nazorat qilish va optimallashtirish boshqaruvda xarajatlarni nazorat qilish va …

3 / 34

ifalarni ustuvor qilish · vazifalarni belgilashda ularning ustuvorligini hisobga olish kerak. masalan, qisqa muddatli samaradorlikni oshirishni maqsad qilgan vazifalar uzoq muddatli strategik maqsadlar bilan birgalikda bajarilishi kerak. vazifalarni boshqarish va monitoring qilish · vazifalar bajarilish jarayonida monitoring va baholash tizimi yaratilishi kerak. bu orqali ularning bajarilishi va xarajatlar bilan bog'liq natijalar doimiy ravishda tahlil qilinadi. xarajatlarni va vazifalarni boshqarishda asosiy qoida xarajatlarni boshqarishda asosiy qoida shundan iboratki, xarajatlar samarali boshqarilgan bo'lishi kerak. har bir xarajatni baholashda, ular korxona strategiyasiga mos ravishda maksimal foyda olishga qaratilgan bo'lishi zarur. bu jarayon: · xarajatlarni aniqlash va taqsimlashni o'z ichiga oladi, · vazifalarni samarali bajarishni ta'minlaydi, · qarorlar qabul qilishda to'g'ri ma'lumotlarga tayanadi. xarajatlar va vazifalarni aniqlashda asosiy e'tibor vaqt, resurslar va maqsadlarga qarab ularning taqsimlanishiga beriladi. bu esa o'z navbatida qarorlar qabul qilishda aniq yo'nalishlarni belgilaydi va korxonaning iqtisodiy samaradorligini oshiradi. xarajatlar va vazifalarni aniqlash uchun qoʻllaniladigan umumiy prinsiplar iqtisodiy va moliyaviy boshqaruvning …

4 / 34

ular ishlab chiqarish hajmiga yoki faoliyatning boshqa ko'rsatkichlariga qarab o'zgarishsiz qoladi. misollar: ijara to'lovlari, maoshlar, asbob-uskunalar amortizatsiyasi. · o'zgaruvchan xarajatlar (variable costs): bu xarajatlar ishlab chiqarish hajmi yoki sotuvlar darajasiga bog'liq. misollar: xom ashyo, mehnat haqi, energiya xarajatlari. · aralash xarajatlar (semi-variable costs): bu xarajatlar qisman doimiy, qisman esa o'zgaruvchandir. masalan, telefon to'lovlari, ishchilar uchun bonuslar va boshqa qo'shimcha xarajatlar. · to'g'ridan-to'g'ri xarajatlar (direct costs): mahsulot yoki xizmatni ishlab chiqarish uchun bevosita sarflanadigan xarajatlar. masalan, xom ashyo, ishlab chiqarish ishlari uchun to'lovlar. · bilvosita xarajatlar (indirect costs): mahsulot yoki xizmatni ishlab chiqarishga bevosita aloqasi bo'lmagan, lekin ularning ishlashi uchun zarur bo'lgan xarajatlar. masalan, ofisni saqlash, ma'muriyat ishlari uchun to'lovlar. xarajatlarni vaqt bilan aniqlash xarajatlarni baholashda vaqt omilini hisobga olish muhimdir, chunki xarajatlar vaqt o'tishi bilan o'zgarishi mumkin. xarajatlar qisqa muddatda (qisqa vaqtli xarajatlar) va uzoq muddatda (uzoq vaqtli xarajatlar) o'zgarishi mumkin: · qisqa muddatli xarajatlar: ushbu xarajatlar ko'proq ishlab chiqarish …

5 / 34

va foyda tahlili) usuli keng qo'llaniladi. masalan, qo'shimcha xodimlar ishga olish yoki yangi texnologiyalarni joriy etishning foyda va xarajatlarini taqqoslash. agar qo'shimcha xarajatlar foydadan yuqori bo'lsa, bunday investitsiyalardan voz kechish kerak. marginal xarajatlar (marginal cost) marginal xarajatlar har bir qo'shimcha birlik ishlab chiqarish uchun sarflanadigan qo'shimcha xarajatlarni bildiradi. bu prinsipning mohiyati shundaki, ishlab chiqarish hajmi oshgani sayin, har bir yangi ishlab chiqarilgan birlik uchun sarflanadigan xarajatlar o'zgaradi. marginal xarajatlar tahlili mahsulot ishlab chiqarishning iqtisodiy samaradorligini aniqlashda muhimdir. xarajatlarni optimallashtirish prinsipi boshqaruvning asosiy vazifalaridan biri — xarajatlarni optimallashtirish, ya'ni xarajatlar miqdorini maksimal foyda olish uchun minimumga tushirishdir. bunga ishlab chiqarish jarayonida resurslardan samarali foydalanish, chiqindilarni kamaytirish va xarajatlarni qoplashning optimal usullarini tanlash orqali erishiladi. vazifalarni aniqlash prinsiplari vazifalarni aniqlashda quyidagi asosiy prinsiplarga amal qilish kerak: anik va o'lchovli maqsadlar qo'yish vazifalar aniq, o'lchovli va vaqt jihatidan cheklangan bo'lishi kerak. agar vazifalar aniq belgilansa, xodimlar va bo'limlar o'z maqsadlariga erishish uchun samarali …

6 / 34

chiqarish uchun zarur bo'lgan xom ashyo ta'minoti va ishlab chiqarish quvvatlari alohida e'tibor qaratilishi kerak. vazifalarni bajarishning monitoringi vazifalar amalga oshirilayotgan jarayonda ularning bajarilishi muntazam ravishda nazorat qilinishi kerak. monitoring jarayonida vazifalarni bajarishda yuzaga keladigan muammolarni tezda aniqlash va tuzatish choralarini ko'rish muhimdir. bu uchun turli monitoring va baholash metodlaridan foydalanish mumkin. vazifalarni tahlil qilish va qayta ko'rib chiqish vazifalar amalga oshirilganidan so'ng, ularni tahlil qilish va natijalarni qayta ko'rib chiqish zarur. bu jarayon orqali kelgusi vazifalar uchun qanday o'zgartirishlar kiritish kerakligini aniqlash mumkin. 3. xarajatlar va vazifalarni boshqarishning asosiy qoida va tamoyillari · xarajatlarni aniq hisoblash: xarajatlarni aniqlashda ularning to'liq miqdori va turli xil tasniflari haqida aniq ma'lumotlar bo'lishi kerak. · vazifalarni o'z vaqtida bajarish: har bir vazifa uchun belgilangan muddatda va kerakli resurslar bilan amalga oshirish zarur. · xarajatlarni va vazifalarni samarali boshqarish: xarajatlarni kamaytirish va vazifalarni samarali bajarish orqali tashkilotning iqtisodiy va moliyaviy ko'rsatkichlarini yaxshilash. · ustuvorlik: …

7 / 34

xarajatlarni baholashda qo‘llaniladigan asosiy usullar va yondashuvlar keltirilgan. muhandislik usullari (engineering methods) muhandislik usullari — bu xarajatlarni ishlab chiqarish jarayonlari va texnologik jarayonlar asosida hisoblash. ushbu usulda ishlab chiqarish jarayonining har bir bosqichi, resurslar va vaqt talablariga qarab xarajatlar aniqlanadi. tavsifi: muhandislik usullari aniq ilmiy va texnik hisob-kitoblarga asoslanadi. har bir ishlab chiqarish jarayoni, materiallar va mehnat sarflari, shuningdek, texnologik jarayonlar o‘rganilib, xarajatlar hisoblanadi. ushbu usulda quyidagi elementlar hisobga olinadi: · materiallar va xom ashyo sarfi: har bir mahsulotni ishlab chiqarish uchun qancha material va xom ashyo talab qilinadi. · mehnat xarajatlari: ishchilarning mehnat haqi, ishlab chiqarishning o‘ziga xos xususiyatlariga asoslangan holda hisoblanadi. · texnologik jarayonlar: har bir bosqichda ishlatiladigan texnologiyalar va mashinalar xarajatlari. afzalliklari: · aniq va batafsil hisob-kitoblar asosida xarajatlar hisoblanadi. · texnologik jihatdan samarali ishlab chiqarish jarayonlarini aniqlashga yordam beradi. kamchiliklari: · juda batafsil hisob-kitoblar talab qiladi, shuning uchun ba'zan vaqt va resurslar ko‘p sarflanadi. · kichik …

8 / 34

tasniflanadi. · xarajatlarni umumiy hisoblash: tashkilotning umumiy xarajatlari buxgalteriya hisoboti asosida baholanadi. afzalliklari: · tashkilotning moliyaviy holatini va xarajatlarni umumiy ko‘rinishda tahlil qilish imkoniyatini beradi. · keng tarqalgan va o‘rganilgan usul bo‘lib, buxgalteriya hisobi va moliyaviy hisobotlarni taqqoslash imkonini beradi. kamchiliklari: · xarajatlarni aniqroq va chuqurroq tahlil qilish uchun ko‘proq ma'lumot kerak bo‘lishi mumkin. · buxgalteriya tizimlari ba'zan umumiy xarajatlarni taqsimlashda noaniqliklar yuzaga keltirishi mumkin. grafik usul yoki yoyilish diagramasi (graphical methods) grafik usul — xarajatlarni vizual tarzda tahlil qilish va tasvirlash uchun foydalaniladigan usuldir. bu usulda, xarajatlar va ishlab chiqarish hajmi o‘rtasidagi bog‘lanish grafiklar yoki diagrammalar orqali ko‘rsatiladi. tavsifi: grafik usulda xarajatlarning o‘zgarishi grafik yoki diagramma yordamida ko‘rsatiladi. yoyilish diagrammasi (scatter diagram) yoki chiziqli grafik (line graph) kabi turli grafik vositalaridan foydalaniladi. quyidagilar hisobga olinadi: · xarajatlar va ishlab chiqarish hajmi: grafik orqali xarajatlar va ishlab chiqarish hajmi o‘rtasidagi bog‘liqlik tasvirlanadi. · o‘zgaruvchan xarajatlar va doimiy xarajatlar: chiziqli grafikda …

Want to read more?

Download all 34 pages for free via Telegram.

Download full file

About "boshqaruv hisobi schotlari rejasi"

ijtimoyi- iqtisodiy fanlar fakulteti .buxgalteriya va audit yo’nalishi talabasi 224-guruh saparov umidbek mavzu: boshqaruv hisobi schyotlarini rejasi.xaratlarvazifalarini aniqlash uchun umumiy qoida ( prinsip)lar. xarajatlarni baholash usullari: muxandislik usullari;buxgalteriya schyotlarini tekshirish: grafik usul yoki yoyilish diagramasi :eng ko'p va eng kam ahamiyatli usullari reja: 1. xarajatlar va vazifalarni aniqlash uchun umumiy qoida (prinsiplar) 2. xarajatlarni baholash usullari 3. boshqaruv hisobi schyotlarini rejasi 1.xarajatlar va vazifalarni aniqlash uchun umumiy qoida (prinsiplar) xarajatlar va vazifalarni aniqlash uchun umumiy qoida (prinsiplar) xarajatlarni aniqlash va ularni boshqarish tizimi korxona faoliyatining muhim jihatlaridan biridir. boshqaruv hisobi jarayonida xar...

This file contains 34 pages in DOCX format (64.7 KB). To download "boshqaruv hisobi schotlari rejasi", click the Telegram button on the left.

Tags: boshqaruv hisobi schotlari reja… DOCX 34 pages Free download Telegram