o’qituvchi faoliyatida muomala madaniyati va psixologiyasi

PPT 30 pages 8.9 MB Free download

30 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 8.9 MB

File type PPT

Pages 30

Updated Dec 2025

Page preview (8 pages)

Scroll down 👇

1 / 30

pedagogik mahorat haqida tushuncha, uning o’qituvchi faoliyatidagi o’rni va ahamiyati. pedagogik fikr tarixi va maktab amaliyotida o’qituvchi mahorati masalalari 4-mavzu: o’qituvchi faoliyatida muomala madaniyati va psixologiyasi reja: pedagogik muloqot: funksiyalari va tuzilishi. pedagogik muloqot uslublari. pedagogik nizo va uning sabablari. pedagogik nizolarning oldini olish yo’llari. adabiyotlar: azizxo’jayeva n.n. pedagogik texnologiyalar va pedagogik mahorat. toskent, 2006. maxsudova m.a. muloqot psixologiyasi. toshkent: turon-iqbol, 2006. -115 omonov x.t., madiyarova s.a. va boshq. pedagogik texnologiyalar va pedagogik mahorat. magistratura uchun darslik. – t.: iqtisod-moliya, 2009. sultonova g.a. pedagogik mahorat. – t.: nizomiy nomidagi tdpu, 2005. “o’qituvchi faoliyatida muomala madaniyati va psixologiyasi”ga doir blits-so’rov savollari muloqot nima? kommunikasiya deganda nimani tushunasiz? ijtimoiy persepsiya nima? interaksiya nima? pedagogik muloqot: funktsiyalari va tuzilishi psixologik lug’atlarda muloqot tushunchasiga ikki xil ta’rif beriladi: muloqot – hamkorlikdagi faoliyat ehtiyoji bilan taqozolangan aloqa o’rnatish va uni rivojlantirish jarayoni; muloqot – belgilar tizimi orqali sub’ektlarning o’zaro ta’sirlashuvi. pedagogik muloqot deganda pedagog va …

2 / 30

ni o‘rganish (bilish), axborot almashish va faoliyatni tashkil etish. muloqotning axborot almashish funktsiyasi ma’naviy boylik va yangiliklar bilan o‘rtoqlashish jarayonini rivojlantirish uchun ijobiy ishtiyoqlar, hamkorlikda ishlash va fikrlash uchun sharoitlar yaratishdan iborat. muloqotning eng muhim funksiyalaridan biri – hamdard bo‘lishdir. u boshqa kishi hissiyotlarini tushunishi, boshqalar nuqtai nazarini ma’qullash qobiliyatini shakllantirishi jarayonida amalga oshadi va jamoadagi munosabatlarni me’yorga keltiradi. bunda o‘quvchiga uning istaklarini tushunish va bular asosida o‘quvchiga ta’sir etish zarurligini anglash o‘qituvchi uchun juda muhimdir. pedagogik muloqot pedagogik jarayon mantig’iga mos keladigan dinamik tavsifga ega. pedagogik muloqotning tuzilishida quyidagi bosqichlar alohida ajratib ko’rsatiladi: modellashtirish (bashoratga doir) – pedagogik vazifalarga mos o’zaro harakatning kommunikativ tuzilishini o’ziga xos tarzda rejalashtirishni amalga oshirish. bevosita muloqotni tashkil etish (kommunikativ hujum) – pedagog tashabbuskorlikni o’z qo’liga oladi, guruhni tezlik bilan ishga jalb etish texnologiyasi 3. muloqotni boshqarish – qo’llaniladigan ta’sir ko’rsatish metodlarining kommunikativligini ta’minlash (o’quvchilarning tashabbusini qo’llab-quvvatlash, o’quvchilarning tashabbus ko’rsatishini tashkil etish, dialogik muloqotni …

3 / 30

ha o’qituvchi yakka o’zi hal qiladi, ta’lim oluvchilar tomonidan ko’rsatiladigan barcha tashabbusni taqiqlaydi. bu uslubni qo’llovchi o’qituvchining muloqot metodlari sifatida buyruq, ko’rsatma berish va tanbeh xizmat qiladi. demokratik uslub. bunda o’qituvchi jamoa fikriga tayangan holda ish tutadi, faoliyat maqsadini barcha ta’lim oluvchiga yetkazishga harakat qiladi, faoliyatning kechishini muhokama qilishga barchani jalb etadi; o’z vazifasini faqat nazorat va munofiqlashtirish deb bilmay, tarbiya bilan ham shug’ullanadi; barcha ta’lim oluvchilarni rag’batlantiradi va ularda o’z-o’ziga ishonchni shakllantiradi; jamoada o’z-o’zini boshqarish rivojlanadi. bu uslubni qo’llovchi o’qituvchi barcha jamoa a’zolarining individual xususiyatlarini inobatga olgan holda ular o’rtasida vazifalarni teng bo’lishga harakat qiladi; tashabbus va faollikni rag’batlantiradi. bunday o’qituvchining muloqotda qo’llaydigan metodlari – iltimos, maslahat, axborot berishdir. liberal uslub – boshqacha qilib aytganda, anarxik. o’qituvchi jamoa hayotiga umuman aralashmaslikka harakat qiladi, faolligi sust, muammolarni yuzaki ko’rib chiqadi, boshqalarning ta’siriga oson tushib qoladi. ma’suliyatdan o’zini olib qochadi va o’z avtoritetini yo’qotadi. v.a.kan-kalik pedagogik muloqotni munosabatlar va o’zaro ta’sir …

4 / 30

qituvchi va ta’lim oluvchilarni ma’lum masofada ushlab turuvchi muloqot. ma’lum masofada ushlab turuvchi muloqotni ham samararali deb bo’lmaydi. shunga qaramasdan bu keng tarqalgan uslubdir. bunda pedagog va tarbiyalanuvchilar o’rtasida ma’lum chegara mavjud bo’lib, ularni quyidagicha ta’riflash mumkin: “men bilaman – sizlar bilmaysizlar”; “meni aytganimni qilinglar – mening yoshim kattaroq, tajribam ko’proq, bizni tenglashtirib bo’lmaydi”. bu uslub ko’proq avtoritarga yaqinroq bo’lib, u tashqaridan qaraganda tartibli faoliyatni amalga oshirishga yordam berganday bo’ladi, lekin yuqori samarani bermaydi; 4) qo’rqitishga asoslangan muloqot. o’qituvchi va ta’lim oluvchilarni ma’lum masofada ushlab turuvchi muloqotning yuqori darajadagi ko’rinishi bu qo’rqitishga asoslangan muloqotdir. u o’zida ta’lim oluvchilarga salbiy munosabat va avtoritar boshqaruvni mujassam etadi. ushbu uslubni yorqin ifodasi sifatida quyidagi gaplarni keltirish mumkin: “qunt bilan tinglanglar, bo’lmasa ikki qo’yaman”, “hali kunlaringni ko’rsataman”. bunday uslub mashg’ulot paytida salbiy muhitni yuzaga keltiradi. pedagogik nizo va uning sabablari nizo – istaklari, qiziqishlari, qadriyatlari yoki tushunchalari mos kelmasligi sababli yuzaga keladigan ikki yoki …

5 / 30

ettiruvchi; shaxslararo, o’z hayotiy faoliyatida qarama-qarshi maqsadlarni amalga oshirishga intiluvchi shaxslarni ifoda etadi; guruhlararo, biri-biriga mos kelmaydigan maqsadlarni ko’zlagan va ularni amalga oshirish yo’lida bir-biriga to’sqinlik qiluvchi ijtimoiy guruhlar nizo tomonlari sifatida ishtirok etishlari bilan ajralib turadi; shaxsiy-guruhli–shaxsning xulqi guruh qoidalari va umidlariga mos kelmasligi holatlarida yuzaga keladi. pedagogik konflikt–pedagogik jarayonda shaxslararo munosabatlarning keskinlashuvi natijasi sifatida yuzaga keluvchi muammoli vaziyatdir. pedagogik konfliktlarning quyidagi shakllari yuzaga keladi: o’quvchi-o’quvchi o’quvchi-o’qituvchi o’qituvchi-o’qituvchi pedagogik nizolarning oldini olish yo’llari pedagog va ta’lim oluvchi pozitsiyalarining to’g’ri kelmasligi ko’p konfliktlarga sabab bo’ladi, shuning uchun konflikt vaziyatlarda qo’llaniladigan sinalgan quyidagi qoidalarni bilish kerak: birinchi qoida. konflikt vaziyatini o’z qo’liga olish. bu emotsional taranglikni bartaraf etishni anglatadi. buning uchun ortiqcha jismoniy zo’riqishdan, ortiqcha hatti-harakatlardan xalos bo’lish kerak. mimika, poza, jestlar faqatgina odamning ichki kechinmalarini ifodalab qolmay, unga ta’sir ham ko’rsatadi. shunday qilib, tashqi vazminlik va xotirjamlik! ikkinchi qoida. o’z xatti-harakatlari bilan sherigiga ta’sir ko’rsatish. bunda ishtirokchining yuzini diqqat bilan …

6 / 30

ni birlashtiruvchi narsani tezroq anglash va uni ko’rsatish. beshinchi qoida. samarali yechim borligiga ishonishingizni namoyish qiling. va nihoyat, konflikt hal qilinganidan so’ng uni tahlil qilib chiqing (sababi va oldini olish yo’llari). pedagog va o’quvchi o’rtasida haqiqatda yuzaga kelgan nizoni uch darajalarda tahlil qilish mumkin: ta’lim muassasasida o’quv–tarbiyaviy ishlarini tashkil qilish ob’ektiv xusussiyatlari nuqtai nazaridan; guruh, pedagogik jamoa, o’qituvchi va o’quvchining aniq shaxslararo munosabatlari ijtimoiy–psixologik xususiyatlari nuqtai nazaridan; nizo ishtirokchilari yoshi, jinsi, individual-psixologik xususiyatlari nuqtai nazaridan. agar butun ta’lim jarayonini tashkil qilish va sharoitlarida, jamoali qoidalar va tartiblar tizimida, ushbu jarayonning bir-birlariga nisbatan ijobiy munosabatlari, bo’lajak nizolarda konstruktiv xulqlariga tayyorliklarida haqiqiy ob’ektiv va sub’ektiv o’zgarishlar yaqqol ko’zga tashlansa, nizo samarali hal qilingan hisoblanishi mumkin.

7 / 30

o’qituvchi faoliyatida muomala madaniyati va psixologiyasi - Page 7

8 / 30

o’qituvchi faoliyatida muomala madaniyati va psixologiyasi - Page 8

Want to read more?

Download all 30 pages for free via Telegram.

Download full file

About "o’qituvchi faoliyatida muomala madaniyati va psixologiyasi"

pedagogik mahorat haqida tushuncha, uning o’qituvchi faoliyatidagi o’rni va ahamiyati. pedagogik fikr tarixi va maktab amaliyotida o’qituvchi mahorati masalalari 4-mavzu: o’qituvchi faoliyatida muomala madaniyati va psixologiyasi reja: pedagogik muloqot: funksiyalari va tuzilishi. pedagogik muloqot uslublari. pedagogik nizo va uning sabablari. pedagogik nizolarning oldini olish yo’llari. adabiyotlar: azizxo’jayeva n.n. pedagogik texnologiyalar va pedagogik mahorat. toskent, 2006. maxsudova m.a. muloqot psixologiyasi. toshkent: turon-iqbol, 2006. -115 omonov x.t., madiyarova s.a. va boshq. pedagogik texnologiyalar va pedagogik mahorat. magistratura uchun darslik. – t.: iqtisod-moliya, 2009. sultonova g.a. pedagogik mahorat. – t.: nizomiy nomidagi tdpu, 2005. “o’qituvchi faoliyatida muomala ...

This file contains 30 pages in PPT format (8.9 MB). To download "o’qituvchi faoliyatida muomala madaniyati va psixologiyasi", click the Telegram button on the left.

Tags: o’qituvchi faoliyatida muomala … PPT 30 pages Free download Telegram