daryoning tuyinishi.

DOC 3 pages 75.5 KB Free download

3 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 75.5 KB

File type DOC

Pages 3

Updated Dec 2025

Page preview (3 pages)

Scroll down 👇

1 / 3

4 ma’ruza 4 ma’ruza. daryoning tuyinishi. daryolarning suv rejimi elementlari. reja: 1. daryo tamog’i tasniflari. 2. daryoning egri-bugrilik koeffitsiyenti. 3. daryo-soylarning zichligi. 4. daryolarning tuyinish manbalari bo’yicha tavsiflari. 5. daryolarning gidrologik tartibi. 1. tabiiy chukurlikda xarakat kiladigan va doimiy suv oqimiga ega bulgan o’zanlar daryo deyiladi. xar kanday daryoning boshlanadigan joyi, o’rta oqimi, kuyi oqimi va kuyilish joyi bor. daryolar buloklardan, sizot suvlardan, botkokliklardan, qo’llardan, doimiy kor, muzliklardan boshlanadi. daryoning kanday yerdan boshlanishi uning suv tartibi xususiyatiga ta’sir etadi. agar daryolar kul va muzliklardan boshlansa-sersuv, aksincha, buloklardan, sizot suvlardan boshlansa-kam suv buladi. daryoning boshlanish joyga yakin bulgan kismi uning yukori oqimi deyiladi. bu kismda daryo suvi o’rta kismiga nisbatan kam bulsada, tez okadi. chunki daryo nishabi kata buladi. daryo suvlari o’rta kismida o’rtacha tezlikda okadi. odatda, juda kup daryo suvlari kuyi oqimida sekin okadi. daryoning dengizga, kulga, biron boshka kattarok daryoga kuyiladigan joyi uning kuyilish joyi deyiladi. ba’zi daryolar, chunonchi, …

2 / 3

ryo uzunligi, daryo-soylarning zichligi va egri-bugriligi kiradi. daryolarning boshlanish yeridan kuyar yerigacha umumiy masofa uning uzunligi deyiladi. masalan, zarafshon daryosining uzunligi zrafshon muzligidan sandikli kishlogigacha 781 km. daryoning uzunligi iloji boricha masshtabi kattarok xaritadan kurvimetr yoki bulmasa tsirkul yordamida o’lchanadi. er sharidagi eng uzun daryo missisipi 7330 km. mdx esa eng uzun daryo ob-5570 km. o’rta osiyoning eng uzun daryosi sirdaryo – 3020 km. daryoning egri-bugrilik koeffitsiyenti bilan tavsiflanadi. bu koeffitsiyent (ke) daryoning ayrim kismlari uchun aniklanib, shu kismdagi daryoning xaritadan aniklangan uzundigi l ni shu kismning bosh va oxirgi joylarining tugri chizik buyicha uzunligi av ga nisbatidir, ya’ni. ke=lp/av daryolarning zichligi yer kurasi buyicha bir xil emas. daryo soylarning zichligi xavzaning muxim gidrologik elimenti bo’lib, unda oqimning tarkalishini ifodalaydi. u iklimga, xavzani tashkil etgan jinslar xususiyatlariga va usimlik katlamiga boglik. daryo-soylarning zichligi (d) uning zichlik koeffitsiyenti bilan belgilanadi va ma’lum xududdagi daryolar, soylar, jilgalarning umumiy uzunligining ( l) shu …

3 / 3

i mustasno kilganda, o’rta osiyo daryolarini ularning tuyinishiga karab, kuyidagi turt turga bulish mumkin: 1. muzlik-kor suvlaridan tuyingan daryolar. 2. kor-muzlik suvlaridan tuyingan daryolar. 3. kor suvlaridan tuyingan daryolar. 4. kor-yomgir suvlaridan tuyingan daryolar. bunda daryolarning kaysi turga kirishini kursatuvchi mezonlar sifatida kor-muzlik suvlaridan xosil bulgan yozgi kup suvli daryodagi oqim (wvii-ix) shuningdek bu oqim mikdorining kor suvlaridan xosil bulgan borgi suv toshkini davrdagi oqim daryolarning tuyinish xususiyatlariga kura kaysi turga kirishini kursatuvchi mezonlar (v.l.shults buyicha). daryolarning turlari daryolarning kaysi turga kirishini kursatuvchi mezonlar = w vii-ix w iii-vii w vii-ix yillik oqimga nisbatan % xisobida suv eng kup buladigan oylar muzlik-kor suvlaridan tuyinadigan daryolar 1,00 38 vii,viii kor-muzlik suvlardan tuyinuvchi daryolar 0,99-0,26 40-17 v,vi kor suvlaridan tuyinuvchi daryolar 0,25-0,18 16-12 iv,v kor-yomgir suvlaridan tuyinuvchilar daryolar 0,17-0,00 13-0 iii,iv,v birok, tuyinish turlari shartlidir. masalan, muzlik-kor suvlaridan tuyinadigan laryolarda muzlik suvlari bor-yugi 7% ni tashkil etishi mumkin. 5. daryolarning gidrologik tartibi- …

Want to read more?

Download all 3 pages for free via Telegram.

Download full file

About "daryoning tuyinishi."

4 ma’ruza 4 ma’ruza. daryoning tuyinishi. daryolarning suv rejimi elementlari. reja: 1. daryo tamog’i tasniflari. 2. daryoning egri-bugrilik koeffitsiyenti. 3. daryo-soylarning zichligi. 4. daryolarning tuyinish manbalari bo’yicha tavsiflari. 5. daryolarning gidrologik tartibi. 1. tabiiy chukurlikda xarakat kiladigan va doimiy suv oqimiga ega bulgan o’zanlar daryo deyiladi. xar kanday daryoning boshlanadigan joyi, o’rta oqimi, kuyi oqimi va kuyilish joyi bor. daryolar buloklardan, sizot suvlardan, botkokliklardan, qo’llardan, doimiy kor, muzliklardan boshlanadi. daryoning kanday yerdan boshlanishi uning suv tartibi xususiyatiga ta’sir etadi. agar daryolar kul va muzliklardan boshlansa-sersuv, aksincha, buloklardan, sizot suvlardan boshlansa-kam suv buladi. daryoning boshlanish joyga yakin ...

This file contains 3 pages in DOC format (75.5 KB). To download "daryoning tuyinishi.", click the Telegram button on the left.

Tags: daryoning tuyinishi. DOC 3 pages Free download Telegram