qayta tiklanuvchi energiya manbalari va ekologik xavfsizlik

DOCX 8 pages 30.3 KB Free download

8 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 30.3 KB

File type DOCX

Pages 8

Updated Dec 2025

Page preview (4 pages)

Scroll down 👇

1 / 8

mavzu: qayta tiklanuvchi energiya manbalari va ekologik xavfsizlik reja: 1.tabiatdan oqilona foydalanishni istiqbollari va iqtisodiy asoslari. 2.tabiiy resurslardan umumiy foydalanish. ilmiy texnika inqilobining ijtimoiy va iqtisodiy oqibatlari. 3.tabiiy resurslardan foydalanishda chiqindisiz va kamchiqindili texnologiyalarini joriy qilish. 4.ikkilamchi resurslarni ishlab chiqarishda qaytadan qoʻllashni istiqbollari. tayanch iboralar: tabiiy resurs, tiklanmaydigan resurs, tiklanadigan resurs, tabiiy boylik, inson potensiali, yer usti suvlari, yer osti suvlari, agroiqlim resurslar, suv resurslar, yer resurslar, biologik resurslar, mineral xomashyo resurslar, gidroenergetik resurslar. tabiatdan oqilona foydalanishni istiqbollari va iqtisodiy asoslari. insonning moddiy manfaatini qondirish uchun foydalanadigan tabiat obektlari tabiiy yoki tabiat resurslari deb ataladi. tabiiy resurslardan tashqari yana moddiy resurslar (sanoat obektlari, qurilish, transport) mehnat resurslari (hozirgi va kelajakda jamoat foydali mehnatda qatnashayotgan aholi) ham boʻladi. tabiat resurslariga atmosfera, suv, oʻsimlik, hayvon, tuproq, yer osti boyliklar, energetik va boshqa resurslar kiradi. tabiat resurslari tiklanish va tiklanmaslik xususiyatlariga kura ikki guruhga boʻlinadi: 1. tiklanadigan; 2. tiklanmaydigan. bular orasida tugamaydigan resurslar …

2 / 8

gi maʼlum. boshqa bir maʼlumotlarda esa tabiiy resurslardan ularning tamomila yuqolib ketishigacha (tamom boʻlishigacha) foydalansa boʻladi. jumladan, baʼzi bir hayvon va oʻsimliklar turlari yoki ekosistemadan notoʻgʻri foydalanish natijasida ularni butunlay yuqotish mumkin. bunga orol dengizi uning atrofidagi ekosistema va undagi baʼzi bir hayvon va oʻsimlik turlarining yuqolib ketganligini misol qilib olish mumkin. 2. cheklanmagan darajada foydalanish imkoniyati boʻlgan resurslarga tugamaydigan resurslar deyiladi. chunonchi quyosh energiyalari, shamol, okean va dengiz suvlarining koʻtarilishi ana shunday resurslardir. biroq bu misolimizda ham tugamaydigan tushuncha nisbiy maʼnoda ishlatiladi. yuqorida keltirilgan har bir tugamaydigan resurslarning foydalanish limiti boʻlib, undan ortiqcha foydalansa tashqi muhit uchun xavf tugʻdirishi mumkin. masalan, aniq bir chegaradan ortiqroq quyosh energiyasidan foydalanish yer atrofidagi muhit haroratini oshiradi va termodinamik krezisga olib kelishi mumkin. resurslar orasida suv alohida oʻrin egallaydi u ham vaqtincha boʻlsa ham tugaydigan resurslar hisoblanadi,chunki miqdor jihatdan cheksiz tugamasa ham ifloslanish natijasida uning sifati buziladi. yer yuzida suvning zahirasi oʻzgarmaydi, biroq …

3 / 8

olish 2,8-marta, temir rudalari qazib olish 6,3-marta, sement 12,2-marta, neft 16-marta va mineral oʻgʻitlar qazib olish esa 12-marta koʻpaygan (m.a. voronkov, 1999). tabiat million yil mobaynida toʻplagan yoqilgʻi hozirgi vaqtda bir yilda yoqib tugatilmoqda. hisoblarga koʻra hozirgi kundagi qazilma yoqilgʻilardan foydalanish tempi saqlanib qolinsa, neft zahiralari yana 30 – 40 yil, gaz 40-45 yil, koʻmir 70 – 80 yilga yetadi xolos. n. f. reymers (1990) maʼlumotlariga qaraganda kapitalistik va rivojlanayotgan mamlakatlardagi (rossiyada) kaliy tuzlari toshkoʻmir va fosfatlar 2100-yilga, marganiy rudalari 2090-yilga, baksitlar, nikel 2040-yilga, mis, molibden, tabiiy gaz 2020 – 2030-yillarga, kobolt, qurgʻoshin, rux, azbest, olmos, surma, volfram zahiralari esa 2010 – 2015-yillarga borib tugaydi. bu tabiiy resurslarning oʻrnini b.skinner fikricha quyosh energiyasi egallaydi. uning aytishicha yana bir yoki ikki asrlardan soʻng yerdagi asosiy energiya manbai quyosh energiyasi boʻlib qoladi. bugungi kunda jahon hamjamiyati oldida turgan asosiy muammolardan biri — bu energiya resurslarining tugab borishi va ekologik muammolarning kuchayib borishidir. …

4 / 8

nergiya manbalari (neft, gaz, koʻmir) atmosferaga zararli moddalar chiqarib, iqlim oʻzgarishiga, havo ifloslanishiga sabab boʻladi. qayta tiklanuvchi manbalar esa ekologik toza, zararli chiqindilar yoʻq yoki juda kam miqdorda. qayta tiklanuvchi energiyaning afzalliklari: · tabiatni muhofaza qilish · ifloslanishning kamayishi · energiya xarajatlarining pasayishi · mustaqil va barqaror energetika tizimi ekologik xavfsizlik: ekologik xavfsizlik — inson, jamiyat va tabiat oʻrtasidagi muvozanatni saqlashga qaratilgan chora-tadbirlar tizimidir. qayta tiklanuvchi energiya turlari atrof-muhitga kamroq taʼsir qiladi, issiqxona gazlarini kamaytiradi va tabiiy resurslarni tejaydi. agroiqlim resurslari oʻzbekistonning kattagina qismi arid mintaqasiga kirib, bunda choʻl va yarim choʻl (adir)lar respublika hududining 60 % ni egallaydi. 600 metr balandlikdan yuqori qismi moʻtadil iqlim zonasi deyiladi. oʻzbekiston hududida moʻtadil hamda tropik iqlimdagi oʻsimliklarni oʻstirib parvarishlash mumkin. yetarli issiqlik resurslari gʻoʻza va shunga oʻxshash boshqa texnik oʻsimliklarni oʻstirish imkonini beradi. janubiy rayonlarda sovuq noyabrning ikkinchi dekadasida, koʻpchilik rayonlarda oktyabrning birinchi dekadasida boshlanadi. ana shungacha gʻoʻza kerakli miqdorda hosil toʻplash …

Want to read more?

Download all 8 pages for free via Telegram.

Download full file

About "qayta tiklanuvchi energiya manbalari va ekologik xavfsizlik"

mavzu: qayta tiklanuvchi energiya manbalari va ekologik xavfsizlik reja: 1.tabiatdan oqilona foydalanishni istiqbollari va iqtisodiy asoslari. 2.tabiiy resurslardan umumiy foydalanish. ilmiy texnika inqilobining ijtimoiy va iqtisodiy oqibatlari. 3.tabiiy resurslardan foydalanishda chiqindisiz va kamchiqindili texnologiyalarini joriy qilish. 4.ikkilamchi resurslarni ishlab chiqarishda qaytadan qoʻllashni istiqbollari. tayanch iboralar: tabiiy resurs, tiklanmaydigan resurs, tiklanadigan resurs, tabiiy boylik, inson potensiali, yer usti suvlari, yer osti suvlari, agroiqlim resurslar, suv resurslar, yer resurslar, biologik resurslar, mineral xomashyo resurslar, gidroenergetik resurslar. tabiatdan oqilona foydalanishni istiqbollari va iqtisodiy asoslari. insonning moddiy manfaatini qondirish uc...

This file contains 8 pages in DOCX format (30.3 KB). To download "qayta tiklanuvchi energiya manbalari va ekologik xavfsizlik", click the Telegram button on the left.

Tags: qayta tiklanuvchi energiya manb… DOCX 8 pages Free download Telegram