diqqat va xotira haqida umumiy tushuncha

PPT 40 стр. 15,5 МБ Бесплатная загрузка

40 стр.

FaylHub.uz

Скачать через Telegram

Размер 15,5 МБ

Тип файла PPT

Страницы 40

Обновлено Дек 2025

Предварительный просмотр (10 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1 / 40

slayd 1 reja: 1. diqqat haqida tushuncha. 2. diqqatning nerv-fiziologik asosi, xususiyatlari 3. xotira haqida tushuncha. 4. xotira turlari. mavzu: diqqat va xotira haqida umumiy tushuncha. p.i.ivanov tomonidan diqqat deb- ongni bir nuqtaga to'plab muayyan bir ob'ektga aktiv qaratilishga aytiladi. diqqat deb ongni bir nuqtaga to'plab, muayyan bir ob'ektga faol qaratilishiga aytiladi. frantsuz olimi kyuve geniallikni chidamli diqqat deb ta'riflashi, nyutonning kashfiyot fikrni doimo shu masalaga qaratilish jarayoni, deyishi, k.d.ushinskiyning «diqqat ruhiy hayotimizning shunday yagona eshigidirki, ongimizga kiradigan narsalarning barchasi shu eshik orqali o'tib kiradi» degan fikrlari uning ahamiyatini bildiradi. diqqat odatda o'zining sirtqi ya'ni tashqi alomatlariga ega bo'lib ular quyidagilardan iborat: birinchidan, diqqat qaratilgan narsani yaxshi idrok qilish uchun unga muvofiqlashishga urinishdan iborat harakatlar (tikilib qarash, quloq solish) qilinadi. ikkinchidan, ortiqcha harakatlar to'xtaydi. jiddiy diqqatning xususiyatlaridan biri qimirlamasdan jim turishdir. uchinchidan, kuchli diqqat paytida kishining nafas olishi sekinlashib va pasayib qoladi. ixtiyorsiz diqqat deb to'satdan ta'sir qilgan biror sabab …

2 / 40

ttasil qaratib tura olishiga aytiladi. diqqatning kuchli va barqaror bo'lishi bir qancha sabablarga bog'liqdir: birinchidan, diqqatimiz qaratilgan narsaning xususiyatlari, biz uchun bo'lgan ahamiyatiga; ikkinchidan, diqqatimiz qaratilgan narsa bilan amalga oshiriladigan faoliyatlarimizga; uchinchidan, nerv sistemasining ayrim xususiyatlariga. diqqatning bo'linishi deganda biz ayni bir vaqtda diqqatimizni ikki yoki uch narsaga qaratishimizga aytamiz. kontsentratsiyalashgan (to'plangan) diqqat deb agar diqqatimiz bitta narsaga qaratilgan bo'lsa, ya'ni bitta narsa ustida to'plangan diqqatga aytiladi. bo'lingan diqqat deb agar diqqatimiz ayni bir vaqtda bir necha narsaga qaratilgan diqqatga aytiladi. diqqatning ko'chuvchanligi odamning diqqati har doim bir narsadan ikkinchi bir narsaga, bir faoliyatdan ikkinchi faoliyatga ko'chib turishiga aytiladi. p.p.blonskiyning fikricha, odamning ongi bitta ob'ektga qaratilgandan keyin u atrofdagi narsa va hodisalarni ko'rmaydi s.l.rubinshteyn mulohazasiga ko'ra diqqat ongga ham, ob'ektning xususiyatlariga ham bog'liq emas. buning ahamiyatli tomoni diqqatning ob'ektga yo'naltirilishidadir. parishonxotirlik diqqatni uzoq vaqt davomida biron ishga layoqatsizlikda diqqatning osongina va tez- tez bo'linib turishida namoyon bo'lishi mumkin. bosh miyani …

3 / 40

gan mnemik faoliyatdir». xotiraning nerv fiziologik asosini assotsiatsiyalar tashkil qiladi. assotsiatsiya bizning xotiramizda mustahkamlangan va ongimizda qayd qilingan ayrim voqea hodisalarning o'zaro bog'lanishidir. biror buyumni esda olib qolish, boshqa buyumlar bilan bog'lash orqali amalga oshiriladi.. «muvaqqat nerv bog'lanishlari – deb yozadi i.p. pavlov hayvonot olamida va bizning o'zimizda ham bo'ladigan eng umumiy fiziologik hodisadir. shu bilan birga u psixik hodisa hamdir, turli-tuman harakat, taassurot bo'lmasa harflar, so'zlar va fikrlar o'rtasida paydo bo'ladigan bog'lanishlar-ki, bu bog'lanishlarni psixologlar assotsiatsiyalar deb ataydilar». inson xotirasidagi assotsiatsiyalar 3 turga ajratiladi: yondoshlik assotsiatsiyasi- bir necha narsa yoki hodisalarni ayni bir vaqtda yoki ketma-ket idrok qilishdan hosil bo'ladi o'xshashlik assotsiatsiyasi- hozirgi paytda idrok qilinayotgan narsa bilan ilgari idrok qilingan narsa o'rtasida ma'lum o'xshashlikka aytiladi qarama-qarshilik assotsiatsiyasi - hozirgi idrok qilinayotgan narsalar bilan ilgari idrok qilinayotgan narsalar o'rtasida qarama-qarshi belgilar va xususiyatlar bo'lganga aytiladi a.v.petrovskiy tahriri ostida chiqqan «umumiy psixologiya» darsligida quyidagi klassifikatsiya uchraydi: faoliyatda ko'proq sezilib turadigan …

4 / 40

rlari quyidagicha klassifikatsiya qilingan. 1. ruhiy faoliyatning faolligiga ko'ra: a) harakat yoki motor harakat xotirasi; b) obrazli xotira; v) his-tuyg'u yoki hissiyot xotirasi; g) so'z-mantiq xotira. 2. ruhiy faoliyatning maqsadiga binoan: a) ixtiyorsiz; b) ixtiyoriy; v) mexanik. 3. ruhiy faoliyatning davomiyligiga ko'ra: a) qisqa muddatli xotira; b) uzoq muddatli xotira; v) operativ (tezkor) xotira. 4. ruhiy faoliyat qo'zg'atuvchisining sifatiga ko'ra: a) musiqiy; b) eshitish xotirasi; 5. ruhiy faoliyatning inson yo'nalishiga qarab: a) fenomenal; b) kasbiy. harakat xotirasi – inson faoliyatining har bir turida ruhiy faollikning u yoki bu ko'rinishlarini ustunlik qilishida kuzatiladi. his-tuyg'u yoki hissiyot xotirasi –bu xotira his-tuyg'ular, ruhiy kechinmalar, hissiyotlar, ehtiyojlarimiz va qiziqishlarimiz qanday qondirilayotganligidan, atrofimizdagi narsa va hodisalarning xususiyatiga nisbatan munosabatimiz qay tarzda amalga oshirilayotganligidan doimo xabar berib turish imkoniyatiga ega. obrazli xotira – yaqqol mazmunni, binobarin, narsa, hodisa-larning aniq obrazlarini, ularning xususiyatlari va bog'lanishlarini esda qoldirish, ongda mustahkamlash hamda zaruriyat tug'ilganida esga tushirishdan iborat xotira turiga …

5 / 40

sh idrok qilingan narsa va hodisalarni miya po'stida iz hosil qilishdir. uning fiziologik asosi miya po'stida muvaqqat nerv bog'lanishining vujudga kelishidir. esda qoldirish o'zining faolligi jihatidan ikkiga bo'linadi: a) ixtiyorsiz esda qoldirish- oldindan maqsad quyilmaydi, mavzu tanlanmaydi va iroda kuchi sarflanmaydi. b) ixtiyoriy esda qoldirish- oldindan maqsad qo'yib mavzu belgilanadi. ixtiyoriy esda qoldirishda quyidagi turli usullardan foydalaniladi: maqsad qo'yish, masalan, institutga kirish oldidagi maqsad; o'quv materiallarini tushunib esda qoldirish; esda qoldirishning ratsional usullaridan foydalanish, masalan, esga tushirish yo'li bilan esda qoldirish psixologiya fanida esda olib qolishning quyidagi turlari mavjud: ma'lumot, xabar, taassurot, axborot va materiallarni eshitish orqali idrok qilish hamda esda olib qolish egallash yoki o'zlashtirish zarur bo'lgan materiallarni ko'rib idrok qilish yordamida esda olib qolish materiallarni harakat yordamida va eshitish orqali idrok qilish hamda esda olib qolish aralash holatda esda olib qolish, eshitish, ko'rish, harakat kabilar orqali idrok qilish va esda olib qolish yoki bir nechta ta'sir etuvchilar yordamida …

6 / 40

shdirki, bunda shu orada ongimizda boshqa jarayonlar o'tgandek bo'ladi. ixtiyorsiz esga tushirish -o'z oldiga biror bir maqsadni qo'yamasdan iroda kuchini sarf qilmasdan esga tushirishdir. ixtiyoriy esga tushirish-shaxs o'z oliga biror bir maqsadni qo'yib, iroda kuchini sarflagan holda esga tushirishdir. esda saqlash deganda ilgari tug'ilgan taassurot, fikr, his-tuyg'u va ish-harakatlarning takrorlanishiga moyillik paydo qilishi va mustahkamlanishi tushuniladi reministsentsiya hodisasi (xira esga keltirish)-unutilgan narsalarni yana xotirada qaytadan tiklanishi deyiladi esda olib qolish va unutish tezligiga ko'ra xotiraning quyidagi tiplari mavjud: 4) sekin esda qoldirib, tez unutish. 3) sekin esda qoldirib, sekin unutish; 2) tez esda qoldirib, tez unutish; 1) tez esda qoldirib, sekin unutish; xotira tasavvurlari -ilgari idrok qilingan narsa va hodisalar obrazlarining ongimizda qaytadan gavdalanishiga aytiladi. xotira jarayonining asoslari iii –yo'nalishda o'rganilgan: psixologik; neyro-fiziologik; bioximik. xotiraning psixologik nazariyalari inson faolligi bilan bog'liq bo'lgan xotira jarayonlarini shakllantirishni tadqiq etadi va uning quyidagi turlari mavjud: birinchisi assotsiativ nazariyadir. ikkinchi psixologik nazariya xotiraning geshtalt …

7 / 40

ida dnk va rnk ahamiyatini aniqlashga qaratilgandir. dnk xotirani genetik tug'ma tashuvchi sifatida, rnk esa individual xotiraning ontogenetik asosi sifatida qabul qilinadi. kibernetik nazariya bo'yicha xotira ma'lumotni qabul qilib olish, qayta esga tushirish va unutishdir. xotira jarayonlarining navbatdagi nazariyasi neyro-fiziologik nazariyadir. vaqt oralig'ida esda olib qolish, saqlash va esga tushirish xotiraning asoslari fiziologik nazariyasini tashkil qiladi. e'tiboringiz uchun rahmat!!!

8 / 40

diqqat va xotira haqida umumiy tushuncha - Page 8

9 / 40

diqqat va xotira haqida umumiy tushuncha - Page 9

10 / 40

diqqat va xotira haqida umumiy tushuncha - Page 10

Хотите читать дальше?

Скачайте все 40 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "diqqat va xotira haqida umumiy tushuncha"

slayd 1 reja: 1. diqqat haqida tushuncha. 2. diqqatning nerv-fiziologik asosi, xususiyatlari 3. xotira haqida tushuncha. 4. xotira turlari. mavzu: diqqat va xotira haqida umumiy tushuncha. p.i.ivanov tomonidan diqqat deb- ongni bir nuqtaga to'plab muayyan bir ob'ektga aktiv qaratilishga aytiladi. diqqat deb ongni bir nuqtaga to'plab, muayyan bir ob'ektga faol qaratilishiga aytiladi. frantsuz olimi kyuve geniallikni chidamli diqqat deb ta'riflashi, nyutonning kashfiyot fikrni doimo shu masalaga qaratilish jarayoni, deyishi, k.d.ushinskiyning «diqqat ruhiy hayotimizning shunday yagona eshigidirki, ongimizga kiradigan narsalarning barchasi shu eshik orqali o'tib kiradi» degan fikrlari uning ahamiyatini bildiradi. diqqat odatda o'zining sirtqi ya'ni tashqi alomatlariga ega bo'lib ular quyidagi...

Этот файл содержит 40 стр. в формате PPT (15,5 МБ). Чтобы скачать "diqqat va xotira haqida umumiy tushuncha", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: diqqat va xotira haqida umumiy … PPT 40 стр. Бесплатная загрузка Telegram