immunitet

PPTX 25 pages 129.9 KB Free download

25 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 129.9 KB

File type PPTX

Pages 25

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 25

lotinchadan tarjima qilinganda «biror narsadan ozod bo'lish»- ma'nosini bildiradi. tibbiyotdagi ma'nosi – tozalash, ozod qilish (yot moddadan) degan manoni bildirib, oxirgi yillarda immunitetning yangi ta'rifi akademik r.v. petrov tomonidan quyidagicha ta'riflanadi: “immunitet - genetik begonalik belgisini tashib yuruvchi yot hujayra va zarralarga qarshi organizmning maxsus xususiyatidir”. immunologiya – immun tizim faoliyatini o'rganadi.(qon quyish, o'sma kasalliklarini aniklash, emlash, autoimmun kasalliklarini davolash) immunitet immun tizimning organizmning boshqa tizimlardan farqi: immun tizimning xujayralari butun tana bo'ylab tarqalgan. immun tizimning xujayralari doimo qonda tsirkulyatsiya qilib yuradi. immun tizim xujayralari maxsus oqsillar (antitela) sintez qiladi. immun tizim organlari 1.markaziy organlar timus (ayrisimon bez) suyak ko'migi 2.periferik organlar taloq limfatik tugunlar peyer pilakchalari pirogov xalqasi terining langengars xujayralari appendiks immunitet turlari immunitet tabiiy (tabiat tom berilgan) sun'iy (tibbiyot xod aral b-n x/k) tug'ma (xozir kup kasl k/ch mikrob kas-k k/ch b-maydi.) orttirilgan(kukyutal bin kasal-n k-n immun koladi) aktiv passiv vaktsinalar immunologik zardoblar immun tizim faoliyatini taminlovchi …

2 / 25

izmga tushuvchi mikroorganizmlar va boshqa yot moddalardan himoya qiluvchi mexanik barer. ular normal sharoitda, butunligi buzilmagan taqdirda organizmni tashqaridan tushuvchi mikroorganizmlardan to'liq xalos qiladi. mexanik barer vazifasi bilan bir qatorda bakteritsid ta'sirga ham ega. terining bu xususiyatini ter bilan chiqadigan bakteritsid moddalar va terining normal mikroflorasi amalga oshiradi. 2. shilliq qavatlar shilliq qavatlar ham teri singari mexanik to'siq vazifasini bajaradi. yuqori nafas yo'llari shilliq qavatida faqat bir tomonga silkinib turuvchi kiprikchalar mavjud, ular bakteriyalarni yuqori nafas yo'llaridan mexanik tarzda chiqarib yuborishda xizmat qiladi. bundan tashqari shilliq qavatlar ishlab chiqaradigan suyuqliklar patogen mikroorganizmlarga bakteritsid ta'sir ham ko'rsatadi. biriktiruvchi to'qima teri va shilliq qavatlar kabi mexanik barer vazifasini bajaradi, mikroorganizmlarning organizmga tushishiga to'sqinlik qiladi. bundan tashqari biriktiruvchi to'qimalar tarkibidagi gialuron kislotasi shu to'qimalarning qovushqoqligini oshirishda qatnashadi, shu bilan birga patogen agentlarning organizmga kirishiga qarshilik qiladi. normal mikroflora normal mikroflora - odam tanasining normal mikroflorasi organizm uchun muhim bo'lib, indigen va fakultativ mikroorganizmlar …

3 / 25

izmning maxsus bo'lmagan rezistentligini ham ta'minlaydi. qon oqsillari qondagi properdin, leykin, β-lizin, eritrin kabi oqsillar ham bakteritsid ta'sirga ega bo'lib, maxsus bo'lmagan rezistentlikda muhim o'rin tutadi. ayniqsa, ular orasida properdinning o'rni kattadir. properdin bu molekulyar massasi 230 kda ga teng oqsil bo'lib, komplementni alternetiv yo'l orqali faollashtirish xususiyatiga ega. boshqa gumoral omillar bilan birgalikda bakteritsid, gemolitik, viruslarni neytrallash vazifalarini ham bajaradi. o'tkir faza oqsillari ular qonda faqat odamlarda turli etiologiyali o'tkir yallig'lanish kasalliklari kuzatilganda paydo bo'ladi va maxsus bo'lmagan rezistentlikni ta'minlashda ishtirok etadi. ular jigarda sintezlanib, vakillariga s-reaktiv oqsil, mannozabog'lovchi oqsil va zardob amilodli protein kiradi. s-reaktiv oqsil - molekulyar massasi 120 kda ga yaqin, 5-6 polipeptidlardan iborat, pentraksinlar oilasiga kiruvchi oqsil. u bakteriyalarning uglevod guruhlari, fosforilxolin, dnk va ba'zi oqsillari bilan birikuvchi s-lektin bo'lib, organizm hujayralarining fosfolipidlari bilan birikmaydi. s-reaktiv oqsil leykotsitlar harakatchanligini, t- limfotsitlar bilan bog'langan holda ular funktsional faolligini kuchaytiradi, fagotsitoz jarayoniga ijobiy ta'sir etadi. agglyutinatsiya, pretsipitatsiya, …

4 / 25

in yo'li bo'yicha faollashtirish xususiyatiga ega. 6. o'tkir fazo oqsillari – organizmda yo'q.agar organizmda yallig'lanish jarayoni bo'lsa o'tkir fazo oqsillari paydo bo'ladi. o'tkir fazo oqsillariga kiradi: s-reaktiv oqsil. fibrinogen. plazma amiloidi. o'tkir fazo oqsillari sintezlanadi: 1. makrofaglarda 2.shilliq qavat kriptalari epitelial xujayralarida yoki (pa net xujayralarida). o'tkir fazo oqsillari- «xabarchi» yani immun tizim faoliyatini kuchaytirishda katnashadi. lizotsim lizotsim – bu termostabil ferment bo'lib, 1922 yil flemming tomonidan ochilgan. lizotsimning vazifalari –mikroblar xujayra devoridagi peptidoglikan kavatini emirib, a) gr+ va gr- m/oni lizis qilish (bakteriotsid) xususiyatiga ega. b)fagotsitoz jarayonini faollashtiradi. lizotsimning organizmda uchrashi: 1.bosh miya va orqa miyada 2.leykotsitlarda 3.ko'z yoshida 4.xomila oldi suyuqligida 5.so'lakda 6.shilliqda 7.skelet mushaklarida va 8. ko'krak sutida. tsitokinlar maxsus bo'lmagan rezistentlik omillariga gumoral immunitetni ta'minlovchi tsitokinlar ham kiritiladi. ular immun tizim hujayralari tomonidan ishlab chiqariladigan gumoral oqsil mahsulotlari, organizm himoya vazifasining immunoregulyatsiyasini ta'minlaydi. immun javob va yallig'lanish jarayonlarining davomiyligi va amplitudasini boshqarib turadi. tsitokinlar quyidagilarga bo'linadi: …

5 / 25

: viruslar replikatsiyasini bostirish; infitsirlangan hujayralarga ta'sir (ular immun tizim hujayralari hujumi uchun ochiq bo'ladilar). hozirgi kunda interferonlarning uch guruhi farqlanadi: α- interferon (makrofaglar ishlab chiqaradi); β- interferon (fibroblastlar ishlab chiqaradi); γ- interferon (limfotsitlar ishlab chiqaradi); - o'smalar nekrozi omili - organizmda tsitotoksik faollikni kuchaytiruvchi tsitokinlar; - koloniya stimullovchi omillar - organizmda gemopoetik faoliyatni kuchaytiruvchi moddalar. fagotsitlar rus olimi i.i. mechnikov immunitetni xujayraviy nazariyasini yaragan va buning uchun 1908 yilda «nobel» mukofotini olgan. tarjima qilinganda fagotsitlar – achofat xujayra degan ma'no kelib chiqadi.fagotsitlar katta 2 gruppaga bo'linadi: 1.makrofaglar 2.mikrofaglar 1.alveolyar makrofaglar(o'pka) 1.neytrofillar (5-6s) 2.kupfer xujayralari (jigarda) 2.eozinofillar 3.langengars xujayralari(teri) 3.bazofillar 4.mikrogliya xujayralari (nerv tizimi) 5.osteoblastlar (suyak) 6.monotsitlar (qon) (22s) makrofaglar 1.makrofaglar (masalan kupfer xujayralari) fakat shu organga xos, fakat o'zi joylashgan organni ximoya kiladi. makrofaglarning vazifasi: 1.fakat o'ziga mos organda joylashish. 2.fakat shu organda maxalliy immunitetni taminlash. mikrofaglarning makrofaglardan farqi: butun tana bo'ylab tsirkulyatsiya qiladi; generalizatsiyalashgan( butun organizm bo'ylab) immun …

Want to read more?

Download all 25 pages for free via Telegram.

Download full file

About "immunitet"

lotinchadan tarjima qilinganda «biror narsadan ozod bo'lish»- ma'nosini bildiradi. tibbiyotdagi ma'nosi – tozalash, ozod qilish (yot moddadan) degan manoni bildirib, oxirgi yillarda immunitetning yangi ta'rifi akademik r.v. petrov tomonidan quyidagicha ta'riflanadi: “immunitet - genetik begonalik belgisini tashib yuruvchi yot hujayra va zarralarga qarshi organizmning maxsus xususiyatidir”. immunologiya – immun tizim faoliyatini o'rganadi.(qon quyish, o'sma kasalliklarini aniklash, emlash, autoimmun kasalliklarini davolash) immunitet immun tizimning organizmning boshqa tizimlardan farqi: immun tizimning xujayralari butun tana bo'ylab tarqalgan. immun tizimning xujayralari doimo qonda tsirkulyatsiya qilib yuradi. immun tizim xujayralari maxsus oqsillar (antitela) sintez qiladi. immun tizim o...

This file contains 25 pages in PPTX format (129.9 KB). To download "immunitet", click the Telegram button on the left.

Tags: immunitet PPTX 25 pages Free download Telegram