исломдаги оқимлар

DOC 121.5 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1447001404_62156.doc исломдаги оқимлар режа: · хаворижлар. · хаворижнинг келиб чиқиши. · хавориж оқимлари. · ибодийа. · шиалик. · азрақийлар. · суфрия. · исноъашарийа. · жаъфарийа. · исноъашарийа манбалари · қарматийлар. · фотимийа (убайдийа). · оғахонийлар. · нусайрийа (алавийа). · друзлар. хаворижлар. усмон ибн аффон (644-656) даврига келиб ислом жамоаси (умма) ичида фитналар пайдо бўлди. усмонга уюштирилган суиқасд (656 й.) ҳам ана шу сиёсий курашларнинг натижаси эди. халифа ўлдирилгач, унинг ўрнига ўз тарафдорлари томонидан али ибн аби толиб (656-661) сайланди. ана шу даврдан умма-давлат ичида биринчи фуқаролар уруши бошланади (656-660). талҳа ибн убайдуллоҳ, аз-зубайр ибн ал-авомм ва муъовия ибн аби суфйон каби гуруҳ раҳбарлари алига қарши чиқиб, бу ҳолатни шундай талқин қилдилар: «али қўзғолончиларга қарши курашда усмонга ёрдам бермади, қодир бўла туриб одамларни бу ишдан қайтармади, бундан ташқари у халифалик мансабига кўтарилганидан кейин ибн аффоннинг қасосини олмади, балки у усмонни қатл этилишидан манфаатдор бўлди». бу уч саҳобанинг бу фикрга келишларига ҳар …

илар норози бўлиб, ажралиб чиқдилар. алига итоат этишдан бош тортганлар «хавориж» деб, муъовияга қўшилмай али атрофига тўпланганлар, кейинчалик, «шиа» деб номлана бошланди. бу гуруҳлар кейинчалик исломдаги икки катта оқимига асос солдилар. ўз навбатида ҳар бир тоифанинг ўзига хос диний-сиёсий нуқтаи назарлари, таълимот ва амалиётлари шакллана бошлади. хаворижнинг келиб чиқиши. али билан муъовия ўртасидаги тузилган битимдан куфа яқинида турган 12 минг кишидан иборат қўшиннинг бир қисми норози бўлди. улар «ҳукм чиқариш фақат аллоҳнинг қўлидадир», деган шиор билан қўшинни тарк этиб, куфа яқинидаги ҳарура қишлоғига кетдилар. бу фирқанинг куфадаги «хypyж» (бўйсинмаслик) воқеаси уларнинг «хавориж» (қарши чиқувчилар) номини олишларига сабаб бўлди. бу воқеа ҳарура қишлоғида юз берганлиги боис аввалига уларни «ҳарурийлар» деб ҳам атаганлар. улар ўзларини «шурот» («жонларини аллоҳ йўлида тиккан кишилар») деб номлаганлар. яна уларнинг «муҳаккима» («ҳукм аллоҳнинг қўлида» дегувчилар) деган номлари ҳам бўлган. хаворижлар ўзларига абдуллоҳ ибн ваҳб ар-росибийни амир этиб сайлаб, али ва муъовияни йўқ қилиш пайига тушдилар. халифа алини …

тнашганлари учун улар наздида кофирлар; · «золим» подшоҳга қўлда қилич билан қарши чиқишни диний вазифа (вожиб) деб биладилар. ўз эътиқодини яшириш принципини (тақийа) рад этадилар. ўзлари ҳарбий жиҳатдан заиф бўлсалар ҳам, қудратли «золим» подшоҳга қарши чиқиш вожиб бўлаверади, деб ҳисобладилар; · халифаликка ҳар қандай одам, қурайш қабиласидан ёки араб бўлишлигидан қатъи назар мусулмонлар томонидан сайланиши мумкин. халифалик, шиалар айтганидек, маълум жамоат (сулола) ичида чекланмаган; · намоз, рўза, закот ва бошқа амалларни имоннинг бир бўлаги, деб ҳисоблайдилар. киши то барча амалларни бажармагунча, дили билан тасдиқлаб, тили билан айтиши мусулмон деб тан олиниши учун кифоя эмас. хавориж оқимлари. vii аср иккинчи ярмида хаворижлар орасида йигирмага яқин турли гуруҳлар пайдо бўлди. улар ичида энг йириклари – ибодийлар, азориқалар ҳамда суфрийлар бўлиб, улар ўз йўлбошчилари номи билан шундай аталганлар. ибодийа. ибодийа бошқа хавориж гуруҳлари орасида энг мўътадили ҳисобланиб, бизнинг давримизгача сақланиб қолган ягона хавориж фирқасидир. бу мазҳабнинг асосчиси умавий халифа абдулмалик ибн марвон (685-705) …

китобларда жамланган. энг муҳим чоп этилган китоби муҳаммад ибн йусуф ибн утфоишнинг ўн жилдда чоп этилган «шарҳ ан-нил» асаридир. мазкур мазҳаб вакиллари марокаш, умонда истиқомат қилишади. азрақийлар. азрақийлар (азориқа) гуруҳининг асосчиси нофиъ ибн ал-азрақдир (в. 685 й.). хавориж гуруҳлари орасида энг муросасиз ва бешафқат саналган бу жамоа ҳозирги кунгача етиб келмаган. азориқа таълимотига хос бўлган жиҳатлар қуйидалар: · халифа алини «кофир» деб ҳисоблаганлар; · гуноҳи кабира қилган мусулмонларни кофир деб эълон қилганлар; · азориқалардан бўлмаган мусулмонлар, уларнинг қариялари, аёл ва болалари қонини тўкишни (истирода) ҳалол деб ҳисоблаганлар; · ҳайз кўрган аёлларга ҳам намоз ўқиш ва рўза тутишни фарз деб ҳисоблаганлар; · майда ўғрилик учун ҳам қўлни бутунлай елкадан кесиб ташлашни буюрганлар. суфрия. суфрия ҳам хаворижларнинг бир гуруҳи бўлиб, зийод ибн ал-асфар деган киши номидан шундай деб аталдилар. суфрийлар таълимоти ўзининг нисбатан мўътадиллиги билан ажралиб туради. бу гуруҳнинг ажралиб чиқишига хаворижлар орасида кўтарилган имон масаласидаги тортишувлар сабаб бўлган. улар азориқадан фарқли …

у мерос сифатида ўтади. мазкур таълимотга биноан, муҳаммад пайғамбар алини халифа этиб тайинлаган, ундан кейин эса халифалик унинг авлодларида қонуний мерос сифатида васият йўли билан узатилади. имомлик (халифалик) пайғамбарлик каби илоҳий мансаб ҳисобланиб, аллоҳ бандалари орасидан пайғамбарларини танлаб, уларни гуноҳлардан сақлагани ва уларга илми ладун (аллоҳ ҳузуридан берилган илм) бергани каби халифаларни ҳам шундай танлайди, дейилади. абу бакр, умар ва усмонлар эса, бу ҳуқуқни алидан зўрлик билан тортиб олишган. алининг халифалиги пайғамбар вафотининг биринчи кунидан бошланган, деб ҳисоблайдилар. аш-шаҳрастоний (в. 1153 й. ) ибораси билан айтганда: «шиаларнинг эътиқодига кўра, алининг имомлиги ва халифалигига ошкора ва махфий далиллар келган ҳамда ундан кейинги имомлик унинг авлодларидан ташқарига чиқмайди, агарда чиқса ҳам, бу уларга зулм қилиш йўли билан оширилиши мумкин». шиалар айнан имомат масаласида ўзаро бир неча фирқаларга бўлиниб кетганлар. зайдийа. зайдийа фирқасининг асосчиси зайд ибн али зайн ал-обидин (698-740) мадинада туғилган. имом зайд отаси қўлида таҳсил олади. отасининг вафотидан сўнг диний илмларни …

Want to read more?

Download the full file for free via Telegram.

Download full file

About "исломдаги оқимлар"

1447001404_62156.doc исломдаги оқимлар режа: · хаворижлар. · хаворижнинг келиб чиқиши. · хавориж оқимлари. · ибодийа. · шиалик. · азрақийлар. · суфрия. · исноъашарийа. · жаъфарийа. · исноъашарийа манбалари · қарматийлар. · фотимийа (убайдийа). · оғахонийлар. · нусайрийа (алавийа). · друзлар. хаворижлар. усмон ибн аффон (644-656) даврига келиб ислом жамоаси (умма) ичида фитналар пайдо бўлди. усмонга уюштирилган суиқасд (656 й.) ҳам ана шу сиёсий курашларнинг натижаси эди. халифа ўлдирилгач, унинг ўрнига ўз тарафдорлари томонидан али ибн аби толиб (656-661) сайланди. ана шу даврдан умма-давлат ичида биринчи фуқаролар уруши бошланади (656-660). талҳа ибн убайдуллоҳ, аз-зубайр ибн ал-авомм ва муъовия ибн аби суфйон каби гуруҳ раҳбарлари алига қарши чиқиб, бу ҳолатни шундай талқин қилдилар: «ал...

DOC format, 121.5 KB. To download "исломдаги оқимлар", click the Telegram button on the left.

Tags: исломдаги оқимлар DOC Free download Telegram