qo’qon adabiy muhiti. amiriyning hayoti va ijodi

PPTX 7 sahifa 69,8 KB Bepul yuklash

7 sahifa

FaylHub.uz

Telegram orqali yuklab olish

Hajm 69,8 KB

Fayl turi PPTX

Sahifalar 7

Yangilangan Dek 2025

Sahifa ko'rinishi (5 sahifa)

Pastga aylantiring 👇

1 / 7

prezentatsiya powerpoint qo’qon adabiy muhiti.amiriyning hayoti va ijodi. reja. amiriyning hayoti va ijodi. tarjimai holi. shoirning adabiy merosi. qo’qon adabiy muhitining shakllanishi. umarxon, amir umarxon, amiriy (1787— qo‘qon — 1822) — qo‘qon xoni (1810—1822), zullisonayn shoir. norbo‘tabiyning o‘g‘li. o‘zbeklarning ming urug‘idan. boshlang‘ich savodini oilada chikarib, keyin madrasada tahsil olgan. yoshligidan saroy xizmatiga jalb qilingan: akasi — qo‘qon xoni olimxonnnng davlatni boshqarish ishlarida faol ishtirok etgan. olimxon 1807—08 yillarda unga farg‘ona hokimligini topshirgan. shu yillarda u andijon hokimi rahmonqulibiyning qizi mohlaroyim (nodira)ga uylangan. hokim tabaqalar olimxonning toshkentda ko‘tarilgan g‘alayonni bostirish uchun qo‘shin tortganligidan foydalanib, fitna uyushtiradilar va 1810 yil umarxonni xon qilib ko‘taradilar, olimxon esa o‘ldiriladi. umarxon qo‘qon xonligi hududini kengaytirish, hokimiyatni mustahkamlash siyosatini olib boradi. buxoro amiriga qarashli turkiston shahri (1815), o‘ratepani (1817) bosib olgan. sirdaryo bo‘yidagi yerlarda yangiqo‘rg‘on, julek, qamishqo‘rg‘on, oqmachit, qo‘shqo‘rg‘on nomli harbiy istehkomlar qurdirgan. ular o‘rta osiyoni rossiya bilan bog‘laydigan muhim savdo yo‘lida joylashgan edi. u rossiya …

2 / 7

xallusi bilan she’rlar yozgan. uning atrofida 70 dan ortiq shoir yig‘ilgan. 1821 yilda fazliy namangoniy umarxon amriga binoan, 63 shoirning she’rini o‘z ichiga olgan «majmuai shoiron» to‘plamini tuzgan. uni ulug‘lab qasidalar yozish, g‘azallariga tatabbu’lar bog‘lash bu shoirlar ijodida yetakchi o‘rin tutgan. o‘zbekiston fanlar akademiyasi alisher navoiy nomidagi adabiyot muzeyining matnshunoslik va yozma yodgorliklarni nashr etish bo‘limining ilmiy xodimlari tomonidan umarxonning turli davrlarda ko‘chirilgan 26 ta qo‘lyozma devoni hisobga olinib, ularning ilmiy tavsifi berilgan. bu qo‘lyozmalar sankt-peterburg, toshkent, samarqand va buxoro kutubxonalarida saqlanadi. o‘zbekiston fanlar akademiyasi sharqshunoslik instituti qo‘lyozmalar fondida umarxonning 17 ta qo‘lyozma devoni mavjud. bundan tashqari, litografik usulda chop etilgan devonlari va shoir she’rlaridan namunalar berilgan bayozlar bor. umarxon lutfiy, jomiy, navoiy, fuzuliy, bedilni oʻziga ustoz sanab, ulardan ijod sirlarini oʻrgangan, ularga ergashib ijod qilgan, gʻazallariga muxammaslar bogʻlagan. aruzning turkiy adabiyotda mashhur, xalq ijodida ham keng tarqalgan yengil va oʻynoqi vaznlaridagina yozilgan bu sheʼrlarning barchasi ishq-u muhabbat mavzuida. ularda …

3 / 7

i sharqshunoslik institutida amiriy sheʼriy devonining o‘n yetti qo‘lyozma nusxasi, 544ta sheʼr, 465ta g‘azal, 53ta muxammas (besh yarim misradan iborat sheʼriy bayt), 5ta musamman (sakkiz yarim misradan iborat sheʼriy bayt), 6ta mussada (olti yarim misradan iborat sheʼriy bayt), 16ta tuyuq (soʻz oʻyini asosida yozilgan) mavjud. amiriyning o‘zbek tilida yozilgan 307 misra, fors tilida esa 159 bayti mavjud. umarxon qo‘qonda ilm-fan va adabiyotning gullab-yashnashi uchun sharoit yaratgan. umarxon davrida qoʻqon, toshkent, turkiston, chimkent, sayram, taroz kabi shaharlarda masjid va madrasalar qurilgan. yangi shahrixon shahriga asos solindi. uning hukmronligi davrida qo‘qonda o‘ziga xos adabiyot markazi vujudga kelgan. manbalarda keltirilishicha, shaharda 70 dan ortiq shoir ijod qilgan. xon saroyida eng yaxshi shoirlar, rassomlar va xattotlar to‘plangan. o‘sha olis yillarda amiriy yaratgan qudratli adabiy oqim farg‘ona vodiysida muqimiy, furqat, muxiy, oraziy, tajalli va boshqalar kabi taniqli pedagoglar, demokrat shoirlarning paydo bo‘lishiga imkon yaratgan. maʼrifatparvarlik, madaniyat, insonparvarlik — shoir amiriyning bu qarashlari keyinchalik mintaqa madaniyati …

4 / 7

qo’qon adabiy muhiti. amiriyning hayoti va ijodi - Page 4

5 / 7

qo’qon adabiy muhiti. amiriyning hayoti va ijodi - Page 5

Ko'proq o'qimoqchimisiz?

Barcha 7 sahifani Telegram orqali bepul yuklab oling.

To'liq faylni yuklab olish

"qo’qon adabiy muhiti. amiriyning hayoti va ijodi" haqida

prezentatsiya powerpoint qo’qon adabiy muhiti.amiriyning hayoti va ijodi. reja. amiriyning hayoti va ijodi. tarjimai holi. shoirning adabiy merosi. qo’qon adabiy muhitining shakllanishi. umarxon, amir umarxon, amiriy (1787— qo‘qon — 1822) — qo‘qon xoni (1810—1822), zullisonayn shoir. norbo‘tabiyning o‘g‘li. o‘zbeklarning ming urug‘idan. boshlang‘ich savodini oilada chikarib, keyin madrasada tahsil olgan. yoshligidan saroy xizmatiga jalb qilingan: akasi — qo‘qon xoni olimxonnnng davlatni boshqarish ishlarida faol ishtirok etgan. olimxon 1807—08 yillarda unga farg‘ona hokimligini topshirgan. shu yillarda u andijon hokimi rahmonqulibiyning qizi mohlaroyim (nodira)ga uylangan. hokim tabaqalar olimxonning toshkentda ko‘tarilgan g‘alayonni bostirish uchun qo‘shin tortganligidan foydalanib, fitna...

Bu fayl PPTX formatida 7 sahifadan iborat (69,8 KB). "qo’qon adabiy muhiti. amiriyning hayoti va ijodi"ni yuklab olish uchun chap tomondagi Telegram tugmasini bosing.

Teglar: qo’qon adabiy muhiti. amiriynin… PPTX 7 sahifa Bepul yuklash Telegram