chizma geometriya va muhandislik grafikasi

DOCX 1 page 12.9 MB Free download

1 page

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 12.9 MB

File type DOCX

Pages 1

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 1

o’zbekiston respublikasi oliy va o’rta maxsus ta’lim vazirligi buxoro muhandislik-texnologiya instituti «chizma geometriya va muhandislik grafikasi» kafedrasi o’.t. yadgorov «chizma geometriya» fanidan bakalavrlar uchun ma’ruzalar matni buxoro 2022 taqrizchilar: 1. buxoro du "tasviriy san’at va muhandislik grafikasi" dotsenti, p.f.n. sobirov t.r. 2. buxoro muhandislik-texnologiya instituti “neft - gazkimyo sanoat texnologiyasi” kafedrasi mudiri t.f.n., dotsent bozorov g’. r. ma’ruzalar matni « chizma geometriya va muhandislik grafikasi» kafedrasining 2022 yil «25» 08 № 1- sonli bayoni bilan o’quv jarayoniga tavsiya etilgan. ma’ruza matni buxoro muhandislik-texnologiya instituti uslubiy kengashining 2022 yil «29» 08№1-sonli bayonnomasi bilan tasdiqlangan. ma’ruza matni “chizma geometriya va muhandislik grafikasi” o’quv kursining oliy o’quv yurtlarida bakalavrlar tayyorlash uchun namunaviy dasturi talablari asosida yozilgan bo’lib, mazkur kursning «chizma geometriy» qismi yoritilgan. unda har bir ma’ruza nomi, takrorlash uchun savollar berilgan. ma’ruza matni «kimyo texnologiya», «muhandislik-texnika» va «elektrotexnika va ishlab chiqarishda axborot-kommunikasiya texnologiyalari» fakultetlari talabalariga mo’ljallangan bo’lib, undan chizma geometriya fani o’qitiladigan …

2 / 1

sh usullari 70 11-mavzu proyeksiyalar tekisliklarini almashtirish usuli 82 12-mavzu ko‘pyoqliklar 89 13-mavzu egri chiziqlar 96 14-mavzu sirtlarning hosil bo‘lishi va ularning tekis chizmada berilishi 101 15-mavzu sirtlarning tekislik va to‘g‘ri chiziq bilan kesishishi 105 16-mavzu sirtlarning o‘zaro kesishishi 114 17-mavzu sirtlarning yoyilmalarini yasash 118 18-mavzu aksonometrik proeksiyalar 123 adabiyotlar ro’yxati 128 chizma geometriya" o’quv fani respublikamizda olib borilayotgan tub islohotlar oliy ta`lim sohasida ham izchil va uzluksiz o`zgarishlarni amalga oshirishni taqazo etmoqda. malakali kadrlarni tayyorlash sohasida jahon andozalariga mos ravishda tub o`zgarishlar qilinishini talab etadi. ma`lumki, mashinasozlik, arxitektura-qurilish korxonalari, firma va tashkilotlarining samarali ishlashlarini, undagi mavjud bo`lgan malakali, ilmli va ijodiy potentsialga ega bo`lgan ziyoli xodimlar ta`minlaydi. o’qitishning maqsad va vazifalari fanning asosiy maqsadi quyidagilardan iborat: 1. fazoviy geometrik ob`ektlarni tekislikda proektsiyalarini xosil qilish usullarini o`rganish; 2. fazoviy geometrik ob`ektlarni berilgan tekis chizmasida (epyurida) konstruktiv, metrik va pozitsion masalalarni grafikaviy yasash yo`llari bilan ularni echish usullarini o`rganish; 3. fazoviy …

3 / 1

aqsadi. chizma geometriya umumiy geometriyaning bir shoxobchasi bo‘lib, u narsalarni tasvirlash usullari yordamida ularning shakllari, o‘lchamlari va o‘zaro joylashishlariga tegishli pozision va metrik masalalarni yechishni o‘rganadi. chizma geometriya boshqa geometriyalardan o‘zining asosiy usuli tasvirlash usuli bilan farq qiladi va u matematika fanlari bilan uzviy bog‘liq bo‘lib, umumtexnika fanlaridan hisoblanadi. u o‘zining tasvirlash usullari yordamida o‘quvchining fazoviy tasavvurini kengaytiradi. tasvirlarni yasash va oldindan yasalgan tasvirlarni o‘qiy bilish, hamda amaliyotdagi turli muhandislik masalalarini yechishga yordam beradi. chizma geometriya qonun va qoidalari bilan nafaqat mavjud narsalarni, balki tasavvur qilinadigan narsalarni ham tasvirlashi mumkin. fazodagi shakllarning tekislikdagi chizmalari chizma geometriya usullari bilan ma’lum qonun-qoidalar asosida hosil qilinadi. bu chizmalar orqali buyumning fazoviy shaklini chizish va o‘lchamlarini aniqlash mumkin. chizmalar yordamida geometrik shakllarga tegishli stereometrik masalalar yechiladi. chizmalarsiz fan va texnika taraqqiyotini tasavvur qilib bo‘lmaydi. arxitektorlar va muhandislar o‘z ijodiy fikrlarini faqat chizmalar yordamida to‘liq bayon eta oladilar. chizmalar bo‘yicha barcha muhandislik inshootlari quriladi, mashinalar, …

4 / 1

i tasavvur qilish hamda ularning yaqqol tasvirlarini yasash usullari; 4. geometrik shakllarning chizmalarini bajarish va o‘qish orqali o‘quvchining fazoviy tasavvurini rivojlantirish usullari. ma’lumki, geometrik shaklning xossalarini analitik va grafik usullarda tekshirish mumkin. figuralarning grafik modeliga asosan ularning analitik usulda berilishini va aksincha, figuralarning analitik ko‘rinishidan ularning chizmalarini yasash usullarini chizma geometriyada ham ko‘rish mumkin. loyihalanadigan buyumlarni faqatgina grafik usulda tasvirlash hozirgi zamon ishlab chiqarishi talablarini qanoatlantirmaydi. shuning uchun chizmalarni bajarishda grafik usullar bilan birgalikda analitik usullardan ham foydalaniladi. keyingi yillarda buyumlarning chizmalarini kompyuter grafikasi vositalari yordamida tayyorlashda avtomatlashtirilgan loyihalash tizimlarining kirib kelishi chizma geometriya fanining rivojlanishtirishda yangicha mazmun kasb etmoqda. 1.2. proyeksiyalash usullari. muhim geometrik tushunchalardan biri – shakllarni tasvirlashdir. geometrik tasvirlash bu biror  shaklning nuqtalari bilan ikkinchi  shaklning nuqtalari orasida bir qiymatli moslik o‘rnatishdir. chizma geometriyada uch o‘lchamli r3 fazoning (tekislikning) har bir nuqtasini ikki o‘lchamli r2 fazoning (tekislikning) har bir nuqtasiga aniq grafik qoidalar asosida mos …

5 / 1

deb yuritiladi. bunda fazodagi nuqtalari bilan p tekislik nuqtalar orasida bir qiymatli moslik o‘rnatiladi. agar s markazli chiziqlar dastasi fazosiga biror sirt kiritilsa, u holda bu sirtda fazodagi nuqtalarning tasviri hosil bo‘ladi va fazo nuqtalari bilan sirt nuqtalari orasida bir qiymatli moslik o‘rnatiladi. chizma geometriyada fazodagi shakllar markaziy yoki parallel proyeksiyalash usullari bilan biror tekislikda tasvirlanadi. bu tekislikni proyeksiyalar tekisligi deb yuritiladi. shakllarning proyeksiyalar tekisligidagi tasvirini yasash esa ma’lum qonun va qoidalarga asoslanib bajariladi. 1.3. markaziy proyeksiyalash usuli markaziy proyeksiyalash usuli geometrik shakllarni tekislikda proyeksiyalashning umumiy holidir. markaziy proyeksiyalashda proyeksiyalar markazi s va proyeksiyalar tekisligi p beriladi (1.1-rasm). s va p sistemasida fazodagi biror a nuqta berilgan bo‘lsin. a nuqtani s markaz orqali proyeksiyalar tekisligi p ga proyeksiyalaymiz. buning uchun s markaz bilan a nuqtani to‘g‘ri chiziq orqali birlashtirib, uni davom ettiramiz. hosil bo‘lgan sa proyeksiyalovchi nur proyeksiyalar tekisligi p bilan ap nuqtada kesishadi (ya’ni ap=sa∩p). bunda ap nuqta a …

Want to read more?

Download all 1 pages for free via Telegram.

Download full file

About "chizma geometriya va muhandislik grafikasi"

o’zbekiston respublikasi oliy va o’rta maxsus ta’lim vazirligi buxoro muhandislik-texnologiya instituti «chizma geometriya va muhandislik grafikasi» kafedrasi o’.t. yadgorov «chizma geometriya» fanidan bakalavrlar uchun ma’ruzalar matni buxoro 2022 taqrizchilar: 1. buxoro du "tasviriy san’at va muhandislik grafikasi" dotsenti, p.f.n. sobirov t.r. 2. buxoro muhandislik-texnologiya instituti “neft - gazkimyo sanoat texnologiyasi” kafedrasi mudiri t.f.n., dotsent bozorov g’. r. ma’ruzalar matni « chizma geometriya va muhandislik grafikasi» kafedrasining 2022 yil «25» 08 № 1- sonli bayoni bilan o’quv jarayoniga tavsiya etilgan. ma’ruza matni buxoro muhandislik-texnologiya instituti uslubiy kengashining 2022 yil «29» 08№1-sonli bayonnomasi bilan tasdiqlangan. ma’ruza matni “chizma geometriya va...

This file contains 1 page in DOCX format (12.9 MB). To download "chizma geometriya va muhandislik grafikasi", click the Telegram button on the left.

Tags: chizma geometriya va muhandisli… DOCX 1 page Free download Telegram