bolalarni bog’lanishli nutqqa o’rgatish uslubiyoti

DOCX 39,1 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1673181686.docx bolalarni bog’lanishli nutqqa o’rgatish uslubiyoti referat bolalarni bog’lanishli nutqqa o’rgatish uslubiyoti reja: 1- §. bog’lanishli nutq va uni maktabgacha tarbiya yoshidagi bolalarda rivojlantirish xususiyatlari 2- §. bolalar bilan so’zlashish — dialog nutqni shakllantirishning asosiy uslubi 3- §. maxsus mashg’ulotlarda dialogik nutqqa o’rgatish usluhiyotlari va usullari 1- §. bog’lanishli nutq va uni maktabgacha tarbiya yoshidagi bolalarda rivojlantirish xususiyatlari har bir bola bog’chada o’z fikrini mazmunli, grammatik jihatdan to’g’ri, bir-biriga mantiqan bog’langan liolda bayon etishga o’rganishi kerak. bog’langan nutqda bolaning mantiqiy tafak- kuri, idrok qilganlari yuzasidan fikrlay olishi va mantiqiy nutqda uni to’g’ri, aniq bayon etishi aks etadi. bolaning o’z fikrini bayon etishiga qarab, nutqining rivojlanganlik darajasini belgilash mumkin. o’z fikrini aniq, ifodali, izchillik bilan bog’lab bayon eta olishi bolaning estetik rivojlanishida katta ahamiyatga ega. bog’lanishli nutq deganda, ma’lum bir mazmundagi fikrni mantiqan bir-biriga bog’lab, izchi! ravishda, grammatik jihatdan to’g’ri va obrazli qilib bayon qilish tushuniladi. bolalarda bog’lanishli nutqning rivojlanishi ona …

n iborat, aniq intonatsion manodorlik (ifodalash), imo-ishora va boshqalardir. dialogik nutqda savol tuza olish va savol berish, eshitgan savoliga taalluqli javobni berish, kerakli e’tirozni bildirish, suhbat- doshining javobini tuzatish va to’ldirish, muhokama va munozara qilish, o’z fikrini asoslash va boshqalar juda muhimdir. monologik nutq bir kishining nutqi bo’lib, so’zlovchidan keng, aniq, to’liq, bog’langan fikmi talab etadi. monolog hikoya tushuntirish, so’zlovchidan o’z fikrini asosiy narsaga qaratishni, jonli, obrazli, his-hayajon bilan gapirishni talab etadi. v. 1. tixeyeva, a. sh. usova, a. m. muxina, l. a. penevskaya, м. m. konina, о. i. solovyova va boshqalarning bog’lanishli nutq sohasida olib borgan ilmiy tadqiqot ishlarida bolalarda bog’lanishli nutqni rivojlantirishda tarbiyachining rahbarlik roliga katta ahamiyat beradilar. ular: ‘agarda bog’lanishli nutqqa qaratilgan mashg’ulotlar uzluksiz (sistemali) tarzda olib borilsa, unga tarbiyachi ongli ravishda rahbarlik qilsa, bolalarda o’z fikrlarini bir-biriga bog’lab gapirish malakasi rivojlanadi", degan fikmi bayon etadilar. kichik yoshdagi bolalarda nutqni tushunish takomillashadi (so’zli topshiriqlarni, kattalarning ko’rsatmalarini, murakkab …

krlarini bog’lab bayon etishni o’zlashtira boshlaydilar. ular hali o’z nutqlarida juda ko’p xatolarga yo’l qo’yadilar: gapni noto’g’ri tuzadilar, buyumlarning harakatini, sifatini noto’g’ri aytadilar. bolalarni so’zlashuv nutqiga o’rgatish va uni rivojlantirish monologik nutqni shakllantirishning asosi ihsoblanadi. o rta guruh yoshidagi bolalarda bog’lanishli nutqning rivojlanishida ular lug’atida 2,5 mingtagacha so’zlarning bo’lishi va ularni faollashtirish katta ahamiyatga ega. bu yoshdagi bola kattalar nutqini tushunibgina qolmay, balki o’z nutqida buyumlarning belgilarini, sifatini bildiruvchi so’zlarni, vaqtni va oddiy munosabatlarni aks ettiruvchi ravishlarni ishlata boshlaydi. 4 — 5 yoshli bolaning dialogik nutqida savolga to’liq, keng javob berish talab etilsa-da, to’liq bo’lmagan jumlalarni ishlatish hollari juda ko’p uchraydi, mustaqil javob berishda qiynaladilar, ko’pincha ular tasdiq shaklidagi savollardan foydalanadilar, savollarni to’g’ri tuza olmaydilar, o’rtoqlarining javobini tuzatish va to’ldirishga qiynaladilar. shuningdek, ularda nutqning tuzilishi ilk shakliga ega bo’ladi. ergashgan qo’shma gaplarni ishlatishda asosiy qism (shuning uchun, nima, qachon) tashlab ketiladi. bolalar sekin-astalik bilan surat va o’yinchoqlar asosida mustaqil ravishda …

mazmuni va shaklida o’zgarish yuz beradi. narsa-buyumlardagi yoki hodisalardagi eng muhim belgilarni aytib berish malakasi shakllana boshlaydi. 5 — 6 yoshli bolalar suhbatda va so’zlashishda faol ishtirok etadilar: tortishadilar, muhokama qiladilar, o’z fikrlarini asosli deb biladilar, o’rtoqlarini bunga ishontiradilar. endi ular narsa-buyumlarning, hodisalarning nomlarini aytish bilangina chegaralanmaydilar, balki ularning eng xarakterli belgilarini, sifatlarini aytadilar, narsa- buyumlarni yoki hodisalarni yetarli darajada to’liq tahlil qiladilar. buyumlar va hodisalar o’rtasidagi ba’zi bir bog’lanishlarni belgilay olish malakasi bolalarning monologik nutqida o’z aksini topadi. bu yoshga kelib ularning nutqida ergashgan qo’shma gaplar paydo bo’la boshlaydi, to’liq bo’lmagan va oddiy gaplar miqdori kamayadi. taklif etilgan mavzuda tasviriy va voqeiy hikoya tuzish malakasi paydo bo’ladi. biroq bu yoshda ham bolalar 188 tarbiyachining namunasiga muhtoj bo’ladilar. ularning hikoyasida tasvirlanayotgan narsa- buyumga yoki hodisaga o’zining emotsional munosabatini bildirish hali yetarli darajada rivojlanmagan bo’ladi. bolalarda bog’lanishli nutq mashg’ulotlar va kundalik hayot jarayonida rivojlantiriladi. ‘bolalar bog’chasida ta’lim-tarbiya dasturi"ning kichik guruh bolalarini …

igan savollar bola uchun aniq va tushunarli bo’lishi kerak. (‘sen qanday o’yinchoqlarni yaxshi ko’rasan? bu o’yinchoq haqida gapirib ber. bu suratda nima tasvirlangan?") tarbiyachi bolaning bitta yoki ikkita jumladart iborat bo’lgan fikrlarining mazmunini fahmlab, o’zining savol lari bilan bolaning fikrini to’liq va grammatik jihatdan to’g’ri bayon etishga undaydi. so’zlashuv nutqini rivojlantirish — bolalarni kattalarning nutqini tinglash va tushunish, savollarga javob berish, boshqa bolalarning oldida o’z fikrini aytish, bir-birini tinglashdan iborat. o’rta va katta yoshdagi bolalar monologik nutqning asosiy turi — hikoya va qayta hikoya qilish malakasini egallaydilar. hikoya va qayta hikoya qilish bog’langan nutqning eng murakkab turidir. bolalarda bog’lanishli nutqni rivojlantirish ularni hikoya qilishga o’rgatish orqali amalga oshiriladi. (bolalar bog’chasi dasturlari. tevarak-atrof bilan tanishtirish, nutq o’stirish, badiiv adabiyot. т., 1992, 5 -6- betlar.) 2- §. bolalar bilan so’zlashish — dialog nutqni shakllantirishning asosiy uslubi so’zlashuv nutqi og’zaki nutqning ancha oddiy shakli bo’lib, u suhbatdoshlar tomonidan quvvatlanadi. so’zlovchilar turli vositalardan (ifodali …

Хотите читать дальше?

Скачайте полный файл бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "bolalarni bog’lanishli nutqqa o’rgatish uslubiyoti"

1673181686.docx bolalarni bog’lanishli nutqqa o’rgatish uslubiyoti referat bolalarni bog’lanishli nutqqa o’rgatish uslubiyoti reja: 1- §. bog’lanishli nutq va uni maktabgacha tarbiya yoshidagi bolalarda rivojlantirish xususiyatlari 2- §. bolalar bilan so’zlashish — dialog nutqni shakllantirishning asosiy uslubi 3- §. maxsus mashg’ulotlarda dialogik nutqqa o’rgatish usluhiyotlari va usullari 1- §. bog’lanishli nutq va uni maktabgacha tarbiya yoshidagi bolalarda rivojlantirish xususiyatlari har bir bola bog’chada o’z fikrini mazmunli, grammatik jihatdan to’g’ri, bir-biriga mantiqan bog’langan liolda bayon etishga o’rganishi kerak. bog’langan nutqda bolaning mantiqiy tafak- kuri, idrok qilganlari yuzasidan fikrlay olishi va mantiqiy nutqda uni to’g’ri, aniq bayon etishi aks etadi. bolaning o’...

Формат DOCX, 39,1 КБ. Чтобы скачать "bolalarni bog’lanishli nutqqa o’rgatish uslubiyoti", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: bolalarni bog’lanishli nutqqa o… DOCX Бесплатная загрузка Telegram