analeptiklar

PPTX 16 pages 296.4 KB Free download

16 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 296.4 KB

File type PPTX

Pages 16

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 16

analeptiklar va umumiy tonus oshiruvchi dori vositalar farmakologiyasi analeptiklar va umumiy tonus oshiruvchi dori vositalar farmakologiyasi reja: analeptiklar analeptiklarning turlari kichik va katta doiralik analeptiklar. analeptiklarning geksenal tormozlagan nafasga ta'sirini taqqoslash katta ta'sir doirali preparatlar kamfora ko`mir kislotasi (co2) etimizol. bilvosita ta'sir etuvchi analeptiklar lobelin sititon va novshadil spirit preparatlari: analeptiklar analeptiklar asosan uzunchoq miyada joylashgan markazlarga tanlab ta'sir ko`rsatadigan preparatlardan. analeptik so`zi grekchadan olingan (analepsis) tiklovchi, tiriltiruvchi ma'noni bildiradi. analeptiklarning asosiy farmakologik xossasi shundan iboratki, ular uzunchoq miyada joylashgan nafas va tomirlarni harakatlantiruvchi markazlar faoliyati susayib qolganida ularning funktsional holatini, nafas va qon tomirlari tonusini tiklaydi yoki normal holatiga keltiradi. shu sababli bu guruhni aynan tiriltiruvchi preparatlar deb ham yuritiladi. preparatlarning ko`pchiligi uzunchoq miyadan tashqari markaziy nerv tizimining ko`pchilik qismiga sezilarli darajada qo`zg`atuvchi ta'sir ko`rsatadi. natijada refleks qo`zg`alishi, katta dozalarda esa umumiy titroq keltirib chiqarishi mumkin. ko`pchilik analeptiklar boshqaruvi markaziy tuzilmalarni bu xil qo`zg`atishi sababli modda almashinuvi oshadi, tananing, …

2 / 16

alish zo`rayadi. narkozlantiruvchi va uxlatuvchi preparatlar bilan zaharlanganda analeptiklarning bunday ta'sirini olish uchun ancha kattaroq dozada-umumiy qo`zg`atuvchi dozada yuboriladi. qayta yuborish zaruriyati bo`lsa, unda ularning dozasi kamaytiriladi. kichik va katta doiralik analeptiklar. bu guruhga kiruvchi analeptiklar ta'siri va yuboriladigan dozasiga ko`ra ikki guruhga bo`linadi: ta'siri bo`yicha kichik va katta doiralik analeptiklar. birinchi guruhga strixnin, bemegrid, pikrotoksin kiradi. bu dorilarni yuborishda dozasi to`g`ri va aniq bo`lishi zarur, chunki kattaroq dozalarda yuborilsa, nojo`ya samara berishi mumkin. kichikroq dozada esa ta'siri sezilmaydi. ushbu guruhga kiruvchi strixninning asosiy farmakologik ta'siri orqa miyaga qaratilgan. uzunchoq miya markazlariga ham rag`batlantiruvchi ta'sir ko`rsatadi. nafas va qon tomirlarini harakatlantiruvchi markazlar faoliyatini rag`batlantiradi (preparatning o`zgacha ta'sirlari to`g`risida keyingi bandda ma'lumot keltirilgan). bemegrid asosan narkozga sabab bo`ladigan va uxlatuvchi preparatlar bilan zaharlanishda naf beradi. uni boshqa analeptiklar va yurak-tomir tizimiga ijobiy ta'sir etadigan dorilar bilan qo`shib berish mumkin. bemegrid venaga sekinlik bilan yuboriladi analeptiklarning geksenal tormozlagan nafasga ta'sirini taqqoslash. katta …

3 / 16

ushlik holatlarida beriladi. kamfora kamfora markaziy nerv tizimining nafas va qon tomirlarini harakatlantiruvchi markazlarini sezilarli darajada qo`zg`atadi. bu esa uning bevosita ta'siri va qisman preparat yuborilgan joydan refleks yo`li bilan sezuvchi nerv oxiri qitiqlanishi hisobiga bo`ladi. kamfora qadimdan ishlatilib kelinayotgani bois ta'siri ancha ishonchli, bezarar va samarali preparatdir. u yurak-tomir tizimi faoliyatining o`tkir va surunkali susayishida, har xil yuqumli va boshqa xil kasalliklarda, zaharlanish tufayli qon bosimining pasayishida ko`p ishlatiladi. kamforaning ta'sirida miokardning qisqarish kuchi oshib yurak faoliyati yaxshilanadi, tomirlar harakati markazining qo`zg`alishi tufayli qon tomirlarining tonusi oshadi va qon bosimi tiklanadi. kamforaning bunday ta'siri nafas olishning yaxshilanishi va o`pkada havo almashinishining tezlanishi bilan bir vaqtda kechadi. kamfora zaharsiz, davo qilish doirasi ancha keng bo`lgan analeptik. bundan tashqari, mahalliy, to`qimani qitiqlaydigan ta'sirga ega bo`lgani uchun teriga surtish va ishqash bilan og`riq sezgisini kamaytirish uchun ishlatiladi. buning uchun kamforaning spirtli eritmasi va liniment beriladi. ko`mir kislotasi (co2) ko`mir kislotasi (co2) nafas …

4 / 16

talik holatini yo`kotadi. bilvosita ta'sir etuvchi analeptiklar bilvosita ta'sir etuvchi analeptiklar-karotid sinusi –xemoretseptorlarini (n-xolinoretseptorlarni) qo`zg`atib, nafas markazining faoliyatini refleks yo`li bilan tiklaydigan preparatlardan. bunday ta'sir, birinchidan, bu markaz faoliyati qisman sustlashganda samarali bo`lsa, ikkinchidan, venaga yuborilgandagina yuzaga chiqadi, uchinchidan, preparatlar ta'siri birinchi yuborilishida yaxshi bilinsa, qayta yuborilganida deyarli sezilmaydi. narkoz moddalari va uxlatuvchi dorilar bilan zaharlanganda uncha samara bermaydi. bunday paytda ko`proq nafas markazini bevosita qo`zg`atuvchi analeptiklar (kofein, korazol) naf qiladi. bilvosita ta'sir etuvchi analeptiklarga lobelin, sititon va novshadil spirti kiradi. lobelin lobelin -alkaloid bo`lib, karotid sinusiga ta'sir etib, reflektor yo`l bilan nafasni qo`zg`atadi, vegetativ gangliylarni va xromafin to`qimasini (buyrak usti bezi) ham rag`batlantiradi. shu bilan birga adashgan nerv markazini ham qisman qo`zg`atishi bradikardiyaga sabab bo`ladi. qon bosimi bir oz tushib, keyinchalik ko`tariladi. chunki lobelin simpatik nerv gangliysini ham qo`zg`atadi va adrenalinning ajralishini ko`paytiradi. shuning uchun yurak-qon tomir kasalliklarida ehtiyotlik bilan yuboriladi. sititon va novshadil spirti sititon- sitizinning 0, 15 …

5 / 16

iladi. buyurilishi: 0, 1 g dan kuniga 2-3 marta ichiladi; 0, 2 g dan teri ostiga va venaga bir marta yuboriladi, bir kecha-kunduzda –0, 5 g. kordiamin (sordiaminum). dietilamid nikotin kislota (25 % li) 1 va 2 ml dan ampulada, 10 va 30 ml dan flakonda chiqariladi. buyurilishi: ovqat-dan oldin 20 tomchidan 2-3 marta ichish uchun, teri ostiga, mushaklar orasiga va venaga 1-2 ml dan yuboriladi. yuqori dozasi: ichish uchun va teri ostiga bir martalik dozasi 2 ml (60 tomchi), bir kecha-kunduzlik-6 ml (80 tomchi). bemegrid (bemegridum). 2-metil-2-etilglutarmid. 0, 5 % li eritmasi 10 ml ampulada chiqariladi. buyurilishi: 0, 5 % li eritmasi 1-20 ml dan sekin-asta venaga yuboriladi. kamfora (camphorae). 1, 7, 7-trimetilbitsiklo-(2, 2, 1) 1 geptan-2-on. 20 % yog`li eritmasi 1 va 2 ml dan ampulada in'ektsiya uchun. buyurilishi: 0, 1-0, 2 g dan kapsulalarda 2-3 marta ichish uchun beriladi. 1-5 ml dan teri ostiga va mushaklar orasiga …

Want to read more?

Download all 16 pages for free via Telegram.

Download full file

About "analeptiklar"

analeptiklar va umumiy tonus oshiruvchi dori vositalar farmakologiyasi analeptiklar va umumiy tonus oshiruvchi dori vositalar farmakologiyasi reja: analeptiklar analeptiklarning turlari kichik va katta doiralik analeptiklar. analeptiklarning geksenal tormozlagan nafasga ta'sirini taqqoslash katta ta'sir doirali preparatlar kamfora ko`mir kislotasi (co2) etimizol. bilvosita ta'sir etuvchi analeptiklar lobelin sititon va novshadil spirit preparatlari: analeptiklar analeptiklar asosan uzunchoq miyada joylashgan markazlarga tanlab ta'sir ko`rsatadigan preparatlardan. analeptik so`zi grekchadan olingan (analepsis) tiklovchi, tiriltiruvchi ma'noni bildiradi. analeptiklarning asosiy farmakologik xossasi shundan iboratki, ular uzunchoq miyada joylashgan nafas va tomirlarni harakatlantiruvchi marka...

This file contains 16 pages in PPTX format (296.4 KB). To download "analeptiklar", click the Telegram button on the left.

Tags: analeptiklar PPTX 16 pages Free download Telegram